Saturday, May 25, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -

የተመረጡ ፅሑፎች

ብክነት!

ሰላም! ሰላም! በፆመ ሁዳዴ ፈጣሪያችሁን እያሰባችሁ ያላችሁ ፈጣሪ ያበርታችሁ። ለረመዳን ፆም እየተዘጋጃችሁ ያላችሁም በርታ በርታ በሉ፡፡ ከምድሩ ግርግር በላይ ሰማያዊው ተስፋ ስለሚበልጥ ነው ሰላምታዬን በዚህ በኩል የጀመርኩት፡፡ ‹‹ከውስጥ የሚወጣ እንጂ ወደ ውስጥ የሚገባ ሰውን አያረክሰውም እንዲል ቃሉ ፆም መልካም ነው። ለነፍስ ምግብ ሲሆን ለሥጋ ደግሞ ዕረፍት ይሰጣል…›› የሚሉኝ አዛውንቱ ባሻዬ ናቸው፡፡ ወደ ዘወትር ወጋችን መለስ ስንል መቼስ እንደ ዘንድሮ አልተዛዘብንም። ለነገሩ ሁሌም እንደተዛዘብን ነው። እኛም ጥሎብን በየጊዜው ትዝብታችን ከኑሮ ውድነት እኩል ሽቅብ ይጎናል። በነገራችን ላይ ‹ኑሮ ካሉት መቃብር ይሞቃል› ሆኖ እንጂ የኑሮ ውድነት ብሶበታል ማለት ብቻ አይገልጸውም። ሰደድ እሳት ሆኗል ማለት ይቀላል፡፡ ላስታውሳችሁ ብዬ እኮ ነው። አስታዋሽም የሚታወስም ጠፍቷላ። ‹‹እኛው እርስ በርስ ካላስታወስን ድሮስ ማን ሊያስታውስልን ኖሯል?›› የሚሉኝ ባሻዬ ናቸው። ‹‹ባሻዬ የዘንድሮን ነገራችንን ከዓምና ምን ይለየዋል?›› ስላቸው፣ ‹‹ወይ ጉድ?›› ብለው ቱግ አሉ። ‹‹ሰው ከአምላኩ በመቀራረብ መልካም ሥራ በማከናወን እንጂ እርስ በርስ እየተናጀሰ መንግሥተ ሰማያትን አይወርስም…›› ብለው ከቅዱስ መጽሐፉ ቃል ሲጠቅሱ፣ እኔ ደግሞ ዘንድሮ መሀላችን የገባው ዳቢሎስ ሰፊ ልዩነት እንደፈጠረብን መተንተን ጀመርኩ። ዘመነ ትንተና!

እንዲያው ለጨዋታ እንጂ ለዘመነኞች ጥብቅና መቆሜ አልነበረም። ባሻዬ ግን በአጉል ትንተናዬ ሳቢያ ገላመጡኝ። በበኩሌ የዘመኑን አጉል ነገራችንን እንደ ፖለቲካ ሳንቲስት ለመተንተን ይኼን ያህል ጭንቅ ማየቴ ደንቆኛል። ‹ወድቄ ነበር ከእሳት ላይ፣ ሥጋ ሥጋዬን ሳይ ያሉት› መነኩሴ ወደው አይደለም ስልም ነበር። ከሁሉ ከሁሉ ድንቅ ድንቅንቅ ያለኝ ይኼን ያህል ሰው ለነገር ያለው ፍቅር ነበር፡፡ በስፋት የሚስተዋለው ምቀኝነት፣ ትዕቢት፣ ዕብሪት፣ ፀብና ጥላቻ ለምን ተበራከተ? ለሚለው ጥያቄ የጥያቄና የጠያቂ ትንሽ የለውም የሚሉት ባሻዬ እንዲህ ስል ሰምተው፣ ‹‹አይ ልጅ አንበርብር ሞኙ ፍቅር እኮ ከነፍስ ነው። ጠብ ደግሞ የከንቱ ሥጋ ልፋት ነው። ዘንድሮ ነፍሱን በመንፈስ የሚመግብ ሰው አንሷል። ሥጋ ለራሱ የነገር ሥጋ ሲመግብ እያየህ ከዚህ በላይ ጉድ አለመታዘብህም ፈጣሪ በዙፋኑ ላይ ቢኖር ነው…›› ብለው አበረዱኝ። ባሻዬ እኮ ነፍስ ነገር ናቸው!

