Sunday, June 23, 2024
- Advertisment -
- Advertisment -

በኮረና ወቅት ሕፃናትን ከፆታዊ ጥቃት እንታደግ

በሰላማዊት ተስፋ

በኮሮና ወቅት በአገራችን የቤት ውስጥ ጥቃት እንዲሁም የሕፃናት ወሲባዊ ጥቃት በከፍተኛ ደረጃ እንደጨመረ የሚያሳዩ የተለያዩ መረጃዎች በመውጣት ላይ ይገኛሉ፡፡ ትምህርት ቤቶች ከመዘጋታቸው እንዲሁም ብዙ ሰው፣ አጥቂዎችን ጨምሮ ቤት አካባቢ ሰፊ ጊዜ ከማሳለፉ ጋር ተያይዞ ልጆች ለጥቃት ይበልጥ ተጋላጭ ሆነዋል፡፡ ሁኔታው እጅግ አስከፊ በመሆኑ እንዲሁ ከማዘን ባሻገር እኛም ልጆቻችንንና በአካባቢያችን ያሉ ልጆችን ሁሉ ከጥቃት ለመታደግ ምን ማድረግ እንችላለን ብሎ ማሰብ ለውጥ ከሚያመጡ መንገዶች አንዱ ነው፡፡ በዚህ መነሻ ይህ ጽሑፍ፣ ግንዛቤ በመጨበጥ ለውጥ ማምጣት እንድንችል ለማገዝ ስለ ጉዳዩ ምንነት፣ ልናልፋቸው ስለማይገቡ ምልክቶቹና መከላከያ መንገዶቹ በጥቅሉ አካቷል፡፡

በሕፃናት ላይ የሚደርሱ ጥቃቶች ምንድናቸው?

የሕፃናት መብት ኮንቬንሽንን ጨምሮ ዓለም አቀፋዊ ሕጎች እንዲሁም የአገራችን የቤተሰብ ሕግ እንዳስቀመጠው ሕፃናት የምንላቸው ከ18 ዓመት በታች ያሉ ልጆችን ሁሉ ነው፡፡ በሕፃናት ላይ የሚደርሱ ጥቃቶች የምንላቸው ማንኛውም በሕፃናት ላይ የሚደርሱ አካላዊ፣ ሥነ ልቦናዊ/ስሜታዊና ወሲባዊ ጥቃቶች ናቸው፡፡ ለሕፃናት የሚያስፈልጋቸውን ትኩረትና እንብካቤ አለመስጠት ወይንም ቸልተኛ የልጆች አያያዝ (ኒግሌክት) የሕፃናት ጥቃት ውስጥ ይካተታል፡፡ ቸልተኛ የልጆች አያያዝ ስንል ለሕፃናት መሠረታዊ ፍላጎታቸውን ባለሟሟላት ብቻ አይወሰንም፡፡ ሕፃናትን ለአደገኛ ሁኔታዎች ማጋለጥ፣ ተገቢውን ትኩረት አለመስጠትና ክትትል አለማድረግ፣ በተለያየ ሁኔታ ልጆችን የመንከባከብ አቅም ለሌላቸው ሰዎች አሳልፎ መስጠት፣ ልጆችን ጥሎ መሄድ ወይንም ደግሞ ልጆችን ከቤት ማባረር ልጆች ላይ ከሚደርሱ ጥቃቶች መካከል ናቸው፡፡

የሕፃናት የወሲብ ጥቃት ምን ምንን ያካትታል?

ሕፃናትን ለቀጥተኛ የወሲባዊ ግንኙነት ከመጠቀም ባሻገር የሕፃናት የወሲብ ጥቃት የተለያዩ መልኮች አሉት፡፡ ከነዚህም መካከል የሕፃናት ሰውነትን ባልተገባ መንገድ መንካት፣ መሳም፣ ብልታቸውን መንካት፣ ወሲብ ሲፈጸም እንዲያዩ ማድረግ፣ ብልትን ለነሱ ማሳየት፣ በቃላት ልጆችን ግንኙነት እንዲፈጽሙ መገፋፋት፣ ለሕፃናት የወሲብ ምስሎችን ማሳየት፣ የወሲብ ገፋፊ ተንቀሳቃሽ ምስሎችን ማሳየት፣ ሕፃናትን የወሲብ ንግድ ውስጥ በየትኛውም መልኩ ማሳተፍ ከሕፃናት ወሲባዊ ጥቃቶች ውስጥ ይካተታሉ፡፡

የወሲብ ጥቃት ውስጥ ያሉ ልጆች ምን ዓይነት ምልክቶች ያሳያሉ?

አጥቂው በሚያደርስባቸው ማስፈራራት ምክንያት እንዲሁም አልታመንም በሚል ፍርሃት ሕፃናት/ልጆች የወሲብ ጥቃት ሲደርስባቸው በቀጥታ መጥተው ላይነግሩን ስለሚችሉ፣ የሚከተሉትን ሆኔታዎች ካስተዋልን ከፍተኛ ትኩረት መስጠት አስፈላጊ ነው፡፡ ለምሳሌ ሽንት ሲሸኑ ወይንም ሲፀዳዱ የሕመም ስሜት እንደተሰማቸው መግለጽ፣ የብልት ሕመም ስሜት፣ አካላቸው ላይ ወይንም ልብሳቸው ላይ ደም መታየት፣ ሰውነታቸው ላይ ትንሽ የሚመስሉ ጉዳቶች ለምሳሌ የመቧጨር ምልክት ወይንም መቅላት፣ የብልት ማሳከክ ወይንም ያባላዘር በሽታዎች ምልክት መታየት፣ ልጆች አካላዊ ወይንም ስሜታዊ የጉዳት ስሜቶችን ከኛ ለመደበቅ ሲጥሩ ማስተዋል፣ እንዲሁም ስሜታቸው ላይ በቀላሉ ተናዳጅነት፣ ግልፍተኝነት፣ ወይንም በድንገት ጥልቅ ሐዘን ውስጥ መግባት፣ እንቅልፍ ማጣት፣ ተደጋጋሚ ቅዠት መከሰት፣ ድንገት ከሕፃናት ወይም ልጆች የማይጠበቁ ፆታዊ ግንኙነቶችን የተመለከቱ ንግግሮችንና ቃላትን ሲጠቀሙ መሰማት አንዳንድ ምልክቶች ናቸው፡፡

ከጠረጠርን ምን እናድርግ?

ዋናው መጠንቀቅ ያለብን ነገር ከወሲብ ጥቃት ጋር በተያያዘ ሕፃናትን በየትኛውም መንገድ ጥፋተኛ አድርገን እንዳንፈርጅ ነው፡፡ ልጆች በዕድሜአቸውና የመረዳት አቅማቸው አለመጠንከር ምክንያት እንደዚህ ዓይነት ሁኔታዎች ለመፈጠራቸው ምክንያቱ ወይንም ኃላፊነቱ የአጥቂው ነውና፡፡ ቁጣ በሌለውና በተረጋጋ ስሜት ልጆቻችንን ማነጋገር፣ ደኅንነታቸውን በፍቅር መጠየቅ ሊረዳ ይችላል፡፡ ትልቅ ሊተኮርበት የሚገባው ነጥብ ልጆች ስሜታቸውን በቃላት ከሚገልጹልን ይልቅ በሚያደርጓቸው ነገሮች ያሉበትን ሁኔታና ስሜት ለመረዳት እንችላለን፡፡ ስለዚህ ከላይ የተጠቀሱትን ምልክቶችን ካስተዋልን በአፋቸው ምንም ችግር እንደሌለ ቢነግሩን እንኳን ችላ አንበል፡፡ ሕፃናት ጥቃት እንደደረሰባቸው ምልክቶችን ካየን ወደ ግል ሕክምና ተቋማት ከመውሰድ ይልቅ ከሕግ አካላት ጋር ተቀናጅተው ወደሚሠሩ የመንግሥት የሕክምና ተቋማት በአፋጣኝ እንውሰዳቸው፡፡ ሁሉን ስናደርግ በሒደቱ ሁሉ ዋናው ነገር የሕፃናቱን ደኅንነት ማረጋገጥ ነውና ሕፃናት ልጆቻችን ላይ ተጨማሪ ጭንቀትና ጉዳት እንዳይደርስ ከፍተኛ ጥንቃቄ እያደረግን መሆን አለበት፡፡

