Sunday, June 4, 2023
- Advertisement -
- Advertisement -
ተሟገትየኮሮና ወረርሽኝ እልሃችንንና ምላሳችንን አቀለለው ወይስ?

የኮሮና ወረርሽኝ እልሃችንንና ምላሳችንን አቀለለው ወይስ?

ቀን:

በሲሳይ ገላው

ከዚህ ቀደም በተሠራ ግምገማ እንደተባለው ወደ ዴሞክራሲ ሽግግርን የሚፈልጉ ኃይሎች ሁሉ ተለይቶ በተነደፈ ተልዕኮ ላይ የትግግዝ ኅብረት የፈጠሩበት ምዕራፍ ውስጥ ባለመግባታቸው ለውጥ ፈላጊዎች የለውጥ ተቀናቃኞችን እያደከሙ ወደፊት በአግባቡ ሊራመዱ ካለመቻላቸውም በላይ፣ ቀስ በቀስ ከብሔርተኞች በኩልም ለኢትዮጵያ እናስባለን ከሚሉም በኩል በዓብይ መንግሥት ላይ ቅዋሜ እየተበራከተ መጥቶ፣ ለውጡን ነፍጠኞች ጠለፉት የመባሉን ያህል ለውጡ የፅንፈኛ ብሔርተኞች አጀንዳ ማስፈጸሚያ ሆነ መባሉን እናስታውሳለን፡፡ ለውጥ ቀርቶብን ሰላምና ፀጥታ ማስከበርስ መች ተቻለና? መንግሥት ለመሆኑ አለ እንዴ? እስከ ማለት የተደረሰበት ጊዜም ነበር፡፡ የእነ ጄኔራል ሰዓረ መኮንንና የእነ አምባቸው መኮንን (ዶ/ር) አማሟትና “የመንግሥት ግልበጣ” ማብራሪያ ሲመጣ ደግሞ፣ ሁለት ተቃራኒ የሴራ ግምቶች ታክለው መጠማመዱን አብሰዋል፡፡ (አሀዳዊ ገዥነትን ለማስመለስ ትምክህተኞች እንደሞከሩ የቆጠሩ ወገኖች፣ የአማራ ፖለቲካ ተከማችቶባቸዋል የሚባሉ ቡድኖችን እንደ ጠንቅ ማየታቸው ሲንር፣ የአማራ “ቆራጥ መሪዎችን” በመንግሥት ግልበጣ ስም የመምታት ሸር መፈጸሙ የታመናቸው ደግሞ፣ ዓብይን ፌዴራል መንግሥትንና የአማራ ክልል መንግሥትን ጠምደዋል፡፡) ሄዶ ሄዶ የኢሕአዴግ ቡድኖችና አጋሮች የሚባሉት ወደ ውህድ ፓርቲ ሲያመሩና ለዚህም የርዕዮትና የመርሐ ግብር አቅጣጫ የሚሰጥ “መደመር” የተሰኘ መጽሐፍ ሲወጣ፣ አሀዳዊነት መጣላችሁ እያሉ መጮሁ እመርታ አሳይቷል፡፡

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ የኖቤል የሰላም አሸናፊነቱ የዶ/ር ዓብይ መሆኑ በይፋ ተነግሮ በኢትዮጵያና በኦሮሞ ሕዝብ ዘንድ ከፋም ለማም እሰይታው ገና ሳይጠወልግ፣  ዓብይ አህመድ (ዶ/ር) በፓርላማ ውስጥ “ሁለት አገር ያላችሁ…” የምትል የሾርኒ ውግ ያለባት ንግግር አድርጎ ሽልማት ለመቀበል በሄደበት ጊዜ፣ ሌሊት የጃዋርን መንግሥታዊ ጥበቃ የማንሳት ሙከራ የጎተተው ከድረሱልኝ ጥሪ ጋር የተያያዘ (86 ሰዎች የሞቱበትና ብዙ ንብረት የወደመበት) የቁጣ ቀውስ “በእኛ ደም ተሸልመህ ኦሮሞን የከዳህ…” እያሉ የዓብይን ምሥልና “መደመር” መጽሐፍን እስከ መርገጥ ያደረሰ የድጋፍ ቅናሽን አስከተለ፡፡ ዓብይን የተፃረረው “ፖለቲካ”ም አንደኛውን ወደ ብቀላ ተስፈነጠረና ጃዋር መሐመድን የአሜሪካ ዜግነት መልሶ በኢትዮጵያ የፓርቲ ፖለቲካ ውስጥ ወደ መሳተፍ አዞረ፡፡ እሱ ሲዞር ከእሱ ጋርና ከዓብይ መንግሥት ጋር እልህ የነበረው እስክንደር ነጋም “ባልደራስ”ን ይዞ ወደ ፓርቲ ምሥረታ ዞረ (ሁለቱም አሜሪካ ሄደው የድጋፍና የገንዘብ ማሰባሰብ ከረጢታቸውን ሞሉ)፡፡ ጃዋር ኦፌኮን ተቀላቅሎ ኦሮሞ ቶኩማ በሚል ንድፍ ኃይል ሲያሰባስብ፣ ወደፊት አገር አቀፋዊ ፓርቲ የመሆን ዓላማ አለኝ ባዩ “ባልደራስ” ደግሞ ለጊዜው በክልል ፓርቲነት ተወስኖ አዲስ አበባን ክልል ለማስደረግና ‹ብልፅግና› ፓርቲ አንድም ወኪል ከአዲስ አበባ እንዳያስመርጥ ለማድረግ ዝቶ ሸሪክ ድርጅት ፍለጋ ውስጥ ገባ፡፡ በቀላዊ ቅዋሜው እንዲህ በሞቀበት ሰዓት ደግሞ፣ በፊት የዓብይን መንግሥት የለውጥ ጉዞ እደግፋለሁ ሲል የነበረው ልደቱ አያሌው ገልበጥ ብሎ (ትራፊ ኢዴፓ ፓርቲውን ከእነ‹ኅብር ኢትዮጵያ› ጋር በትብብር አያይዞ) “በኢትዮጵያ የለውጥ ሽግግሩም፣ መንግሥትም ጨንግፏል” ይል ጀመር፡፡