ጨዋታ እንደ አጨዋወቱ አይደል? ያው አላድለን ብሎ የእኛ ቻምፒዮንስ ሊግ ወሬ ነው። የአሉባልታ ወሬውም አያልቅብን፣ እኛም አይደክመን ይኼው ይዘነዋል። እና ዛሬ የማጫውታችሁ በሆድ ዙሪያ ይሆናል። ተረቱ ‹ሆድ ካገር ይሰፋል› ይላል። ዛሬ ላይ ቆማችሁ ልትተረጉሙት ካሰባችሁ ማበዳችሁ ነው። ምክንያቱም ቻይነት፣ ታጋሽነት፣ ለመስማት መፍጠን፣ ለመናገር መዘግየት… ደብዛቸው ጠፍቷል። ባንመዘገብም እያንዳንዳችን የወሬ ጣቢያ አለን። የወሬ ስላችሁ ይገባችኋል ብዬ ነው። እና እኔ የተነቋቋሪውን ብዛት፣ አጥፍቶ ለመጥፋት ግድግዳ ሲገፋ የሚያድረውን ቁጥር ቁጭ ብዬ ሳሰላ፣ መቼ ይሆን የሚሰለቸን ብዬ ከምሁሩ የባሻዬ ልጅ ጋር ወሬ ጀምራለሁ። ምሁሩ የባሻዬ ልጅ ለዛው ሳይሟጠጥ ይቀጥልልኛል። ‹‹መቼ ይሆን የምንጠግበው አትልም? ‹ሆድ ካገር ይሰፋል› የሚለው ተረት እኮ ምግብን ማዕከል አድርጎ ሳይሆን ወሬንም ነው…›› አለኝ። ደርሶ ግራ ሲያጋባኝ ፊቴ መጠየም ጀመረ፡፡ ‹‹ምንድነው የምታወራው?›› ስለው፣ ‹‹በዚህ በኖርከው ዕድሜ ቢያንስ እንዴት ይኼ አልተገለጠልህም?›› ብሎ እሱም ወደ እኔ አፈጠጠ። ምን ይደረግ ታዲያ!

ይኼ ሰው እንዴት ነው ነገሩ? ስላፈጠጡና ስላጉረጠረጡ ብቻ እንደመጣለን ብለው ከሚያስቡት ወገኖች ዘንድ መዋል ጀመረ እንዴ እያልኩ፣ ‹‹በል እስቲ ግለጥልኝ…›› ስለው፣ ‹‹የዘመኑን ፈሊጥ ታውቃለህ። ዋናው ድፍረት ይሰኛል። ድፍረት ምንድነው? ስትል ድፍረት በዘመኑ መዝገበ ቃል አፈታት በጥራዝ ነጠቅነት ማንበልበል መቻል ማለት ነው። ስለዚህ መማር ድሮ ቀረ። ዕውቀት አፈር ቃመ። ዋናው ድፍረት ነው። ድፍረት ያበላል ሲሉህ በአጭሩ ወሬ መቻል ማለት ነው። ልብ አድርግ ማንበልበልና አንደበተ ርዕቱነት የተለያዩ ናቸው። ስለዚህ ተረቱ ሲተረት ይኼን ዘመን ዓይቶ ነው በሚለው መስማማት አለብህ። በዚህ ከተስማማህ ብዙ አገር ሻጭ፣ ብዙ ክብር ሻጭ፣ ብዙ እምነት ሻጭ ስታይ የሆድ ነገር በሆድ ብቻ እንደማይፈታ ሳታልመው ሊፈታልህ ይገባል። ስለዚህ…›› ብሎ ምን ብሎ ቢቋጨው ጥሩ ነው? ‹‹ሰው በእንጀራ ብቻ አይኖርም በወሬም እንጂ…›› ወይ አገርና ሆድ አያሰኝም ታዲያ!

