Sunday, April 21, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -
ማኅበራዊእያደባ የሚያጠቃው ኮሌራ  

እያደባ የሚያጠቃው ኮሌራ  

ቀን:

በኢትዮጵያ ከ2015 እስከ 2016 ዓ.ም. የኮሌራ ወረርሽኝ ከተከሰተባቸው ክልሎች አፋር አንዱ ነው፡፡ ክልሉን ከሌሎች አካባቢዎች ለየት የሚያደርገው በአሥር ዓመታት ውስጥ ለአራተኛ ጊዜ መከሰቱ ነው፡፡ በክልሉ ከሐምሌ 1 ቀን 2015 ዓ.ም. ጀምሮ በተከሰተው የኮሌራ ወረርሽኝ፣ ከ225 በላይ ሰዎች የተጠቁ ሲሆን፣ የ14 ሰዎችንም ሕይወት ቀጥፏል፡፡ በተለይ በዞን ሦስት ውስጥ የሚገኙት አዋሽ ፈንታሌ፣ አሚባራ እንዲሁም ዱለቻ ወረዳዎች በተደጋጋሚ በኮሌራ የተጠቁ ሲሆን፣ 220 ሕሙማን ተገኝተዋል፡፡ አራት ሞትም ተመዝግቧል፡፡

ወጣት እመቤት አጎናፍር የአንድ ልጅ እናት ስትሆን፣ ነዋሪነቷም በአፋር ክልል አሚባራ ወረዳ ሲዲሀ ቀበሌ ወሎ ሠፈር አካባቢ ነው፡፡ እመቤት በወረዳው ባለፉት ሦስት ወራት ተከስቶ በነበረው የኮሌራ ወረርሽኝ ተጠቂ ነበረች፡፡

እያደባ የሚያጠቃው ኮሌራ   | Ethiopian Reporter | ሪፖርተር
በአፋር አሚባራ ወረዳ ውኃ በበርሜል ለመቅዳት ወረፋ ይዘው

አሁን በሕይወት የሌለችውና አራስ የነበረችው ጎረቤቷ ታማ ሐኪም ቤት ብትሄድም፣ ጨጓራ ነው ብለው እንደመለሷትና እሷም ልትጠይቃት ሄዳ እንደነበር ታስታውሳለች፡፡

- Advertisement -

Video from Enat Bank Youtube Channel.

‹‹ቤቴ ምሳ ልበላ ሳቀርብ ወደ ላይ ወደታች በማለት ጀመረኝ፡፡ ወዲያው ወደ ሲዲሀ ፋጌ ጤና ጣቢያ ሄድኩኝ፡፡ ለአንድ ሳምንት ሕክምና ከወሰድኩ በኋላ ወደቤቴ ስመለስ፣ ጎረቤቴ እኔ በጠየኳት በሦስተኛው ቀን እንዳረፈችና ቤተሰቦቿም በኮሌራ ተይዘው ሆስፒታል እንደገቡ ሰማሁኝ፤›› ስትል ለምርመራ በፈጌ ጤና ጣቢያ ባገኘናት ወቅት ተናግራለች፡፡

እመቤት ሕመሙ ከያዛት አንድ ወር ቢሆናትም፣ አሁንም ያገገመች አትመስልም፡፡ ዓይኖቿ ጎድጉደዋል፡፡ መቆም አቅቷት ቁጭ ብላ ነው የምታወራው፡፡ ድምጿም ይቆራረጣል፡፡

የሕመሙን ስሜት ማስታወስ አልፈልግም ትላለች፡፡ ‹‹ቤቴ ከተመለስኩ በኋላ ራሴን በመሳቴ ሰዎች መልሰው ቢያመጡኝም፣ ከጤና ጣቢያው በላይ በመሆኑ ሪፈር ተጻፈልኝ፡፡ በዚያም ሆስፒታል ለአንድ ሳምንት ግሉኮስ እንዲሁም ሌሎች ሕክምናዎች ተሰጥተውኝ ወደ ቤቴ ተመልሻለሁ፤›› ትላለች

