Tuesday, July 23, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -

የተመረጡ ፅሑፎች

ሞተን ሳናልቅ የአደጋ ጉድጓዶች ይደፈኑልን!

አገልግሎት ሰጪ ተቋማት የተሰጣቸውንና የተጣለባቸውን ኃላፊነት በብቃትም በትጋትም እንዲወጡ ብንጠብቅ ነውር የለበትም፡፡ የግልምና የመንግሥት ተቋማት በተጻፈ ሕግም ይሁን በልማድ የሚሰጧቸው የአገልግሎት ዓይነቶችና የኃላፊነት ወሰናቸው የሚታወቅ ነው፡፡ ተገልጋዮቻቸውን በቅንነትና በጥሩ መንፈስ የማስተናገድ ግዴታ አለባቸው፡፡ ለጋራ ጥቅም ሲባልም የተገልጋዩን አስተያየት ተቀብሎ ስህተትን ማረም የውዴታ ግዴታ ነው፡፡ አስገዳጅ የሚሆንበት አጋጣሚና ጊዜም አለ፡፡

ከዚህ አንፃር የአገራችን የመንግሥትና የግል አገልግሎት ሰጪ ተቋማትን ተራ በተራ እንመዝናቸው ብንል፣ አብዛኞቹ በችግር የተተበተቡ ሆነው እንደምናገኛቸው የአደባባይ ሚስጥር ነው፡፡ ተገልጋዮችን እንደሚገባቸውና እንዳመጣጣቸው ተቀብሎ በአክብሮትና በዕውቀት የማስተናገድ ልማድም ወጉም ብዙ የሚቀረው መሆኑ አያጠራጥርም፡፡ እንደአገልግሎት ሰጪ ተቋማት ሁሉ በመንግሥት መዋቅር ሥር ወዳሉ ትልልቅ አስፈጻሚ መሥሪያ ቤቶች ጎራ ካልንም፣ በአብዛኛው በሕግ የተሰጣቸውን ኃላፊነት በትክክል ለመተግበር የሚቸግራቸው ሆነው እናገኛቸዋለን፡፡

ኃላፊነት ለመወጣት የሚያስችላቸው የፋይናንስ አቅም፣ የሰው ኃይልና ሌሎች ለሥራቸው አጋዥ የተባሉ ምቹ ሁኔታዎችና ግብዓቶች ተሟልተውላቸውም ቢሆን እንኳ የሚጠበቅባቸውን ውጤታማ ሥራ በማከናወን ግዴታቸውን ለመወጣት ‹‹ወገቤን›› ሲሉ ይታያሉ፡፡

 ተገልጋዩን ካላመላለሱ ሥራ የሠሩ የማይመስላቸው ሠራተኞች የተንሠራፉባቸው ተቋማትም ጥቂት አይደሉም፡፡ የተገልጋዩን የልብ ትርታ አዳምጦ የተሻለ አሠራር ለመተግበር ያለው ስሜትም ቀዝቃዛ ነው፡፡ በተለይ በመንግሥት ተቋማት ዘንድ ይህ ጎልቶ ይታያል፡፡  

በተለይ በሕግ ተመዝኖ የተሰጣቸውን ኃላፊነት በአግባቡ ካለመወጣት አኳያ ሁሌም የሚኮነኑበት ነገር አያጡም፡፡ ግድፈቶቻቸውን ለማረም ያለመቻል ክፉ አመል በበርካታ አስፈጻሚ መሥሪያ ቤቶች የሚታይ፣ ሥር እየሰደደ የመጣ ችግር ነው ቢባል ማጋነን አይሆንም፡፡ በቀላሉ ሊስተካከሉ የሚችሉ ጉዳዮችን አይቶ ቶሎ ለማረቅ የሚረዱ አሠራሮች የሏቸውም፡፡ አንድ ሰሞን በዘመቻ ይነሱና ያለ የሌለውን ችግር ለመፍታት ዘራፍ ይላሉ፡፡ ትንሽ ቆይቶ ግን ወደ ነበሩበት ስለሚመለሱ ችግሩ ይባባሳል፡፡ እርምት ይገባቸዋል የተባሉ ግድፈቶችን ያስወግዳሉ የተባሉ መመርያዎችና ደንቦችን እስከማውጣት ይደርሳሉ፡፡ ሕግጋቱ ሳይተገበሩ ስለሚቀሩ ግን የትናንቱ ግድፈት ዛሬም ይደገማል፡፡ አብሮን ይኖራል፡፡

