Monday, October 3, 2022
ሌሎች ዓምዶች
    - Advertisement -
    - Advertisement -
    ይድረስ ለሪፖርተርየግብርና መር ፖሊሲ ትሩፋት

    የግብርና መር ፖሊሲ ትሩፋት

    ቀን:

    አገራችን ኢትዮጵያ ዕምቅ ሰብዓዊና ተፈጥሮዓዊ ሀብት ባለቤት ብትሆንም፣ ያለፉት ሥርዓቶች ይከተሏቸው የነበሩ የተዛባ የልማት ፖሊሲዎችና ሌሎች መዋቅራዊ ችግሮች ምክንያት የግብርናው ዘርፍ ሌሎቹን ዘርፎች ይዞ በመውጣት የአገሪቱን ኢኮኖሚ በፍጥነት ማራመድና አርሶ አደሩንና አርብቶ አደሩን ብሎም አጠቃላይ ሕዝቡን ከድኅነት አላቆ ተጠቃሚ ማድረግ የሚችልበት ሁኔታ አልተፈጠረም ነበር፡፡ ይህም ሆኖ የግብርናው ዘርፍ በሁሉም ሥርዓቶች የአገሪቱን ኢኮኖሚ የጀርባ አጥንትና የ85 በመቶ የሚሆነው ሕዝብ የኑሮ መተዳደርያ ሆኖ የመሪነቱን ሚና ሲጫወት ቆይቷል፡፡ በ1983 ዓ.ም. የደርግ ሥርዓት በሕዝባዊ ትግል ከተደመሰሰ በኋላ አገሪቱ ከዕዝ ኢኮኖሚ ወደ ነፃ ገበያ ኢኮኖሚ ሥርዓት እንድትሸጋገር ተደርጓል፡፡ በነፃ ገበያ ኢኮኖሚ ማዕቀፍ ውስጥም ሕዝቡን ከድኅነትና ከኋላቀርነት እንዲሁም አገሪቱን ወደ ብልፅግና ጐዳና የሚያሸጋግሩ ልማታዊና ዴሞክራሲያዊ ፖሊሲዎችና ስትራቴጂዎች ተነድፈዋል፡፡ ከተነደፉት ፖሊሲዎችና ስትራቴጂዎች ውስጥም በ1994 ዓ.ም. የተዘጋጀው ግብርናንና ገጠሩን ማዕከል ያደረገ የልማት ፖሊሲና ስትራቴጂ ወይም ግብርና መር ኢንዱስትሪ ልማት ስትራቴጂ አንዱና ዋነኛው ነው፡፡ ይህ ፖሊሲና ስትራቴጂ ፈጣንና ቀጣይነት ያለው የኢኮኖሚ ዕድገትን የሚያረጋግጥ፣ በየደረጃው ያለውን ሕዝብ ከልማቱ ተጠቃሚ የሚያደርግ፣ አገራችንን ከተመጽዋችነት የሚያላቅቅና የዳበረ ነፃ ገበያ ኢኮኖሚ ሥርዓት እንዲገነባ የሚያስችል ነው፡፡ የዚህ ፖሊሲና ስትራቴጂ ስኬታማነት የሚወሰነውም ያለንን መሬትና ጉልበት በስፋትና በላቀ ደረጃ እንዲሁም ያለንን አነስተኛ ካፒታል በቁጠባ መጠቀም ስንችል እንደሆነ ፖሊሲው ላይ በግልጽ ተቀምጧል፡፡ ፖሊሲው ከፀደቀ በኋላም ከሕዝቡ ጋር ሰፊ ውይይት ተደርጎና የጋራ መግባባት ተፈጥሮ ወደ ሥራ ተገብቷል፡፡ ፖሊሲውንም በመንግሥትና በሕዝቡ የጋራ ጥረት ተግባራዊ ለማድረግ በተደረገው ርብርብ እጅግ በርካታ ውጤቶች ተገኝተዋል፡፡ ስለሆነም ባለፉት 23 ዓመታት በግብርናው ዘርፍ በርካታ ውጤቶች