የኮሮና አዲስ መጥ ተዛማች በሽታ የዓለም ወረርሽኝ ተብሎና ለእኛም ተቀዳሚ ሥጋት ሆኖ ጥላውን በፖለቲከኞቹ ላይ ከመጣሉ በፊት፣ የዓብይን መንግሥትና ‹ብልፅግና› ፓርቲን ለመጣል የበቀል ትንንቅ የገጠሙትን ዋና ቡድኖች እንደሚከተለው ማስቀመጥ ይቻላል፡፡ የትግራይ ሕወሓት፣ “ባይቶና” እና “ሳልሳዊ ወያኔ”ን ጨምሮ ከትግራይና ከ‹ድምፀ ወያነ› ሚዲያ ጋር፣ በምዕራብ ኢትዮጵያ አሸምቆ የሚተኩሰው ከኦነግ ተቆርሶ የቀረ የጃል መሮ ቡድን፣ የዓብይን መንግሥትና የብልፅግና ፓርቲን የነፍጠኛ አሻንጉሊት አድርገው የሚያዩ የሮሞ ብሔርተኛ ቡድኖች ከኦኤምኤን እና ከኦኤንኤን ጋር፣ የእስክንድር ነጋ ባልደረስ ፓርቲ ከመኢአድ፣ ከአብንና ከ‹አሥራት› ሚዲያ ጋር፡፡ የብልፅግና ፓርቲ አገር ያካለለ ድርጅታዊ ግዙፍነቱ በምርጫ የፓርላማ ወንበር በልጦ ለማሸንፍ ያስፈራልና እነዚህ ቡድኖች በውህደትም ሆነ በጉድኝት ራሳቸውን ለማተለቅ የሚያደርጉት ጥረት ገና አላበቃም፡፡ የትግራይ ሕወሓት “ባይቶና” እና “ሳልሳዊ ወያነ”ን አቅፎ “ፌዴራሊዝምን እናድን” የሚል ቴአትር ሲሠራ፣ ነባርና አዲስ ተቀፂላዎቹን ከማሰባሰብ በላይ እነ ኦነግ፣ ኦፌኮንና ኦብነግን ሁሉ ለማስተባበር ሞክሮ ነበር፣ የመጨረሻዎቹ አልተበገሩለት እንጂ፡፡ የኦነግ ዳውድ ቡድንም ድምፅ አጥፍቶ በተሠራ ሥራ ከአሥር ያህል ድርጅቶች ጋር እንደተያያዘ ነግሮናል፡፡ ኦፌኮ የገባው ጃዋርም በተወካዮች ምክር ቤት 350 ወንበሮች ለመቆጣጠር እየሠሩ መሆናቸውን ነግሮናል፡፡ ወደፊትም እስካሁን ከሰማነው የበለጠ ስብስብ ስለመፈጠሩ እንሰማለን ብለን እንጠብቃለን፡፡

ባራክ ኦባማ ለፕሬዘዳንትነት ምርጫ ይወዳደር በነበረበት ጊዜና ከዚያም በኋላ፣  የነጭ ዘረኝነት ኦባማን አስጠልቶ በሕዝብ ለማስተፋት ያላደረገው አልነበረም፡፡ ከወንድ ጋር ሲሳሳም የሚያሳይ ምሥል ተቀናብሮበታል፡፡ የባለቤቱን የሚሼል ኦባማን ፆታ ኢተፈጥሯዊ ያደረገ ወሬ ሁሉ ተነዝቷል፡፡ የእኛዎቹ የጥላቻ ሰላባዎች ፈረንጆቹ ደረጃ ባይደርሱም፣ ማወናበጃና ስድብ በመፈብረክ ልምምዱን ከጀመሩ ሰነባብተዋል፡፡ በፊት ሸር፣ ደባ፣ ቅጥፈትና ከፋፍሎ ማባላት ሁሉ ከሕወሓት/ኢሕአዴግ የሚፈልቁ መስለው ይታዩ ነበር፣ በቀል ራሱን ፖለቲካ ካደረገ ወዲህ ግን በዚህም ረገድ በቀለኞች ችሎታቸውን እያስመሰከሩ ይመስላል፡፡ ፓርቲ እንመራለን ከሚሉ ሰዎች አንደበት ብዙ ዘለፋና ንቀት ሰምተናል፡፡ “ዓብይና የሚመራው መንግሥት የ‹አይኤምኤፍ› አሻንጉሊት ነው … በሚሊኒየም ግድብ ላይ ኢትዮጵያን የሚጎዳ ድርድር አድርጓል፡፡ ከዓረብ ኤምሬትስ ጋር ተመሳጥሮ የኢትዮጵያን የመከላከያ አቅም የሚያስጠቃ ደባ ሊፈጽም ነበር … በኢንጀነር ስመኘው በቀለ፣ በእነ ጄነራል ሰዓረ መኮንን፣ በእነ ዶ/ር አምባቸው መኮንንና በብርጋዴር ጄኔራል አሳምነው ጽጌ ሞት የዓብይ መንግሥት እጅ ንፁህ አደለም … የዓብይ መንግሥት ለኦሮሞና ለአማራ የተለያየ ሁለት ሚዛን አለው… ጥፋተኛ የተባሉ አማሮች ለመያዝ ለማሰር እንደመፍጠኑ አማራ ላይ ጥቃት ያደረሱና የሚያደርሱ ላይ ዕርምጃ ለመውሰድ ዳተኛ ነው… የዓብይ መንግሥት የነፍጠኞች አሻንጉሊት ሆኖ ኦሮሞ ላይ እየዘመተ ነው፣ ወዘተ የሚሉ መደዴ ሐሜቶች ሁሉ ፓርቲያዊ ነን በሚሉ አንደበቶች ላይ ይንቀዋለላሉ፡፡ ሐሜቶቹ ተቃራኒ ቢመስሉም የዓብይን መንግሥት ከሕዝብ ነጥሎ ለመጣል የሚሠሩ መጋዞች ናቸው፡፡

የግዝገዛው አጠቃላይ ሥዕል

በቀለኞቹ ከሐሜት ተሻግረው የኢትዮጵያን የለውጥ ችግሮችና የዓብይ መንግሥትን የአጣብቂኝ ውስጠ ሚስጥሮች ጠልቆ ለመረዳትና ለማስረዳት አይጨነቁም፡፡ ሐሜቶች ከማንም ይምጡ ከማን በሕዝብ አንደበትና ኅሊና ውስጥ መቆየታቸውን ይሻሉ፣ ምክንያቱም የመጋዝነታቸውን ጥቅም ሁሉም ስለሚፈልጉ፡፡ ከሐሜቶቹ አለፍ ብለን ደግሞ “ነፍጠኛን” በመፃረርና “አማራ ጠልነት”ን በመፃረር ተቃራኒ የሚመስሉ ቡድኖች በተግባር የሚሠሩትን፣ በዓብይና በ‹ብልፅግና› ፓርቲ ላይ ያነጣጠረ የበቀል ዱላ ቅብብልም አለ፡፡