በእንዲህ ያለውን ነገር በትንሹም በትልቁም ተቋም ውስጥ ስንታዘብ ኖረናል፡፡ የሚጠበቅባቸውን ኃላፊነት ባለመወጣትና በቶሎ ዕርምጃ ባለመውሰዳቸው ምክንያት ሕዝቡን ዋጋ እያስከፈሉ ከሚገኑ በርካታ ጉዳዮች መካከል ለማሳያ ያህል ከሰሞኑ የተከሰተውን አደጋ በምሳሌነት ልጥቀስ፡፡  

ባለፈው ማክሰኞ ከረፋዱ አራት ሰዓት ገደማ ላይ በአዲስ አበባ ከተማ የደረሰውን አደጋ እንመልከት፡፡ በቸርችል ጎዳና 15 ተሳፋሪዎችን የያዘ ሚኒባስ ቴዎድሮስ አደባባይ አካባቢ ሲደርስ ለግንባታ የተከለለ አጥር በመጣስና በተማሰ ጉድጓድ በመግባት አራት ሰዎችን ለህልፈት ዳርጓል፡፡ ቀሪዎቹም ቀላልና ከባድ ጉዳት ደርሶባቸዋል፡፡ አደጋውም መነጋገሪያ ሆኖ ቢሰነብትም ለአስደንጋጭና አሰቃቂ የትራፊክ አደጋዎች እንግዳ አይደለምና በየዕለቱ የሰው ሕይወት እንደዋዛ የሚያልፍባቸው፣ እንደወጣ የሚቀርባቸው አደጋዎች እየበዙም እየባሱም መጥተዋል፡፡ ከማክሰኞው አደጋ በስተጀርባ በአስፈጻሚ ተቋማት ውስጥ ያለው ደካማ አሠራርና በቸልታ እየታለፉ ያሉ ጉዳዮች ምን ያህል አስከፊ ጉዳት እያደረሱብን እንደሆነ ያሳያል፡፡

ለአደጋ አጋላጭ የሆኑ ለግንባታ የሚቆፈሩ ጉድጓዶች እያደረሱ ላለው ጥፋት ጥሩ ማሳያ የሆነው ይህ አደጋ፣ ዳግም እንዳይከሰት ምን ተደረገ የሚለው ጥያቄ እየተነሳ ተቋማቱ መፋጠጥ ይኖርባቸዋል፡፡ የአገራችን የግንባታ ዘርፍ ከቀደሙት ጊዜያት የበለጠ ተስፋፍቷል፡፡ ግንባታው እንጂ ገንቢው ስለ አደጋና ስለ ሥጋት አመራር ዘመናዊነት ቦታ ያለው አይመስልም፡፡ ከግንባታው ስፋት አንፃር የአገነባብ ስልቱ እጅጉን ለአደጋ ተጋላጭ ነው፡፡ ከሁሉ በላይ ተቆፍረው የሚተዉ፣ ክዳን የማይደረግላቸው፣ በአግባቡ የማይታጠሩ ጉድጓዶች፣ የፈሳሽ ማስወገጃ ቦዮች  ለስንቶች ህልፈት ምክንያት እየሆኑ እንደመጡ በተደጋጋሚ እየተሰማን እንገኛለን፡፡ ተቆፍረው የቀሩ ጉድጓዶች በአግባቡ እንዲደፈኑ ወይም አደጋ እንዳያደርሱ የሚያስጠነቅቅ ምልክት እንዲኖራቸው ማድረግ የሚጠበቅባቸው መሥሪያ ቤቶች፣ የግንባታ ባለቤቶችና ገንቢዎች ቋቅ እስኪላቸው ተነግሯቸዋል፡፡ እንዲያስተካክሉ ተለምነዋል፡፡