ልጆቻችን ፆታዊ ጥቃት እንዳይደርስባቸው እንዴት መከላከል እንችላለን?

ሕፃናት ወይንም ልጆች ችግር ሲደርስባቸው ወደኛ ሊመጡ፣ ሊያናግሩን የሚችሉት በኛ ላይ እምነት ካላቸው ብቻ ነው፣ ስለሆነም ምንጊዜም ትንሽ የምንለውን ችግር እንኳን ይዘው ቢመጡ እናዳምጣቸው፣ እንመናቸው፡፡ ከባድ ነገር ሲፈጠር ሊነግሩን እንደሚችሉ በኛ ላይ እምነት እንዲያዳብሩ ማድረግ የምንችለው በዚህ መንገድ ነው፡፡ ማወቅ ያለብን ትልቁ ነገር ብዙ ጥናቶች እንደሚያረጋግጡት በሕፃናት ላይ ፆታዊ ጥቃት የሚያደርሱ ሰዎች ከሩቅ የሚመጡ ባይተዋሮች ሳይሆኑ በቤተሰብ ውስጥ፣ በአካባቢ ወይንም ከሕፃናቱ ጋር በቅርበት ያሉ ሰዎች ናቸው፡፡ ስለዚህ ልጆች በዕለት ተዕለት ሕይወታቸው ስለ ግል አካላቸው እንዲሁም ራሳቸውን እንዴት መጠበቅ እንዳለባቸው ማሳወቅ፣ ከራሳቸው ከሕፃናቱ በስተቀር ብልታቸውን ማንም ሰው ማየትም ሆነ መንካት እንደማይችል ከልጅነታቸው ጀምሮ ማስተማር፣ እነሱም የሌሎች ሰዎችን የግል አካላት ማየትም ሆነ መንካት እንደማይቻል በአፅንኦት ማሳወቅ አስፈላጊ ነው፡፡ ማንም እንደዚህ ዓይነት ጥያቄ ካቀረበላቸው መጥተው እንዲነግሩንና እኛ ምንም እንደማንቆጣቸው ማስገንዘብ፣ ማንም ሊያስገድዳቸው ቢሞክር ለማምለጥ እንዲሞክሩ ወይንም እንዲጮሁ መምከር፣ በሕፃናትና በእኛ (በወላጅ፣ አሳዳጊ፣ የሚታመን ሰው) መካከል ምንም ሚስጥር መኖር እንደሌለበት ማስተማር፣ ማንም አዋቂ ከነሱ ጋር ሚስጥር የመጠበቅ ስምምነት ውስጥ መግባት እንደሌለበትና እንደዛ ዓይነት ጥያቄ የሚያቀርብላቸው አዋቂ ሰው ሊጎዳቸው እንደሚችል ማሳወቅ እጅግ አስፈላጊ ነው፡፡

ከአዘጋጁ፡- ጸሐፊዋ የሥነ ልቦና ባለሙያ ሲሆኑ፣ ጽሑፉ የእሳቸውን አመለካካት ብቻ የሚያንፀባርቅ መሆኑን እየገለጽን በኢሜይል አድራሻቸው [email protected] ማግኘት ይቻላል፡፡

spot_imgspot_img
- Advertisment -

በብዛት የተነበቡ ፅሁፎች

Related Articles