ተገኝተዋል፡፡ ግብርና ለአገሪቱ ዋነኛ የኢኮኖሚ ምንጭና የአገሪቱን ዜጎች ከድኅነትና ከኋላቀርነት በማላቀቅ ወደ ተሻለ የኑሮና የብልፅናግ ጎዳና እንዲያመሩ የሚያደርግ ዓብይ ዘርፍ ነው፡፡ ይህ ዘርፍ የተጣለበትን አገራዊ አደራ ተጎናጽፎ መያዝ ከጀመረበት ጊዜ ጀምሮ መንግሥት ዕምቅ አቅሞቻችንን በስፋትና በላቀ ደረጃ ለመጠቀም ከፍተኛ ጥረት ሲያደርግ ቆይቷል፤ እያደረገም ይገኛል፡፡ በየትኛውም የግብርና ልማት ዘርፍ የምናከናውናቸው ተግባራት ዋነኛ ግብ የሰብልን ምርትና ምርታማነት በማሳደግ ዘላቂነትና ቀጣይነት ያለው የምግብ ዋስትናን ማረጋገጥ ነው፡፡ ከዚህም አልፎ ለአገር ውስጥ ኢንዱስትሪና ለውጭ ገበያ ጥራት ያለው ምርት በሚፈለገው መጠንና ዓይነት ማምረት የሚቻለው ለዚህ ዘርፍ ልዩ ትኩረት ሰጥቶ መሥራት ሲቻል እንደሆነ እውን ነው፡፡ በዋና ዋና ሰብሎች (ብርዕ አገዳና ጥራጥሬ ሰብሎች) በ1983 ዓ.ም. ተገኝቶ የነበረው ምርት መጠን 52 ሚሊዮን ኩንታል የነበረ ሲሆን፣ ይህ የምርት መጠን የግብርና ገጠር ልማት ፖሊሲው ተነድፎ ተግባራዊ ከመሆኑ በፊት በ1992 ዓ.ም. 88.9 ሚሊዮን ኩንታል ደርሶ ነበር፡፡ ፖሊሲው ተነድፎ ተግባራዊ መሆን ከጀመረ በኋላ በ2004 ዓ.ም. የምርት መጠኑ 231 ሚሊዮን ኩንታል ደርሷል፡፡ የምግብ ሰብሎችን ምርትና ምርታማነት ማሳደግ አገራችንን መካከለኛ ገቢ ካላቸው አገሮች ተርታ ለማሰለፍ እየተደረገ ባለው የግብርና ልማት እንቅስቃሴ ውስጥ ከፍተኛ ድርሻ ያለው ተግባር ሲሆን፣ ላለፉት አራት የGTP ዓመታት ትኩረት ተሰጥቶ ከተከናወኑ ቁልፍ ተግባራት መካከል አንዱና ዋንኛው ነው፡፡ በሰብል ልማት በተለይም የመኸር ሥራችን የዕድገትና ትራንስፎርሜሽን ዕቅድ የመጨረሻው ዓመት ሲሆን፣ በዚህም መሠረት የ2006 ዓ.ም. እና የ2007 ዓ.ም. መኸር የማዕከላዊ ስታትስቲክሰ ኤጀንሲ የቅድመ ትንበያ መረጃ እንደሚያሳየው፣ በዋና ዋና ሰብሎች በምርታማነትና ምርት ዕድገት የዝቅተኛውን የዕድገት አማራጭ ግብ ለማሳካት ተችሏል፡፡ ይህም የአነስተኛ አርሶ አደሩ የሰብል ልማት 26.7 ሜትሪክ ቶን ለማድረስ ታቅዶ የበልግ ምርትን ሳይጨምር የ2007 የመኸር የቅድመ ምርት ትንበያ መረጃ መሠረት 26.8 ሜትሪክ ቶን ምርት እንደሚገኝ ያመላክታል፡፡ ይህ የምርት ጭማሪ ተጨማሪ መሬት በማልማት የታቀደው 12.1 ሚሊዮን