እንቢታ በግብታዊነት ብድግ ሲል ወይም ሕግና ሥርዓት አክብሮ ጥያቄዎችን ማቅረብ የጀመረ ትግል ግልፍታ ውስጥ ሲገባ፣ አገሩ ኢትዮጵያ ሆነ አውሮፓና አሜሪካ ወደ ንብረት ማውደም ሊገባ የሚችል መሆኑ የታወቀ ነው፡፡ ይህ ዓይነቱ ቁጣን በንብረት ላይ የመወጣት እልህ የዘመናት ዕድሜ ያለው ነው፡፡ ዛሬም በሆንግ ኮንግ በአሜሪካም ሆነ በፈረንሣይ ውስጥ ተከስቷል፡፡ በእኛም አገር ውስጥ መከሰቱ የሚደንቅ አይደለም፡፡ በእኛ አገር የታየው ትግል አመጣሽ አውዳሚነት ግን ከግብታዊ እልህ ጋር ብቻ የተገናኘ አደለም፡፡ ከለውጡ በፊት የነበረ ትግልን ምሪት ሊሰጡ የሞከሩ ግለሰቦችና ሚዲያዎች አቅዶ ማውደምን የትግል ጥበብ አድገው አስተዋውቀውታል፡፡ ከዚያ ወዲያ “ጥበቡ” ቅድሚያ በኦሮሚያ ተጀምሮ ወደ አማራ ክልልና ወደ ሌሎች አካባቢዎች ተሠራጭቷል፡፡ የመጋቢት 2010 ዓ.ም. ለውጥ ብልጭ ካለ ወዲያ ደግሞ ጥያቄ አለኝ ያለም፣ ለውጡን ላፍጥን ያለም ሆነ ልበጥብጥ ያለ፣ አውቆ የማውደም ሥልት ለካ ይህን ያህል ፍቱን ነው የሚል ትምህርት ወስዶ “ዘዴውን” ተቀባብሎታል፡፡ በኦሮሚያ፣ በደቡብ፣ በአማራ፣ በቤንሻጉል፣ በጋምቤላ፣ በሶማሌ፣ ወዘተ ጥበቡ ያልተከሰተበት የለም ማለት ይቻላል፡፡ ሆን ብሎ ብሔር ለይቶና ወርሮ መኖሪያና የንግድ ቤት፣ ተቋምና ፋብሪካ ማቃጠል፣ ማፈራረስና መዝረፍ፣ በድንጋይና በዱላ ወግሮና በሥለት አርዶ መግደል፣ ከፎቅ ገፍትሮ፣ በጥይት ጠብሶና ቦምብ አፈንድቶ መግደል እንግዳ ነገር ከመሆን ተላልፏል፡፡

ከሁሉም አካባቢዎች ይበልጥ የዚህ ዓይነት የሰላም ዕጦት መመላለሻ የሆነውና በርካታ ብሔርተኛ ቡድኖች የሚንቀሳቀሱበት አካባቢም ኦሮሚያ ነው፡፡ በሰላም ዓላማቸውን ለማራመድ ተስማምተው ከስደት ከገቡት ቡድኖች መሀል የሰላማዊ ለውጡን አጋጣሚ የትጥቅ ትግል ማስፋፊያ አድርጎት የነበረው የኦነግ (ዳውድ) ቡድን፣ በሽምግልናም በምንም ተብሎ አለኝ ያለውን ሠራዊት ወደ ካምፕ ካስገባና መሣሪያ ይዞ የሚታገል ቡድን የለኝም ብሎ ይፋ ከተናገረ ወዲያ፣ የሰላም ችግሩ የመጠን ለውጥ ቢያሳይም አልተወገደም፡፡ የኦሮሞ ብሔርተኛ ቡድኖች አብረው ለመሥራት ተባባሩ ቢባልምና ዛሬም ትብብራቸው ያልተበተነ ቢሆንም፣ አካባቢው የሚያሻውን ሰላም በአግባቡ ሳያገኝ ቆይቷል፡፡ ከትጥቅ ትግል መውጣትን እምቢኝ ባለው ጃል መሮ በሚባል ሰው ይመራል የሚባልለት የኦነግ ቁራሽ ቡድን ዋና መንቀሳቀሻ ትክሉ ምዕራብ ኦሮሚያ እንደሆነ ይነገራል፡፡ የምዕራብ ኦሮሚያ የሰላም ዕጦትም በዚሁ ቡድን ምክንያት እንደሆነ ይነገራል፡፡ የኦሮሚያ የሰላም ዕጦት ግን በዳርቻ አካባቢ ብቻ የተወሰነ አይደለም፡፡ የመንግሥት ኃይል ከታጠቀ ኃይል ጋር የሚያደርገው ትግል ዋና አካባቢ ምዕራባዊ ኢትዮጵያ ይሁን እንጂ፣ ከጠመንጃና ከቦምብ ጋር የመታገሉ አበሳ በደቡብም በመሀልም ሲያንገላታ ቆይቷል፡፡

በአማራ ክልል ወልዲያ ዩኒቨርሲቲ ውስጥ ኦሮሞ ተማሪ በጠብ ከሞተ በኋላ፣ በመበቃቀል ሰበብ ከሌሎች ጊዜያት በበለጠ በዩኒቨርሲቲዎች ውስጥ የተመላለሰው ብሔር የለየ የብቀላ ጥቃትና ማስፈራሪያ የዩኒቨርሲቲዎችን አገራዊ መሰባሰቢያነት አምክኖ፣ አካባቢያዊ የማድረግ ፖለቲካዊ ዕቅድም ያለ እስኪመስል የበረታ ሆኖ ቆይቷል፡፡ በብሔር መጋጨትና መቅጣት አድማሱን በአያሌው በዩኒቨርሲዎች አካባቢ አጥብቦ በአማራና በኦሮሞ ወጣቶች መካካል የሚካሄድም መስሎ የቆየበት ጊዜ ነበር፡፡ ኦፌኮ፣ ኦዴፓ፣ ኦነግ፣ የኦሮሞ ብሔራዊ ፓርቲ፣ አብን፣ ወዘተ አንድ ላይ ለመሥራትና ይህን መሰሉን የብሔር ግጭት ለማቅለል ተስማሙ ቢባልም (ኅዳር 2012) ጠብ ያለ ነገር አልነበረም፡፡ የዩኒቨርሲዎች በፌዴራል ፖሊስ መጠበቅም እንደዚያው ችግሩን አልፈታም፡፡ ፀቡ የአጋጣሚ አለመግባባት የሚወልደው ከመሆን በላይ ፖለቲካዊ ተልዕኮ ያለው መስሏል፡፡ በተለይ በኦሮሚያ፣ መጤዎች/አማሮች ግቢ ገብተው እንዳይማሩ በራፍ አካባቢ መጠበቅ፣ “ሂዱ ወደ የመጣችሁበት አለዚያ…” የሚል ማስፈራሪያ ማካሄድ፣ ግቢ ገብተው የተገኙትን እስከ መደብደብ ደረጃ ተደርሶ፣ ዩኒቨርሲቲ ገብቶ ከማደር ቤተ ክርስቲያን አካባቢ መጠለልና ወደ ቤተሰብ መሄድ የበረከተበት ጊዜም ነበር፡፡ ፍራቻንና ሽሽትን ባነገሠ ሻጥር እጃቸው አሉ የተባሉ ተማሪዎች፣ መምህራንና ሠራተኞች ላይ የተለያየ ዕርምጃ (ከሥራ/ከትምህርት ገበታ ማብረር፣ ለተወሰነ ጊዜ ማገድ፣ ለሕግ አስተላልፎ መሰጠት) ሁሉ በቅርቡ ጥር ውስጥ 2012 ዓ.ም. እየተወሰደ ችግሩ መርገብ ቢያሳይም፣ ከየአካባቢ የሚመጡ ተማሪዎች በፍርኃት ውስጥ እንዲወድቁ የማድረጉ ዕቅድ በዚህ ዓይነት ዕርምጃ የማይፈታ ነበር፡፡ የፍራቻ ሽብርና የደም ግብር ባለበት ዘዴ የከፍተኛ ትምህርት ተማሪዎች በየክልል እንዲወሰኑ በማድረግ በኩል፣ ክልሎችን ከፌዴራል ጋር የሚያያዙ ክሮችን የማሳሳትና አገር አከል የማድረግ አንዱ ሥራ እየተካሄደ እንደነበር ያስታውቅ ነበር፡፡