እመቤት ለሁለተኛ ጊዜም ራሷን ስታለች፡፡ ሆስፒታል ተወስዳም በድጋሚ  ግሉኮስና መድኃኒት ተሰጥቷት ዛሬ ቆማ ለመሄድ በቅታለች፡፡ ነገር ግን ከቤተሰቤ ጋር መብላት መጠጣት እንደማትችል፣ ከጎረቤትም ሆነ ከምታውቃቸው የተገለለች መሆኗን ዕንባ በታጀበ አንደበቷ ለሪፖርተር ገልጻለች፡፡

በአፋር ክልል በዞን 3 ውስጥ ማለትም በአዋሽ ፈንታሌ፣ በአሚባራ እንዲሁም በዱለቻ ወረዳዎች በሽታውን ለመግታት የክልሉ መንግሥት፣ ከአይአርሲ እና አጋር ድርጅቱ ከሆነው አገር በቀሉ አይሲዳ በጋራ ርብርብ አድርገዋል፡፡ የሚዲያ አካላትንም ወደ ወረዳዎቹ በመውሰድ ምልከታ ተደርጓል፡፡

ወ/ሮ ምሕረት ፈቃዱ በአይአርሲ የኮሙዩኒኬሽን ማናጀር ናቸው፡፡ ድርጅታቸው በዓለም አቀፍ ደረጃ በ50 አገሮች ውስጥ እንደሚሠራና ከሚሠራባቸው መስኮች ትልቁን ድርሻ የሚይዘው ሰው ሠራሽም ይሁን የተፈጥሮ አደጋ ሲከሰት ከሦስት እስከ ስድስት ወራት የሚቆይ የአስቸኳይ ዕርዳታ አገልግሎት መስጠት መሆኑን ይገልጻሉ፡፡

አይአርሲ በክልሉ የተከሰተውን የኮሌራ ወረርሽኝ ለመግታት ከአውሮፓ ኅብረት ሰብዓዊ ዕርዳታ ድርጅት ባገኘው 335 ሺሕ ዩሮ በአጋርነት ከሚሠራውና በክልሉ ከሚንቀሳቀሰው አይሲዳ አገር በቀል ድርጅት ጋር በመሆን እየሠራ ይገኛል፡፡

በወረዳዎቹ ተከስቶ የነበረውን ወረርሽኝ ለመግታት ከተከናወኑት ሥራዎች አንዱ ደግሞ በሲዲሃ ፉጌ ጤና ጣቢያ ታማሚዎች በልዩ ሁኔታ የሚታከሙበት ጊዜያዊ የማቆያ ማዕከል ግንባታ ይገኝበታል፡፡

በ2012 ዓ.ም. የተመሠረተው ፉጌ ጤና ጣቢያ፣ እስከ 35 ዲግሪ ሴንቲግሬድ በሚደርስ ሞቃታማ ቦታ ላይ ይገኛል፡፡ በዓመት ከ19 ሺሕ ሰዎች በላይ ሕክምና እንደሚያገኙበት የሆስፒታሉ መረጃ ያመለክታል፡፡

ጤና ጣቢያውን በጎበኘንበት ታኅሳስ 16 ቀን 2016 ዓ.ም. በርካታ የጤና ባለሙያዎች ጤና ጣቢያውን ሞልተውት የነበረ ሲሆን፣ አሁንም በተጠንቀቅ ላይ መሆናቸው ይታያል፡፡

ከተለመደው ሕክምና ከሚሰጥበት ግቢውን ግራና ቀኝ ከከፈሉት ክፍሎች በስተቀኝ በኩል በአፋር ባህላዊ ቤት አሠራር የተሠራ ክፍል አለ፡፡ ወደ ክፍሉ እንደ ልብ መውጣት መግባት የማይችል ሲሆን፣ በአንድ ሜትር ራቅ ብሎ በአደጋ መከላከያ ሪቫን ታጥሯል፡፡

መከላከያ የሚረጩ ባለሙያዎችና ዕቃዎቻቸው ከበር ፊት ለፊት ሆነው ይታያሉ፡፡ ወደ ውስጥ ሲገባም አልጋዎች ይታያሉ፡፡ በሽታው ያለማቋረጥ ወደ ላይ ወደታች የሚያስብል በመሆኑ መሀላቸው ቀዳዳ ሆኖ ባልዲ ተገጥሞላቸዋል፡፡