ሔክታር ሲሆን፣ የቅድመ ምርት ትንበያ መረጃ 12.5 ሚሊዮን ሔክታር እንደደረሰ ያሳያል፡፡ በምርታማነት ረገድ 22 ኩንታል በሔክታር ለማድረስ ታቅዶ 21.4 ኩንታል በሔክታር እንደሚደርስ ይጠበቃል፡፡ በዚህም አጠቃላይ የሰብል ምርት ዕቅዱን ያሳካን ሲሆን፣ በምርታማነት ረገድ 97.3 በመቶ በመሬት ደግሞ የዕቅዱን 103 በመቶ ማከናወን እንደተቻለ ያሳያል፡፡ ለዚህም ምክንያቱ የተጠናከረ ቅድመ ዝግጅት በማድረግና የነበሩንን የክህሎት ክፍተቶች በመገንዘብ በተግባር የተደገፈ ሥልጠና በተሻሻሉ የሰብል ፓኬጆች ላይ በመስጠትና የተግባራትን አፈጻጸም በተደራጀ መልክ በኮማንድ ፖስትና በክላስተር ደረጃ በመከታተል ጠንካራ ግብረ መልስ በመስጠቱ ነው፡፡ በተፈጥሮ ሀብት ልማት ሥራዎች ረገድም ስንመለከተው የተፋሰስና የመስኖ ልማት ሥራዎች በተደራጀ የኅብረተሰብ ተሳትፎ ተከናውኗል፡፡ የተለያዩ የአፈርና ውኃ ጥበቃ ሥራ የተካሄደባቸው የማኅበረሰብ ተፋሰሶች ሽፋን በ2002 ዓ.ም. ከነበረበት ከ3.77 ሚሊዮን ሔክታር ወደ 7.8 ሚሊዮን ሔክታር ማድረስ ሲሆን፣ ባለፉት አራት ዓመታት 16.285 ሚሊዮን ሔክታር ማድረስ ተችሏል፡፡ ይህም በዕቅዱ ዘመን ከሚደረስበት በ7.8 ሚሊዮን ሔክታር ወይም በ140 ከመቶ በብልጫ ከዕቅድ ዘመኑ ከአንድ ዓመት ቀድሞ መፈጸም ተችሏል፡፡ በዚህ ረገድ ከፍተኛ ድርሻ ያበረከተው ሰፊው የኅብረተሰብ ተሳትፎ ቢሆንም፣ በየደረጃው የሚገኘው አመራርና ባለሙያ ለሥራው ከፍተኛ ትኩረት ሰጥቶ በመሥራቱ የተገኘ ውጤት ነው፡፡ በተመሳሳይ የአነስተኛ ዘመናዊ መስኖ ግንባታ የተካሄደበት መሬት ስፋት በ2002 ዓ.ም. ከነበረበት 853.1 ሺሕ ሔክታር በ2007 በጀት ዓመት 1.85 ሚሊዮን ሔክታር ማድረስ ሲሆን፣ የባለፉት አራት ዓመታት አፈጻጸም በአንድ ዙር ብቻ የለማው መሬት 2.08 ሚሊዮን ሔክታር ደርሷል፤ ይህ አፈጻጸም በዕድገትና ትራንስፎርሜሽን ዕቅድ ዘመኑ መጨረሻ ከሚደረስበት ግብ ቀድሞ መድረስ መቻሉን ያሳያል፡፡ ይህ ከላይ የተገለጸው ውጤት የሚያሳየን ግብርና አንድን አገር የምግብ ዋስትና ከማረጋገጥ ባሻገር ለተለያዩ ምርቶች ጥሬ ዕቃ ለማቅረብ እንዲሁም የግብርና ምርት ውጤቶችን ለፋብሪካዎች በማቅረብ ለአገር ፍጆታም ሆነ ለውጭ አገር የሚቀርቡ ምርቶችን በማምረት የአገርን ኢኮኖሚ በፍጥነት ማሳደግ ተችሏል፡፡ የኢትዮጵያ መልክዓ ምድር ሰፊ ቆዳ ስፋት ያለውና የተለያየ የአየር ንብረትን የታደለች አገር ናት፡፡ ይህ የአየር ንብረት የተለያዩ ዓይነት ሰብሎችን ቅመማ ቅመምንና ፍራፍሬዎችን ማምረት እንድትችል አድርጓታል፡፡ የግብርና መር ፖሊሲ ደግሞ ይህን የታደለችውን ተፈጥሮዓዊ ሀብት በአግባቡ በመጠቀሟ ፈጣን ኢኮኖሚያዊ ዕድገትን እንድታስመዘግብ ትልቅ ሚና ተጫውቷል፡፡ ታዲያ የኢትዮጵያ መንግሥት የግብርና መር ፖሊሲን በአገሪቱ ተግባራዊ ማድረጉ ብልህነቱን ያሳየ ነው፡፡ ለዚህም ምስክር የሚሆነን በቅርቡ አገራችን ድህነትን ከመቀነስ ረገድ ከጥቂት የዓለማችን አገሮች አንዷ ሆና መሸለሟ ነው፡፡ የተባበሩት መንግሥታት የዓለም የምግብና እርሻ ድርጅት (ፋኦ) በቅርቡ ባደረገው ግመገማም አገራችን ኢትዮጵያ ፍጹም ስኬታማ ሆነው ከተመረጡት 25 አገሮች መካከል አንዷ መሆኗን ተከትሎ በ150ኛው የፋኦ ካውንስል መደበኛ ስብሰባ ላይ የተለየ ፕሮግራም በማዘጋጀት ሮም በሚገኘው ዋናው መሥሪያ ቤቱ ዕውቅና በመስጠት ሽልማት ያበረከተ መሆኑ ይታወቃል፡፡ ከዚህ ተጨማሪም በአገራችን ፈጣንና ቀጣይነት ያለው የኢኮኖሚ ዕድገት ለማረጋገጥና በየደረጃው ያለውን ሕዝባችን ከልማቱ ተጠቃሚ ለማድረግ የተነደፈው የግብርናና የገጠር ልማት ፖሊሲና ስትራቴጂ ትክክለኛ መሆኑን ውጤታማ ከሆኑ የልማት ጀግና አርሶ አደሮችና ከፊል አርብቶ አደሮች ማረጋገጥ ተችሏል፡፡ ውጤታማ የሆኑትን የልማት ጀግና አርሶ አደሮችንና ከፊል አርብቶ አደሮች ማረጋገጥ ተችሏል፡፡ ውጤታማ የሆኑትን የልማት ጀግና አርሶ አደሮችንና ከፊል አርብቶ አደሮችን እንዲሁም በዘርፉ የተሰማሩትን መሸለምና ማበረታታት በመካከላቸው ጠንካራና ጤናማ የውድድር መንፈስና የፈጻሚ ንቅናቄ እንዲፈጠር ከማድረግ አኳያ ከፍተኛ አስተዋጽኦ አንዳለው ባለፉት ስድስት ተከታታይ ዓመታትና በዘንድሮም ዓመት በተካሄዱት የሽልማት ፕሮግራሞች ማረጋገጥ ተችሏል፡፡ በመሆኑም ሁሉም ክልሎች በሰብል ምርት፣ በተፈጥሮ ሀብትና በእንስሳት ሀብት ዘርፍ አመርቂ ውጤት እያስመዘገቡ ይገኛሉ፡፡ በተለይ በአሁኑ ወቅት በትግራይ ክልል የተፈጥሮ ሀብትንና የተፋሰስ ልማትን ከማስፋፋት አኳያ ለሌሎች አርዓያ የሚሆኑ በርካታ ሥራዎች እየተሠሩ ይገኛሉ፡፡ በክልሉ በመስኖ አማካይነት የለሙ መሬቶችን እንዲሁም ፍራፍሬዎችን ማየት የተለመደ ሆኗል፡፡ ይህ ሀቅ በተጨባጭ በቦታው የሚታይ እውነት ሆኖ ሳለ በተቀራኒው የአንድን መንገደኛ ገጠመኝ በማዳመጥ በሪፖርተር ጋዜጣ መጋቢት 6 ቀን 2007 ዓ.