እንደሚባለውም የሰላምና የደኅንነት ዋስትና በማጣት መነሾ ከ35 ሺሕ በላይ ከአማራ ክልል የመጡ ተማሪዎች ትምህርት አቋርጠዋል፡፡ አቋርጠው ይሸሹ ከነበሩ ተማሪዎች መሀል ታገቱ የተባሉ ሴት ተማሪዎች እስካሁን ደብዛቸው አልታወቀም፡፡ ጥር እስከ የካቲት 2012 ዓ.ም. ውስጥ ከገጠር ተሰባስቦ ከተማ እየወረሩ መላወሻ መከልከልና ጥቃት ማድረስ ሲደጋገም፣ እንዲሁም ሃይማኖታዊ ክብረ በዓላትን ማወክ ሲካሄድ ታይቷል፡፡ የብልፅግና ፓርቲ ደጋፊዎች ላይ ቦምብ መወርወር፣ የመንግሥት ሰዎችን መግደል ከዳር አገር አልፎ ወደ መሀል ሲገባ፣ ከዚያም አልፎ በአዲስ አበባ ጠርዝ (ቡራዩ) ድረስ ሲመጣ  ታይቷል፡፡ የዚህ ሁሉ የግርግር ምንጭ ማነው? “-ሸኔ”/ የጃል መሮ ቡድን መሀል ድረስ የተዘረጋ የፖለቲካ መዋቅርና የሥውር ታጣቂ ክንፍ አለው? ወይስ ትግላችን ሰላማዊ ነው ከሚሉት መሀል በሁለት ቢላ የሚሠሩ ይኖሩ ይሆን? እንቆቅልሹ አይፈታ እንጂ መፍቻው ከእነዚህ ጥያቄዎች ውጪ የሚሆን አይመስለኝም፡፡

በመሰለኝ ከመናገር የተሻለ ፍርጥርጥ ያለ የመረጃ ምንጭ እንደምን ችግር ሆነብን? በሕዝብ ውስጥ እየኖረ መረጃን አነፍንፎና አጣርቶ ይህ ሁሉ የሰላም ዕጦት በእነ ማን እንደሚቆሰቆስ የሚያሳውቅ ጋዜጠኝነትና የሰብዓዊ መብት ተከራካሪነት በዚህ ደረጃ ባይኖረን አይገርምም፣ ወጉን ከመጀመር ያለፈ አቅም ገና አልተገነባም፡፡ በሌላ በኩል መንግሥት በተደጋጋሚ ሕገወጥነትንና የወንጀል ተግባርን መፆም ያቃታቸው የፖለቲካ ቡድኖች እንዳሉ ይነግረናል፡፡ በየጊዜውም ስለማሰርና ሰለመክሰሱ እንሰማለን፡፡ ግን በአሉባልታ መምታታትን የሚገፍ ፍርጥ ያለ ዘገባ (ከውጭ እስከ ውስጥ በተዘረጋ መረብ አገር ውሰጥ ሊገባ የተዘጋጀ የጦር መሣርያን በጥናት ተከታትሎ ስለመያዙ እንዳቀረበልን ዓይነት) ሊያቀርብልን አለመቻሉ ግራ ያጋባል፡፡

በኦሮሞ ብሔርተኞችም ዘንድ ያለው ዝምታ ይከነክናል፡፡ ኦሮሚያ ውስጥ ከሌላው አካባቢ ይበልጥ ጎልቶ በታየው የሰላም እጦት የኦሮሚያ ሕዝብ እየተጎዳ ነው፡፡ በምዕራብ ኦሮሚያ “የኑሮ ውድነት ፈጀን!! በሰላም ሠርቶ ማደር ከበደን!! ዕርቅ የሚወርድበትን መንገድ ፈልጋችሁ ከመከራ ገላግሉን!!” የሚል የሕዝብ ሮሮ መሰማት ከጀመረ ውሎ አድሯል፡፡ ኦሮሚያ ለንግድ ሥራ፣ ለሥራ ከፈታ (ለኢንቨስትመንት) የሚፍፈራ ከሆም ሰነባብቷል፡፡ ኦሮሚያ ውስጥ ወደ መዝናኛዎች የሚመጣ ጎብኚ ከቀነሰም ቆይቷል፡፡ ሥራውንና መኖሪያውን እየሸጠ ሥፍራ የሚቀይርም ጥቂት አይደለም፡፡ ይህ ሁሉ በአካባቢ ደረጃም በአገር ደረጀም (የአገር ውስጥን ጥቅል ምርትን በማዳከምም ሆነ የሥራ እጦተኛን በማበራከት) የሚያደርሰው ጉዳት የሚናቅ አይደለም፡፡ በኦሮሚያ የሚንቀሳቀሱ ብሔርተኛ ቡድኖች ይህ ጉዳት አንገብግቧቸውና ሕዝብንና ወጣቱን አንቀሳቅሰው ግርግር አነሳሾችን በተግባር ሲታገሉና በፖለቲካ ራቁት ሲያስቀሩ አላየናቸውም፡፡ እንዲህ ፈር የለየ የመፍትሔ ሥራ ብናይባቸው፣ “መሪዎቻችን/ አባሎቻችንና ደጋፊዎቻችን የተለየ አስተሳሰብ ስላላቸው ብቻ በመንግሥት እየታሰሩ ነው” የሚል ስሞታቸውን መንግሥት ለእስራቱ ከሚሰጠው የሰላም ነሽነትና የሕግ ጥሰት ድፍን ማመካኛ ጋር አገናዝቦ እውነቱን ማሽተት ባልከበደን ነበር፡፡ እስካሁን በቆየንበት ድፍንፍን ሁኔታ ግን እውነት ከማን ጋር እንደሆነ መፍረድ ቸግሮናል፡፡

በአማራ ክልል በተለይ በሞጣ በሙስሊሞች ንብረትና በመስጊድ ላይ የደረሰው የታኅሳስ 2012 ዓ.ም. ጥቃትና ይህ ጤና ቢስ ድርጊት በብዙ ቦታ ያስከተለው የሠለጠነ (“በሃይማኖትም በብሔርም አንተላለቅም! ኢትዮጵያም አትፈርስም! ጥፋተኞች ለፍርድ እንዲቀርቡ! ካሳ ለተጎጂዎች እንዲሰጥ!…” የሚል ጠንካራ መልዕክት ያስተላለፈ ግጭት አልባ) የሕዝብ ቅዋሜ በአማራ ክልል (ከሞጣ እስከ ክልሉ አስተዳደር) የፈጠረው ኃፍረት ቀላል አልነበረም፡፡ “ድርጊቱ በሞጣዎች የማይደረግ ነው… በሰርጎ ገቦች ይሆናል እንጂ…” ያለ ቀለማጅ ባይታጣም፣ በአስተደደርም በሕዝብም በኩል ጥፋትን ለማረምና ተጋግዞ ሙስሊም ወገኖችን ለመካስ የተደረገው የእንቅስቃሴ ጅምር ፈጣን ነበር፡፡ የንብረት ጉዳትን የማካከስ ተግባር መኖሩ ባይቀርም ኦሮሚያ ውስጥ መለስ ቀለስ እየለ ባስቸገረ የደቦ ጥቃት ላይ፣ የሞጣን ልምድ ያህል የፀፀት ስሜት ስለመሠራጨቱ ግን እርግጠኛ ሆኖ መናገር ያስቸግራል፡፡