እናላችሁ ሰሞኑን በሁዳዴ ፆም ሳቢያ ሥራ ተቀዛቅዞ ኪሴን ጭር ሲያደርግብኝ እቅበጠበጥ ጀመር። ዝም ብዬ የናቅኳቸውን ደንበኞቼ ዘንድ እየደዋወልኩ ሁሉ አለኝ እላለሁ። አንዱ መልሶ ደውሎ፣ ‹‹ያ ባለፈው የነገርከኝ ሱዚኪ ዲዛየር ተሸጠ እንዴ?›› አለኝ። በደስታ ዕፎይ አልኩ። ሻጭና ገዥ እኮ ዘንድሮ ቁማር እየተጫወቱብን ከምንጠቀም ይልቅ የምንጎዳ በዝተናል። እውነቴን ነው። ታዲያ እኔ ቀልጣፋው ያንን ዲዛየር ላሻሽጥ ጥድፍ ጥድፍ ስል፣ ከዕለታት አንድ ቀን ባሻዬ ያጫወቱኝ ተረት ትዝ ብሎኝ መሀል መንገድ ተገትሬ ከራሴ ጋር ማውራት ጀመርኩ። ሰውዬው አህያውን ሊሸጥ ገበያ ይዞ ይወጣላችኋል። ገበያተኞች ሌላ ሌላ ነገር ሲያዩ ቆይተው ይመጡና ባለአህያው ጋ ሲደርሱ እንዳላየ ሆነው ያልፉታል። ሰውየው ግራ ገባው። ‹‹ምንድነው ዛሬ ሰው ወደ እኔ የማይመጣው?›› ብሎ ፈጣሪን ማማመር ይጀምራል። ቆያይቶ ደግሞ፣ ‹‹ዛሬማ ይህን አህያ ሳልሸጥ ቤቴ አልገባም…›› ብሎ ዘዴ ይዘይዳል። ዘዴው ሰውየው አንጎንብሶ እንደ አህያ ማናፋት መሆኑ ነው። አይጣል እኮ ነው!

ወዲያው የገበያተኞች ቀልብ ወደ እሱ ዞረ። ገበያተኞች ተሰብስበው እንደ ትንግርት ያዩት ጀመር። ኋላ አንዱ ነገሩ ገብቶት ነው መሰል፣ ‹‹ለመሆኑ ዋጋህ ስንት ነው?›› ይለዋል። ‹‹ምኑን አውቄው ጌታዬን ጠይቁት…›› ብሎ ይመልሳል። ‹‹ጌታህ ማን ነው?›› ሲለው፣ ‹‹ምኑን አውቄው? ጌታዬን የሚያውቀው ጌታዬ ነው…›› ብሎ ይመልሳል። ‹‹እሺ የጌታህ ጌታ የት ነው ያለው?›› ሲለው፣ ‹‹እርስዎ ኪስ ውስጥ ነዋ…›› ይላል። ሰውዬው ኪሱን ዳበስ አድርጎ ዋጋ ጠራ። ይኼን ዓይቶ ሌላውም ኪሱን እያየ ዋጋ መጥራት። አህያውን በጨረታ ያሸጠ ብቸኛ ሰው መሆኑ አይደል? ምን ልላችሁ ፈልጌ ነው? ዘንድሮ ወይ ባለ አራት እግር ወይም ባለ አራት ዓይን ካልተሆነ በቀር ሙያ፣ ችሎታና ዕውቀት ገደል ገብተው እንስሳት ጎትተው እያወጧቸው ነው ለማለት ነው። ‹ስላቅ› አይምሰላችሁ ሰው አራት እግሩን ይብላ ተብሎ ሲረገም፡፡ ብዙ ጊዜ የተባለ ነው! 