ም. ቅጽ ሃያ ቁጥር 1552 ገጽ 6 ላይ ልመናን ያፈራ ግብርና በሚል ርዕስ ግብርና መር ፖሊሲ ለትግራይ ክልል እንደማያዋጣ ተጽፎ ይገኛል፡፡ ይህ ጽሑፍ የአንድን መንገደኛ ሰው ታሪክ በማዳመጥ ብቻ አራት ሚሊዮን ያህል ሕዝብ ያላትን የትግራይ ብሔራዊ ክልል በመወከል የተጻፈ ነው፡፡ ጸሐፊው በአንድ በኩል የትግራይ ብሔራዊ ክልል ቀደም ሲል በነበሩ ሥርዓቶች እጅግ የተዘነጋና ተፈጥሮዓዊ ይዘቱን ጠፍቶ ወደ ምድረ በዳነት የገቡ አካባቢዎች ወይም ቦታዎች ወደ ልምላሜ እንደተቀየሩ ይናገራል፡፡ ይህ ታዲያ የግብርና ዘርፍ መሆኑን ዘንግቶት ይሆን ወይስ? አንድ ጽሑፍ ሲጻፍ መረጃችን ማን ሊሆን እንደሚገባ አስቀድመን ጠንቅቀን ማወቅ ይገባናል፡፡ ስለትግራይ ብሔራዊ ክልል ለመጻፍ ስንፈልግ ክልሉ ድረስ በመሄድ የሚመለከታቸውን አካላት ማነጋገር ሲገባ፣ በስማበለው መንገደኛን ጠይቆ መመስከር በተለየ በትግራይ ሕዝብ ዘንድ ትዝብት እንጂ ሌላ ትርፍ አያስገኝም፡፡ ዘገባው ሚዛናዊነት የሚያንሰው ነውና፡፡ የትግራይ ክልል በተለይ በአሁኑ ወቅት መስኖን በመጠቀም ፍራፍሬዎችንና ሌሎች የሰብል ምርትን በማምረት በርካታ ሞዴል አርሶ አደሮችን ከማፍራቱም በላይ ወደ ባለሀብትነት የተሸጋገሩ በርካታ አርሶ አደሮችን አፍርቶ ለሽልማት አብቅቷል፡፡ ግብርና መር ፖሊሲ ከሌሎች ክልሎች ባልተናነሰ እንደውም ከአንዳንድ ክልሎች በበለጠ ሁኔታ በተፈጥሮ ሀብት ልማት ሥራዎች የክልሉን አርሶ አደሮች ተጠቃሚ ማድረጉ ከራሱ ሕዝብ የተገኘ ምስክርነት ያሳያል፡፡ ጸሐፊው ግን መረጃ አድርጎ የጠቀሰው በአንድ የመቐለ የመዝናኛ ስፍራ ቁጭ ብለው የሚወያዩ ወጣቶችን ጨዋታ ሲሆን፣ ይህ ደግሞ መሠረተ ቢስ መረጃ በመያዝ የተጻፈ መሆኑን ያረጋገጠ ነው፡፡ በመሆኑም ጸሐፊው እጅግ ውጤታማ በመሆን ለአገራችን ኢኮኖሚ ዕድገት አንበሳውን ድርሻ የያዘውን የግብርና መር ፖሊሲ ጥላሽት ለመቀባት በመነሳት፣ አሁን በአገራችን በሁሉም ዘርፎች እየተከናወነ ያለውን የልማት እንቅስቃሴ አይቶ እንዳላየ ሰምቶ እንዳልሰማ እንዲሆን አድርጎታል፡፡ (ግብርና ሚኒስቴር)

    - Advertisement -

    ይመዝገቡ

    spot_img
    spot_img