አቶ መለስ ዳምጤ የፉጌ ጤና ጣቢያ ኃላፊ ሲሆኑ፣ ‹‹ወረርሽኙ እንደተከሰተ በቀን በርካታ ታካሚዎችን ይቀበሉ እንደነበር ነግረውናል፡፡ ይህንንም በጤና ጣቢያው አቅም መመለስ የማይቻል ስለነበር ማእከሉ አይሲዳ በተባለው የዕርዳታ ድርጅት ከእነሙሉ ቁሳቁስ በመገንባቱ በሽተኞች ተኝተው ጭምር እንዲያገግሙ አስችሎናል፤›› ብለዋል፡፡

ሕመሙ በአፋጣኝ ሕክምና ካላገኘ ገዳይ፣ በተለይ አቅመ ደካሞች፣ ተጨማሪ ሕመም ያለባቸውን የሚያጠቃና እርጉዝ እናቶችን ፅንስ እስከማቋረጥ የሚያደርስ አደገኛ ወረርሽኝ እንደሆነ አክለዋል፡፡

ራሳቸውን ስተው ጤና ጣቢያው የሚመጡም በርካታ እንደነበሩና በጤና ጣቢያዎች የሞቱ ታካሚዎች ባይኖሩርም፣ ሥጋት የሚታይባቸውን ወደ ሌላ ሆስፒታል በመላክ እንዲያገግሙ ለማድረግ ተችሏል ብለዋል፡፡

በድርጅቱ የሚደረገው ድጋፍ እያበቃ መሆኑን በማስታወስም እነሱን ለመተካት የሚደረግ ዝግጅት ባለመኖሩ፣ ድጋሚ ወረርሽኝ ሊከሰት እንደሚችል ያላቸውን ሥጋታቸውን ጠቁመዋል፡፡

አንድ የጤና ባለሙያም በሰጡት አስተያየት፣ በአካባቢው በሚገኙ እርሻዎች የሚሠሩ ሰዎች ለኮሌራም ሆነ ለሌላ ወረርሽኝ የተጋለጡና ለበሽታው መስፋፋት ትልቅ አስተዋጽኦ እንደነበራቸው ተናግረዋል፡፡

በአንድ የእርሻ ማሳ ላይ ከ60 እስከ 70 የሚደርሱና ከተለያዩ የአገሪቱ ክፍሎች የሚመጡ የቀን ሠራተኞች በአንድ ክፍል ውስጥ ተፋፍገው የሚኖሩ በመሆኑና የአካባቢውን የአየር ንብረት ያልለመዱ በመሆናቸው በበሽታው እንደሚጠቁ ገልጸው፣ ወረርሽኙ ሲከሰት እነሱም የአዋሽ ወንዝን ተጠቃሚ በመሆናቸው በሽታው ሊስፋፋ መቻሉን ተናግረዋል፡፡

ለአሠሪዎቻቸው በቂ የጤና ማዕከል፣ የንፁህ መኝታ፣ የንፁህ ውኃ አቅርቦት እንዲኖራቸው ድጋፍ ቢደረግላቸውም ተግባር ላይ እንደማያውሉት ገልጸዋል፡፡

አቶ ሰዒድ ይመር በአይሲዳ የሰብዓዊ ዕርዳታ ቡድን መሪ ሲሆኑ፣ በወረዳው ኮሌራ ወረርሽኝ ከተከሰተበት ቀን ጀምሮ ለመግታት የሚያስችሉ ሥራዎችን ከ20 ሚሊዮን ብር በላይ ወጪ በመመደብ መሥራታቸውን ይናገራሉ፡፡ የንፁህ መጠጥ ውኃና ውኃ መቅጃ ጀሪካኖች፣ የውኃ ማከሚያ መድኃኒቶችን በሲደሃ ፋጌ ጤና ጣቢያ ውስጥ  በጊዜያዊነት የተሠራውን ማዕከል የሚጠቀሙትን ጨምሮ በሦስት ወራት ውስጥ ከ25 ሺሕ በላይ ለሆኑ የማኅበረሰብ ክፍሎች ክትባት እንደሰጡ ተናግረው፣ በጠቅላላው 63 ሺሕ ለሚሆኑ የማኅበረሰብ ክፍሎች መድረስ መቻላቸውን እንዲሁም የበጀታቸውን 85 በመቶ መጠቀማቸው ተናግረዋል፡፡