እናላችሁ ጠላልፎ ያሰረን ነገር መዓት ነው። ሰንሰለት ይሁን ገመድ እዚያው እናንተ አጣርታችሁ ድረሱበት። እኔ የማውቀው ‘ሥውር’ መሆኑን ብቻ ነው። መቼ ዕለት ከባሻዬ ልጅ ጋር ስለዚሁ ሥውር ትብታብ እስር ስናወራ ምሳሌውን ያነበበት መጽሐፍ ርዕስ ጠፋውና ለማስታወስ እየሞከረ የሚከተለውን አጫወተኝ። ኑሮ ራሱን እያስረሳው ርዕስ ጠፋህ ተብሎ መውቀስ ግፍ ነውና ተውት። እንዲያው እኮ፡፡ እና ምን አለኝ፣ ‹‹በአንድ መንደር ውስጥ በልብስ አጣቢነት የሚተዳደር ሰው ነበር። የአካባቢውን ነዋሪዎች የቆሸሸ ልብስ ይቀበልና በአህዮቹ ጭኖ ወንዝ ይወርዳል። አጥቦ አድርቆ ሲያበቃ ለየባለቤቶቹ ይመልሳል። ‘ላውንደሪ በስሎው ሞሽን’ በለው…›› ሲል አብረን ሳቅን። ቀጠለ፣ ‹‹እና አንድ ቀን ሰው ተሰባሪ ነውና በጠና ታሞ ከአልጋው መነሳት አቃተው። ልጁን ጠርቶ ‘በል ዛሬ እኔን ተክተህ ያልታጠቡ ልብሶች አሉና አህዮቹን ጭነህ ወንዝ ውረድ’ አለው። ልጁም እንደታዘዘው አህዮቹን ጭኖ ቅደሙ ሲላቸው ሊነቃነቁ ነው? እግራቸው በችንካር እንደ ተቸነከረ ከረገጡበት አልነቅል አሉት። ቢታገል አልሆነም። አባቱ ዘንድ ሄደና የሆነውን ሲያስረዳው ‘ውይ ረስቼው ሳልነግርህ። እግራቸውን አስሬዋለሁ’ አለው…›› ብሎ አሰብ አደረገ። በመሀል ሰረቅ ያደርጋል አይደል!

‹‹እናም ልጅዬው ግራ ተጋብቶ ‘ምንም ገመድ የሚባል አላየሁም’ ሲለው ‘ይኼውልህ ማታ ማታ ወደ ማደሪያቸው አስገብቼ እግሮቻቸውን ተራ በተራ በእጄ ዳሰስ ዳሰስ አደርገዋለሁ። እንደታሰሩ ያስባሉ። ጠዋትም እንደዚያው ሳደርግ እንደ ፈታሁዋቸው ያምናሉ። እንዲያ አሠልጥኛቸዋለሁና አሁን ሄደህ እግሮቻቸውን ስትዳስሰው እስራታቻውን እንደተፈታላቸው ያምናሉ’ አለው። ልጁም አባቱ እንዳለው አደረገና ወደ አጠባው ሄደ። በላ ይፍቱኝ በል…›› ብሎ ቀላለደ። ወዲያው ግን የመጽሐፉን አርዕስት ለማስታወስ ትግሉን ሲቀጥል ሳየው ትከሻውን ቸብ እያደረግኩ፣ ‹‹በቃ እርሳው ፈትቼሃለሁ…›› ብዬ አሾፍኩበት። የምር ግን ከምሳሌው ብዙ ተማርኩ። ብዙ ነገር አያያዝኩበት። ባልተያዘና ባልተጨበጠ ነገር እውነት መስለው፣ ገሃድ መስለው የተበተቡን ገመዶችን በጣጥሼ መጣል አሰኘኝ። ግዳይ መጣል እንደለመደ ጀግና አዳኝ ሸልል ሸልል አለኝ። ምን ዋጋ አለው ገመዱ አሁንም አልታኘክ እንዳለ ነው። እስኪ ካያችሁት ጥሩኝና ተባብረን እንበጣጥሰው። እስከዚያው ‘መሃረቤን ያያችሁን’፣ ‘እስራቴን ያያችሁ’ በሚለው ተክተው ልጆቻችን ሲጫወቱ እንዲያድጉ መረባረብ አለብን። እኛም መሃረብ እነሱም መሃረብ ስንፈልግ ከኖርንማ፣ መካከለኛ ገቢ ካላቸው አገሮች ተርታ መሠለፍ ብቻውን ምን ዋጋ አለው? ፍታት ላይ ናችሁ መሰል ዝም አላችሁ!