ሆን ብሎ የደቦ ጥቃት የመፈጸም “የትግል ዘዴ” እረፍት ብጤ ከማድረጉ በቀር ኃፍረት የተሰማው አይመስልም፡፡ ይህንን ለማለት ያስደፈረኝ ዝርጠጣ የበረከተባቸው ንግግሮች፣ በመስክ ቅስቃሳም ሆነ በታጋይ ብሔርተኛ ሚዲያ ከሚሰማባቸው ሥፍራዎች አንዱ ዋና ሥፍራ ኦሮሚያ ሆኖ መቆየቱ፣ እንዲሁም ተራ ዘረፋ ከጋጠወጥ ብሔርተኛ “ታጋይነት” ጋር ራሱን ፐውዞ (ጥቃት ፈጻሚ “ታጋይነትን” እንደ ልባስ ተጠቅሞ) የ‹መጤ› ግቢን በምልክት እንዲለይ አድርጎና ግቢ እያንኳኩ የወደዱትን ንብረት ተሸክሞ እስከ መውጣት የደረሰ አሳፋሪ ጥፋት በተወሰነ ሥፍራ አካሂዷል፡፡ ድርጊቱ በሞቀበት ሰሞን መንግሥት መረጃ አደራጅቶ ለቀማ ባያካሂድ ኖሮ ከደረሰው የበለጠ ጥፋት በደረሰ ነበር፡፡ የሚገርመው ችግሩ ፖለቲከኛ ግለሰቦችንና ቡድኖችን አባንኖ እንዲህ ያለውን ወንጀል ነክ “የትግል ዘዴ” ከወጣት ትግል ውስጥ ለማፅዳት እንዲፈጥኑ አላደረገም፡፡ በተለይ ጃዋር መሐመድ የትግል ዘዴው አንዱ መሐንዲስ እንደ መሆኑና የደቦ ዕርምጃ ብዙ ጥፋት ሲያደርስ እንደ ማየቱ፣ ከዚህ ሁሉ በላይ ኦነግን ከትጥቅ ትግል ጋር ለማለያየት በተደረገ ሽምግልናና የኦሮሞ ቡድኖችንም በማስተባበር ረገድ ጉልህ ሚና እንደ መጫወቱ፣ የኦሮሞ ወጣቶችን ትግል ያበለዘውን የደቦ ጥቃት በተለወጠ ተግባር ለማጠብ የሚያስችል እንቅስቃሴ ሲፈጥር አለመታየቱ ትዝብት ውስጥ የከተተ ነው፡፡

የተወሰኑ ኦነጋዊ ብሔርተኛ ሰዎች በሚዲያ ወጥተው ኦሮሚያ ውስጥ አንዳንድ ነገሮችን እንደገና የመቀየስ (‹ሪዲፋይን› የማድረግ) ፍላጎት እንዳላቸው ነግረውናል፡፡ የእንደገና ቅየሳቸው ስፋትና ጥልቀት ምን ያህል እንደሆን ባናውቅም፣ አንዱ ፈርጅ በሃይማኖት ውስጥ ገብቶ በኦሮሚያ ውስጥ ያሉ የኦርቶዶክስ ቤተ እምነት ይዞታዎችንና እንቅስቃሴዎችን አደረጃጀት ክልላዊ ነፃነት ማቀዳጀትና ኦሮሟዊ ማድረግ ነው፡፡ በዚህ ጉዳይ ላይ ፖለቲከኞችና ብሔርተኛ ፖለቲካ የዘለቃቸው ካህናት ሲቀሰቅሱ አስተውለናል፡፡ ሐረርን፣ ድሬዳዋን፣ ፊንፊኔን፣ ወዘተ በኦሮሚያ ይዞታነት የሚቆጥሩ ብሔርተኞች እንዳሉ ሁሉ ከቄስም ውስጥ አፍ ያመለጠውን ታዝበናል፡፡ የዩኒቨርሲቲዎችን ይዞታነትና የተማሪ ቅበላ ክልላዊ ማድረግም በ“እንደገና ቅየሳው” ዕቅድ ውስጥ የተያዘ ሳይሆን አይቀርም፡፡ እነዚህን ፍንጮች ዓብይና ‹ብልፅግና› ፓርቲ ላይ ከተለጠፈው “ፌዴራሊዝምን በአሀዳዊነት ሊተኩ ነው” የሚል የውሸት ክስ ጋር ስናገናዝብ፣ የውሸት ክሱ አገረ መንግሥቱን እንደገና የመቀየስ ፍላጎትን መሰወሪያ ደላጎ ይሆን ይሆናል፡፡ ፍንጮቹ ስለድብስብሱ እውነት የሚናገሩት ይሳሳም አይሳሳ፣ ግዙፉን ‹ብልፅግና› ፓርቲንና ዓብይን በምንም ይሁን በምን ተቀባይነት አሳጥቶ የመጣል ዕቅድና እልህ ስለመኖሩ ጥርጥር የለም፡፡