የአዲስ አበባ መንገዶች ባለሥልጣን በሚያስገነባቸው መንገዶች ዙሪያ የሚገኙ ጉድጓዶች አደጋ እንዳያደርሱ ምልክት ማኖር ሲገባ፣ ሲሆንም በፍጥነት እንዲደፈኑ ማድረግ ሲቻል፣ በቸልታ ማለፍ በዛ፡፡

የትኛውም ግንባታ ሥርዓት እንዲይዝ ለማድረግ የወጡ እንደ ሕንፃ ግንባታ አዋጅ ያሉ ሕግጋት በትክክል ሥራ ላይ እንዲውሉ አለመደረጉ ሥር የሰደደ የማስፈጸም ችግር መንሰራፋቱን ያስገነዝበናል፡፡

የሕንፃ ሕጉ አለመተግበሩ ምክንያት ደረጃቸውን ያልጠበቁ፣ የእንጨት መወጣጫዎች ከደኅንነት ሥጋት ባሻገር ለከተማው አስቀያሚ ገጽታ ሲሰጡ ቆይተዋል፡፡ በሕንፃ ግንባታዎች ወቅት ስንቶች ተፈጥፍጠው እንደሞቱና እንደተጎዱ እያየን ነው፡፡  ሕንፃ ገንቢ የግንባታ ግብዓቶችን ባሻው ቦታ እያራገፈና መንገድ እየዘጋ ሲሠራ የሕንፃ ሕጉን ጠቅሶ ዕርምጃ መውሰድ ብቻም ሳይሆን ከድርጊቱ በፊት በአግባቡ እየሠራ ስለመሆኑ ቁጥጥር ማድረግ ማንን ጎዳ? ኃላፊነቱ የተሰጣቸው ተቋማት ሕጉን ለማስከበር ሲፈለጉ ቦታው ላይ የሉም፡፡ ቢያንስ ሰው እየሞተና ንብረት እየወደመ ነው ብለው ድርጊቱን ሲያወግዙ እንኳ አልሰማንም፡፡

በግንባታው መስክ የአደጋ ምንጭ የሆኑ ክስተቶችን ካነሳን አይቀር የብዙዎቻችን ጥያቄ የሆነውን ጉዳይ መጥቀስ ያስፈልጋል፡፡ በአዲስ አበባም ሆነ በመላ አገሪቱ የሚገነቡ መንገዶች ግንባታቸው ተጠናቀቀ፣ ተመረቁ ይባላል፡፡ ነገር ግን ተጠናቀቁ የሚባሉት መንገዶች በተለይ የፍሳሽ ማስወገጃ ቦዮቻቸው ክፍት ሆነው ይቀራሉ፡፡ የማጠናቀቂያ ሥራቸው ያላላቁ መንገዶችም ከምረቃ በኋላ ተዘንግተው ተከፋፍተው ይተዋሉ፡፡ ስለዚህ ለአደጋዎች መበራከት መንግሥትም ሙሉ ለሙሉ ያልተጠናቀቁ መንገዶችን መመረቁ አንዱ ሰበብ ነው፡፡ ሙሉ በሙሉ ሳይጠናቀቁ የሚመርቃቸው መሠረተ ልማቶች የራሳቸው የችግሩ አካል ሆነዋል፡፡ ባልተጠናቀቀ ግንባታ የሚደናቀፉ ተሽከርካሪዎች በሰው ሕይወት ላይ ከሚያስከትሉት አደጋዎች ባሻገር እየጠፋ ያለውም ንብረት አገርን እየጎዳ ነው፡፡

እየጨረሰን ነው፣ ለንብረት መውደም ሰበብ ነው የሚባለው ችግር እንዳይደገም ወይም ዘላቂ መፍትሔ እንዲበጅለት ለማድረግ ስንቴ መሞት ስንቴ መሰበር እንዳለብን አይገባኝም፡፡ የእስካሁኑ ይቅር የሚያስብል ባይሆንም ቢያንስ ከዚህ በኋላ ገዳይ ጉድጓዶች እንዲደፈኑ፤ ሥርዓት የሌላቸው ግንባታዎች አደብ እንዲይዙ በሕግ በተቀመጠላቸው መሠረት እንዲተገበሩ አቤት እንላለን፡፡ 

Latest Posts

- Advertisement -

ወቅታዊ ፅሑፎች

ትኩስ ዜናዎች ለማግኘት