በሉ እንሰነባበት። እንግዲህ ፆም አይደለም? ስቆም ስቀመጥ ስሄድ ስመለስ ከማየው ነገር ይህችን ለማለት ብወድ መቼም አታሳፍሩኝም። የአስመሳይነትና የአጭበርባሪነት መንፈስ የወረረን አይመስላችሁም? ነገር ከሥሩ ውኃ ከጥሩ መባሉ ቀርቶ ‹ወደ ገደለው ግባ› የሚሉት አባባል በብዛት ከተዘወተረ ወዲህ ብዙ ነገር አጓጉል ሆኖ እያየሁ፣ በቀን በረዥሙ ከምራመደው በረዥሙ የምተነፍሰው እያደከመኝ ነው። አላንዛዛባችሁና ወደ ገደለው ስገባ፣ ትርጉሙን የሳተ አዋዋልና አኗኗር እየተላመድን ያለን ይመስለኛል። ወግና ባህል እየተፈተሸና እየተሻሻለ መሄድ እንዳለበት ብናምንም፣ የሌለ ነገር እየደረቱ አገር ማመሳቀል መብዛቱ ግን ያማል። ‹‹በነገራችን ላይ ታላላቅ የአርበኝነትና የነፃነት በዓላቶቻችን ሳይቀሩ የሴራ ፖለቲካ ሰለባ እየተደረጉ ነው፡፡ አገር የምትቆመው በብዙኃን ፍላጎትና መልካም ተግባር መሆን ሲገባው፣ ጥቂቶች እንደፈለጉ የሚጠመዝዙት ታሪክ አገር አልባ እንዳያደርገን እፈራለሁ፡፡  ደስ የማይሉ ነገሮች ሲበዙ ብዙዎች ይከፋሉ፡፡ ለጥቂቶች ደስታ ወይም እርካታ ሲባል ብዙኃን ሲገፉ ጥሩ አይደለም፡፡ አገር የምትለማውና የምታድገው በሁላችንም በጎ ፈቃድ መሆን ሲገባው፣ ጥቂቶች እንዳሻቸው እየሆኑ የትም መድረስ አይቻልም፡፡ እኔ የሚታየኝ ይህ ነው፡፡ የአንተን ደግሞ ጨምርበት…›› ያለኝ ምሁሩ የባሻዬ ልጅ ነው፡፡ እኔማ ምን እጨምራለሁ? ያው እንደተለመደው እርስ በርስ እየታገልን ኃይል አናባክን ነው የምለው፡፡ ብዙ የባከኑ ነገሮቻችን ከጉዳት በስተቀር ምንም አላተረፉልንም፡፡ መልካም ሰንበት!

Latest Posts

- Advertisement -

ወቅታዊ ፅሑፎች

ትኩስ ዜናዎች ለማግኘት