እየተበሻሸቁ ለበቀል መተጋገዝ

ከመጨረሻው የብቀላ ዓላማ ጋር ፈትል የሚሠሩ ነገሮችን መጠቃቀስም ይቻላል፡፡ በብልፅግና ፓርቲ መደራጀት ውስጥ ጉልህ ሚና ያላቸው እነ ዓብይና ኦዴፓ ኦሮሞን የከዱ ተደርገው መታየታቸው ከሥልጣን የመጣል ትግልን ያስከተለ ምክንያት ሳይሆን፣ ሥልጣን ለመያዝ የተቅበጠበጠ ፍላጎትን ለማሳካት የተያዘ ዘዴ ነው፡፡ ልክ በአጠቃላይ የኢትዮጵያን ሕዝቦች አሀዳዊነት መጣባችሁ ብሎ በማስፈራራት ከዓብይና ከብልፅግና ፓርቲ ጋር ለማቆራረጥ ማጭበርበር እንደሚካሄድ ሁሉ፣ የኦሮሞ ብሔርተኞች እነ ‹አብን›ን በሚገነዘቡበት ዓይንና ስሜት ‹ብልፅግና› ፓርቲንም የኦሮሞ ሕዝብ እንዲያየው ሲሠራ ቆይቷል፡፡ ማጭበርበሪያው አየር ላይ የተንሳፈፈ ነገር እንዳይሆን ደግሞ፣ መለስ ቀለስ ከሚለው ግርግር ጋር “ሰላም እንኳ ማስከበር የማይችሉ! ምን መንግሥት አለና!” የሚል ብስጭትና ብሶት ሕዝብ ውስጥ ማጫጫስ ሲካሄድ ቆይቷል፡፡ አለመረጋገቱና ሰላም ማነሱ በኦሮሚያ ውስጥ ከሌላው ይበልጥ ሰፋና ረዘም ብሎ፣ መንግሥት በ‹ኮማንድ ፖስት› ሁኔታዎችን የመቆጣጠርና አጥፊዎችን የመልቀም ሥራ ሲሠራ፣ መንግሥትን በኦሮሞ ሕዝብ ለማስተፋት የምትፈለገዋ “ኦሮሞ እንደ ዱሮው መሳደድና ወደ እስር ቤት መጋዝ አልቀረለትም!!” የምትል ውግዘት ትደምቃለች፡፡ ይህች ውግዘት በውጭ አገር “ጃል መሮ”ን የነፃነት አርማ አድርጎ “በኦሮሞ ላይ ጅምላ ጭፍጨፋ (ጄኖሳይድ) እየተካሄደ ነው” እስከ ማለት ደርሳለች፡፡ እስካሁን የጠቃቀስናቸው ጠቋሚዎች ቢያንስ ቢያንስ ከኦሮሞ ብሔርተኛ ቡድኖች ውስጥ የተወሰኑ ኢቀጥተኛ ያነሳሽነት ሚና እንዳላቸው፣ በደፈናው ደግሞ የእነ ዓብይን መንግሥትና ፓርቲ የተቀባይነት ካፒታል ለማክስር፣ ሰላም ነሺዎቹ ድርጊቶች በቅሬታ መፍለቂያነት የሚሰጡትን ጥቅም በመፈለግ በዝምታ ማጀብን እንደሚጋሩ ያመለክታሉ፡፡

አንዳንዶቹ ድርጊቶች ኦሮሚያ ክልል ውስጥ የፖለቲካ ትርፍና ኪሳራን ከማስላትም የዘለለ ዕቅድ የወጣላቸው እንደነበሩም ያስተውቃሉ፡፡ ከኦሮቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን የጥምቀት ክብረ በዓል ጋር የተያየዙ ትንኮሳዎችና ጉዳቶች ያስከተሉት የአስተማማኝ ደኅንነት ዕጦት ቅሬታ ከኦሮሚያ ባለፈ ደረጃ ክርስቲያኖችንና ለእኩል መብት የቆሙ የአገሪቱን ሰዎች ያሳዘነ ነበር፡፡ ከአማራ አካባቢ መጥተው ኦሮሚያ ውስጥ በሚገኙ ዩኒቨርሲቲዎች ውስጥ ይማሩ ከነበሩ ተማሪዎች መሀል በርካቶች በተደጋገመ የስንዘራና የቃላት ሽብር ተገፍተው ወደ መጡበት መሸሻቸው፣ ይሸሹ ከነበሩት ውስጥ የተወሰኑ ሴት ተማሪዎች ኅዳር 2012 ዓ.ም. ታገቱ መባሉና እስካሁን የትና በምን ሁኔታ እንዳሉ አለመታወቁ በርቀት መቆጣጠሪያ የአማራ ክልልን ሕዝብ የማስቆጣት ዒላማ ያላቸውም ናቸው፡፡ በጥር 2012 ዓ.ም. የኢሳት የቲቪ ሥርጭት በቀረበ የስልክ ጥያቄና መልስ፣ “ያገትነው ቄሮዎች ነን ከኦሮሞ ጋር አንማርም ስላሉ” እስከ ማለት ያሾፈ ቃል ብንሰማም፣ ለመታመን የበቃ መረጃ እስካሁን የለም፡፡ የሴት ተማሪዎች መታገትና ተስፋ ሰጪ ነገር መታጣቱ ከባድ መንጨርጨር የመፍጠር ጉልበት ነበረው፡፡ እንደ ተፈለገውም “መንግሥት አድሏዊ ነው… የተነካው ሌላ ቢሆን ፈጣን ዕርምጃ ይውሰድ ነበር… የዘነጋቸው አማራ ስለሆኑ…” የሚለውን ዝነኛ ሐሜት በጠቀመ አኳኋን በዓብይ መንግሥት ላይ ቁጣ ማስነሳት ችሏል፡፡ በአማራ ክልል ተከታትለው በተካሄዱ (የጥር 2012) ግዙፍ ሠልፎች ላይም ካህናት ሳይቀሩ መስቀል ይዘው የቦተለኩበትን ቅዋሜ ተመልክተናል፡፡ ቀሳውስት የመድረክ ንግግር ያደረጉበት ተቃውሞ ደግሞ ምዕመናን ከተቃውሞ ጎን እንዲሆኑ (ፖለቲካዊ ቡራኬ የመስጠት ያህል) ሚና ይጫወታል፡፡ “አሥራት” ቲቭም ደህና አድርጎ ኦራግቦታል፡፡ መንግሥትም ከመቀላመድ የተሻለ መረጃ ለመስጠት ባለመቻሉ፣ በተቀባይነቱ ላይ የሚካሄደውን በሐሜትና በጥርጣሬ የተሞላ ፕሮፓጋንዳ አግዟል፡፡ ጠቅላይ ሚኒስትር ዓብይ አህመድ (ዶ/ር) ፓርላማ ላይ ባደረገው ንግግር፣ “አማራ ተማሪዎች” የሚለው አቀራረብ የሚያስተጋባውን ስሜት ያረገበ መስሎት “ተማሪ ብሔር የለውም” ማለቱን የኢንጅነር ስመኘው በቀለንና የአሳምነው ጽጌን (ብርጋዴር ጄኔራል) አማሟት በሴራ ከመጠርጠር ጋር እያዛመዱ፣ “ለአማራ ሕዝብ ያለ ጥላቻና ንቀትን የሚገልጽ አባባል” ብሎ የተረጎመ ዓይንና አፍንጫ የሌለው ፕሮፓጋንዳ ሁሉ ተሠርቶበታል (የሰዎችን አስተያየት በመጠየቅ መልክ በአሥራት ቲቪ)፡፡ የተባለው ሁሉ የጠመድኩትን የበለጠ ለማስጠመድ ይበጀኝ ተብሎ እንጂ፣ እንዲህ ያለውን ውንጀላ ተናጋሪዎቹም ያምኑታል ብዬ አልገምትም፡፡ ብልፅግና ፓርቲ የሚመራው የአማራ ክልላዊ መንግሥትም የረባ ጥረት ያላደረገ “ሽባ/አሻንጉሊት” እየተባለ ተብጠልጥሏል፡፡ በሰሜን ጎንደር በኩል ከፖለቲካ ምክንያት ይልቅ ዘረፋ የወለደው ዕገታ በእረኛ ሕፃናት ላይ ተፈጽሞ፣ በእያንዳንዱ ሕፃን የተጠየቀው መቶ ሺሕ ብር ባለመከፈሉ የተፈጸመው ግድያ ግን እጅግም ፖለቲካዊ ጥቅም የሚሰጥ ስላልነበረ ያንቀለቀለው አልነበረም፡፡