በክልሉ የጤና ጽሕፈት ቤት ኃላፊ ወኪልና የበሽታ መከላከል ቡድን መሪ አቶ አወቀ መኮንን በሰጡት መግለጫ፣ አርብቶ አደሩን ማዕከል ያደረገ ሥራ የሚሠሩ መሆኑንና 89 በመቶ ተደራሽ መሆናቸውን ተናግረዋል፡፡

በሦስት ጤና ጣቢያዎችና በ13 ጤና ኬላዎች ለ81 ሺሕ ያህል የወረዳዎች ነዋሪዎች አገልግሎት እየሰጡ መሆኑን ገልጸው፣ በወረዳው በአሥር ዓመት ውስጥ ለአራተኛ ጊዜ ለተከሰተው የኮሌራ ወረርሽኝ ምክንያቱም ደካማ የጤና ሥርዓት መኖሩና በየሁለት ዓመቱ የአዋሽ ወንዝ እየሞላ በአካባቢው ባሉ መሠረተ ልማቶች ላይ የሚያደርሰው ጉዳት የውኃ መስመሮችን ከመበጣጠስ አልፎ በቱቦዎች ውስጥ መግባቱ እንደሆነ አክለዋል፡፡

ይህም ንፁህ ውኃን በመበከል ለበሽታው እንደሚያጋልጥ ተናግረዋል፡፡ መስመሮችን ለመጠገን የአቅም ውስንነት መኖሩና ለመጠገን ረዥም ጊዜ መውሰዱ ንፁህ የመጠጥ  ውኃ አቅርቦትን ስለሚያስተጓጉል ወረዳዎቹ በተደጋጋሚ ለኮሌራ ወረርሽኝ ተጠቂ መሆናቸውን አብራርተዋል፡፡

አቶ አብዱ ዓሊ የአሜባራ ወረዳ አስተዳዳሪ ናቸው፡፡ ችግሩን ለመቅረፍ የሚመደብላቸው በጀት በቂ ባለመሆኑ የፌዴራል መንግሥት ከሌሎች ድርጅቶች ጋር በመተባበር የንፁህ መጠጥ ውኃ ጉድጓድ ቁፋሮ ጨምሮ የተለያዩ ሥራዎች እየሠራ ነው በማለት ለሪፖርተር ገልጸዋል፡፡

 ለእርሻ የቀን ሥራ የሚሰማሩትን በተመለከተም ከክልሎች ጋር በመነጋገር ለስራ ሲመጡ፣ ሙሉ ጤንነታቸው የተረጋገጠ መሆን እንዳለበትና የሚያሠሯቸውም ኃላፊነቱን እንዲወስዱ እንደሚሠራ ጠቁመዋል፡፡

spot_img
- Advertisement -

ይመዝገቡ

spot_img

ተዛማጅ ጽሑፎች
ተዛማጅ

ሰው መሆን ምንድን ነው? ቅርስና ማኅበራዊ ፍትሕ (ክፍል አንድ)

በሱራፌል ወንድሙ (ዶ/ር) ዳራ ከጎራዎች፣ ከመፈራረጅ፣ ነገሮችን ከማቅለልና ከጊዜያዊ ማለባበስ ወጥተን...

ኢኮኖሚው ኢትዮጵያን እንዳያፈርሳት ያሠጋል

በጌታቸው አስፋው ኢትዮጵያን እንዳያፈርሱ የሚያሠጉኝ አንድ ሁለት ብዬ ልቆጥራቸው የምችላቸው...

የኢትዮጵያ የፖለቲካ ትግል በሕግ አምላክ ይላል

በገነት ዓለሙ የአገራችንን ሰላም፣ የመላውን ዓለም ሰላም ጭምር የሚፈታተነውና አደጋ...

በሽግግር ፍትሕ እንዲታዩ የታሰቡ የወንጀል ጉዳዮች በልዩ ፍርድ ቤት ሳይሆን በልዩ ችሎት እንዲታዩ ተወሰነ

የኤርትራ ወታደሮች በሌሉበትም ቢሆን ይዳኛሉ ተብሏል በፅዮን ታደሰ የሽግግር ፍትሕ የባለሙያዎች...