ይህ ሁኔታ በአማራ ክልል ውስጥ ያሉና ራሳቸውን ፋኖ ብለው የሚጠሩ ቡድኖች ከመንግሥት የበለጠ ራሳቸውን የሕዝብ አለኝታ አድርገው እንዲቆጥሩና እስከ መታኮስ ወደ ደረሰ መታበይ ውስጥ እንዲገቡ ሳያበረታታ አልቀረም፡፡ የዓብይንና የብልፅግና ፓርቲን ድጋፍ የመቦተራረፍ ሽረባ እንዴት ሁለት ክልሎች ላይ እንደተሳለ ልብ በሉልኝ፡፡ ሽረባው በዚህ አያበቃም፡፡ በአዲስ አበባ 24 ቀበሌ የሚባለው (ወረዳ 3) ውስጥ ቦታ ይዞ ቤተ ክርስቲያን ከማቆም ፍላጎት ጋር የተፈጠረው ግጭትም፣ የዓብይን መንግሥት ከሕዝብ ጋር አላትሞም የማስተፋት ኢቀጥተኛ ግን ጥልቅ ሾኬ፣ ብዙኃኑ ከያዘው ቀናና ገራገር የእምነት ተልዕኮ ጀርባ ኖሮት ይሆን? አይታወቅም፡፡ ነገር ግን አሳዛኝ ገጠመኙ ፖለቲካዊ አገልግሎት ሰጥቷል፡፡ “ራዕይ ታየ፣ ጠበል ፈለቀ… ወዘተ” የሚል ንፋስ ከማናኘት ጋር የተያዘውን ቤተ ክርስቲያን የመትከልና ምዕመናንን በተለይ ወጣቶችን አነቃንቆ አላስነካም ያለ ሕገወጥነትን ለማምከን፣ በመንግሥት በኩል ሌሊት የተካሄደ የፀጥታ እንቅስቃሴ ልክ የጃዋርን መንግሥታዊ ጥበቃ በሌሊት በማንሳት ጊዜ እንደሆነው፣ በመንግሥት ላይ መልሶ የባረቀ ጅል ሥራ (ወይም ሕግ በማስከበር መንግሥታዊ ዕርምጃ  ውስጥ  የዘየደ የጭቃ እሾህ ሥራ) ነበር ያሰኛል፡፡ ሌሊትን ተገን አድርጎ የተወሰደ ዕርምጃ የጃዋርን ቄሮን ማነሳሳት ትክክል እንዳላደረገው ሁሉ፣ አዲስ ቤተ ክርስቲያን ለመትከል የቆረጡ የወረዳ 03 አካባቢ ወጣቶችም፣ የሕግ አስከባሪዎችን የጨለማ ዕርምጃ መጋፈጥ፣ ሕገወጥ የቦታ አያያዛቸውን ትክክል አያደርገውም፡፡

የአዲስ አበባ መስተዳድርም፣ ቃታ ሳይስብ ሕገወጡን ሥራ የመግታት ዕድል ነበረው፡፡ እንደኔ አተያይ ማድረግ የነበረበት ያላንዳች ማድበስበስ እየተካሄደ የነበረውን እንቅስቃሴ ይፋ ከማድረግ ጋር፣ አዲስ አበባ በሕዝብ ብዛት ምክንያት አሁንና ወደፊት የሚባባስ የቦታ ጥበት ፈተና እንዳላበት በማስገንዘብ፣ ሌሎች ቤተ እምነቶች በቤት ኪራይና በግለሰቦች እገዛ ችግሮቻቸውን እያስተነፈሱ መሆናቸውን በማስታወስ፣ አዲስ አበባ ሲሰፋ አብራ ስትስፋፋ የኖረችው ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን በአንፃራዊነት የቤተ እምነት ሥርጭት ችግር የሌለባት መሆኑን፣ ካስፈለገ በቁጥር አቅርቦ ማሳወቅ፣ ከዚህም አልፎ የቤተ እምነትና የቀብር ሥፍራ ፍላጎትን ከማሟላት ባሻገር እየሸነሸኑ መሬት እስከ መቸብቸብ ድረስ የተካሄደውን ሕገወጥነት ፍርጥ አድርጎ ማቅረብ (የት የት ቦታ እንደ ተቸበቸበና የንግድ የጥቅም ርኩቻ የት የት እንደተካሄደ መቼም ለመንግሥት ማተት አይኖርብኝም)፣ ይህንኑ ተንተርሶ በ21ኛው ክፍለ ዘመን ውስጥ “ራዕይ ታየ፣ ጠበል ፈለቀ፣ ይህ ቦታ ቅዱስ ቦታ ነው” ብሎ መሬት ለመያዝ መሞከር ተገቢ እንደማይሆን አስረግጦ በመናገር ድርጊቱ እንዲቆም ማድረግ ይቻል ነበር ብዬ አምናለሁ፡፡ ወጣቶቹ ከሞቱ ወዲያ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ቤተ ክርስቲያን የቦታውን ቅዱስነት ጠቅሳና የወጣቶቹን ሰማዕትነት ተመርኩዛ ለቤተ ክርስቲያን ሥራ ቦታው እንዲውል ላቀረበችው ጥያቄ አስተዳደሩ ተሸንፎ ከሆነም ትዝብት ነው፡፡ ጥፋት ለሕገወጥነት በመሸነፍ የሚታረም አይመስለኝምና፡፡

መንግሥት በጠራራ ፀሐይ ያለ ጥይት ሊያደርግ የሚገባውን ሳያደርግ ቀርቶ ሌሊት (ጥር 20ዎች ውስጥ) የሆነው ሆነ፡፡ የሆነውም ተራገበ፡፡ ብልፅግና ፓርቲ በአዲስ አበባ ውስጥ አንድም ተወካይ እንዳያስመርጥ ዝቶ የተነሳውና ማክሰሪያ ቅሌት የሚያነፈንፈው የባልደራሱ እስክንድር (ቀደም ሲል ወደ አዲስ አበባ ስታዲየም ሄዶ መግባት ከተፈቀደለት መልካም ነገር ተናግሮ፣ መግባት ከተከለከለም የተመልካችነት መብቴ ተነካ ብሎ ለባልደራስ ድጋፍ መንገድ እንዳልሠራለት ይታወሳል) የሦስት ወጣቶች ሕይወት ያለፈበትን የወረዳ 03 ግጭት በዋዛ አላለፈውም፡፡ በሐዘን ደራሽነት ሐዘንተኞችን ተጠግቶና ድርጊቱን ከጥላቻ ጋር አያይዞ “ያስተኮሰም የተኮሰም ለፍርድ እንዲቀርብ በምርጫ ተሳትፈን እንፈንቅል፣ ተመዝገቡ …” ብሎ ደሰኮረ፡፡ ከዚያ ባሻገር በግጭቱ የደረሰውን የሦስት ወጣቶች ሕይወት ማለፍ እነ ታከለ ኡማ የአዲስ አበባ ሕዝብን ታርፍ እንደሆን እረፍ ብለው ያስጠነቀቁበት አድርጎ ተረጎመ፡፡ እንዲህ ያለ ይዘት ያዘለ ቃሉን አስራት ቲቢ ቀርፆ ለሕዝብ እንዲደርስ አደረገ፡፡ እንዲያሸንፍ ፖለቲካዊ ፈቃድ ሰጥቶ እስቲ ታሸንፋታለህ ባይ ደፍ ደፍ የት ያደርሰን ይሆን?

እስካሁን ባወሳነው የዝርጠጣ ቅንብር ውስጥ ብልፅግናን የጠመዱ ፀለምተኛ የኦሮሞና የአማራ ብሔርተኞች እንደምን እንደተገናኙ ማየት ቀላል ነው፡፡ ከሁለቱ ቡድኖች ፈንጠር ብለው ደግሞ ለሁለቱም የባላጋራ ሸሪክ በመሆን ለቅንብሩ የሚያዋጡ ሌሎች ቡድኖች አሉ፡፡ በዚህ የፀበኛ ቡድኖች ቅንብር ውስጥ ‹ብልፅግና›ን ድጋፍ አሳጥቶ ለመጣል የማይነሳ ሐሳብን በተሻለ ሐሳብ ከመርታት ውጪ የሆነ የደባ ዘዴና ስም ልጠፋ እንደሌለ፣ ድጋፍ ለማስደንበር ጥይትና ቦምብ እስከ መጠቀም እንደተሄደም ታዝበናል፡፡ በህዳሴው ግድብ ላይ የሚካሄደው ድርድር ሳይቀር ለፖለቲካ ንግድ ውሏል፡፡ ኮሮና ወረርሽኝ መጥቶ ለበቀልና ለዝርጠጣ ቅንብሩ ጊዜያዊ ክዳን ከመሆኑ በቀር ቅንብሩ እንደተዘረጋ ነው፡፡ ውስጣዊ የፖለቲካ ባህርይ ለውጥ እንዳለማየታችን፣ በ‹ብልፅግና› ደጋፊና መንግሥታዊ ሰዎች ላይ ያየነው የጥይትና የቦምብ ጥቃት ምርጫው ቢደረግ ኖሮ በምርጫው ሰዓት የባሰም ነገር ይዞ እንዳይመጣ ያሳስብ ነበር፡፡ እንዳስተዋልነው የ‹አትምጡብኝ›ና የደባ ዝንባሌ ከሆነ፣ ምርጫውን የማወክና የማጭበርበር ሙከራ ከብልፅግና ፓርቲ ይበልጥ ከተቀናቃኞቹ በኩል ሊመጣ መቻሉ አመዝኖ ይታያልና፡፡

መጪው ምርጫ (ኮሮና አላስተጉዋጎለውም በሌላና አዲስ ዳኝነት በጠየቀ ጭብጥ አልተተካም እንበልና) በኃይል ጥቃቶች የመጎሳቆል ችግር ደረሰበትም አልደረሰበትም፣ በቀልና እልህ የሚጎተጉታቸው ቡድኖች ከትርምሳም አቋሞች ባለመራቃቸው ምክንያት ለአቋመ ለስላሳውና ሰፊ ኅብረ ብሔራዊ የአባላት ስብስብ ላለው ‹ብልፅግና› ፓርቲ የምርጫ አሸናፊነት ፈቅደውለታል፡፡ ከጨጎጊታም ፖለቲካ ባለመውጣት እንዲያሸንፍ ፈቅደው ለምን ካልጣልን ብለው እንደሚተናነቁ እንቆቅልሽ ነው፡፡ ለመሆኑ በምርጫ ሲሸነፉስ እልህ ተጋቢዎች የመቀበል አንጀት ይኖራቸዋል? ወይስ መሬቴን እየተባባሉ አገሪቱን የንቁሪያ ሜዳ አድርገው ይተረትሯታል? ለውጥ የለም ብሎ ለመሸምጠጥና አሀዳዊነት መጣባችሁ ብሎ ሕዝብን ለማወናበድ ያልተመለሱ ቡድኖች ፓርላማ ከገቡ በኋላ፣ ሀቀኝነትንና የፖለቲካ ጨዋነትን ከኋላ ኪሳቸው መዝዘው ለሕዝብ ይታመናሉ? አዲስ አበባን የአዲስ አበቤዎች ክልል አደርጋለሁ የሚለው ‹ባልደራስ›ና ሸሪኩ ‹መኢአድ› የአዲስ አበባ አስተዳደርን ምክር ቤት አብላጫ ወንበር ቢያሸንፉ፣ ፊንፊኔ የእኛ ባይ የኦሮሞ ብሔርተኞችን እልህ አጋፈብቶ “ካስፈለገ አዲስ አበባን አፍኖ ማንፈራፈር ቀላል ነው” የሚል ዛቻን ከእነ ትርምሱ አያነሳሳ ይሆን? ብሔርተኛ ቡድኖቹ የአብላጫ ድምፅ አሸናፊነት በሌለበት የምርጫ ውጤት ላይ ቢገናኙስ፣ ከእልህ ወጥተው ሕዝቦችንና አገርን ያስተዋለና ለዴሞክራሲ ግንባታ የታመነ ጥምረት መፍጠር ይችሉ ይሆን? እነዚህ ሥጋቶች ከምርጫ በፊት ስለምርጫ ለመነጋገርም ለወሳኝ ችግሮቻችን መላ እንድንሻ ያሳስቡናል፡፡ ለዚህ ነው ከኮሮና ቫይረስ በፊትም ቢሆን ለሕገ መንግሥቱ መታመን የአምስት ዓመት ጊዜ ገደብን ከማክበር የበለጠ፣ እሱንም ጥሶ ቢሆን ማሟላት ያለበት ብዙ ውዝፍ ዕዳ አለበት ሲባል የቆየው፡፡

ከአዘጋጁ፡- ጽሑፉ የጸሐፊውን አመለካከት ብቻ የሚያንፀባርቅ መሆኑን እንገልጻለን፡፡

spot_img
- Advertisement -

ይመዝገቡ

spot_img

ተዛማጅ ጽሑፎች
ተዛማጅ

አወዛጋቢው የሕገ መንግሥት ማሻሻያ ጉዳይ

በኢትዮጵያ የሕገ መንግሥት ማሻሻል ጉዳይ ከፍተኛ የፖለቲካ ውዝግብ የሚቀሰቀስበት...

 መፍትሔ  ያላዘለው  የጎዳና  መደብሮችን  ማፍረስ

በአበበ ፍቅር ያለፉት ስድስት ዓመታት በርካቶች በግጭቶችና በመፈናቀሎች በከፍተኛ ሁኔታ...

የተናደው ከቀደምቱ አንዱ የነበረው የአዲስ አበባ ታሪካዊ ሕንፃ

ዳግማዊ አፄ ምኒልክ በ19ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ መናገሻ ከተማቸውን...

የአከርካሪ አጥንት ሕክምናን ከፍ ያደረገው ‘ካይሮፕራክቲክ’

በአፍሪካ ከጀርባ ሕመም ጋር በተያያዘ በርካታ ሰዎች ለከፍተኛ የአካል...