Monday, June 24, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -
እኔ የምለዉ‹‹ዘላቂ ጥቅም እንጂ ዘላቂ ወዳጅ የለም››

‹‹ዘላቂ ጥቅም እንጂ ዘላቂ ወዳጅ የለም››

ቀን:

በታምሩ ወንድም አገኘሁ

ይህ ጥቅስ ፓልመርሰቶን፣ ዴዝራዔሊና ቸርችልን የመሳሰሉ የእንግሊዝ ፖለቲከኞች እየተቀባበሉ ሲጠቀሙበትና ሲያስተጋቡት ኖረዋል፡፡ አሜሪካኖችም ኪሲንጀርን በመሳሰሉ ፖለቲከኞቻቸው አማካይነት አሜሪካ ዘላቂ ወዳጅም ጠላትም የላትም፣ ያላት ዘላቂ ጥቅም ብቻ ነው የሚለውን አዳብረውት በግራና ቀኝ ስለት እንዳለው ጎራዴ እንዳመቸ ሲጠቀሙበት ይታያል፡፡ ከብዙ ባጭሩ ይህንን እውነታ ካለንበት የአገራችን የወቅቱ ሁኔታ ጋር አገናዝበን ስናየው የሚከተለውን እንገነዘባለን፡፡

የአሜሪካና የኢትዮጵያ ግንኙነት የተጀመረው በአፄ ምኒልክና በአሜሪካ ወኪል በሆነው በሮበርት ስኪነር መካከል እ.ኤ.አ. ዲሴምበር 27 ቀን 1903 (ታኅሳስ 18 ቀን 1896 ዓ.ም.) በተፈረመው ስምምነት ነው፡፡ ይኸው ውል ከዚያ ወዲህ በተከታታይ እየታደሰ እስከ ዛሬ ቀጥሎ ይገኛል፡፡ ውሉ የተፈረመው ከዓድዋ ድል በኋላ በኢትዮጵያና በጣሊያን መካከል ጥቅምት 16 ቀን 1889 ዓ.ም. ነው፡፡ የተፈረመው የሰላም ውል በሦስት ዓመት ውስጥ ነበር፡፡ ከዚያ በፊትም ሆነ ከዚያ በኋላ ለረጅም ጊዜ ከአሜሪካ ጋር የዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት ያለው አፍሪካዊ አገር አልነበረም፡፡ እርግጥ ኢትዮጵያ በፋሺስት ሙሶሊኒ ከ40 ዓመት በኋላ ስትወረር ለሞሶሊኑ ይዞታ ዕውቅና ከነፈጉ አገሮች አንዷ አሜሪካ ነበረች፡፡ እንዲያውም የሞሶሊኒ ሠራዊት በባዶሊዮ እየተመራ በ1928 ዓ.ም. መጨረሻ አዲስ አበባ ሲገባ፣ ሞሶሊኒ በትዕቢትና በኩራት በአደባባይ ወጥቶ እየተውረገረገ ከእንግዲህ ወዲያ ኢትዮጵያ የምትባል አገር ከምድረ ገጽ ጠፍታ የጣሊያን ንጉሥ የምሥራቅ አፍሪካ ግዛት ሆናለች ብሎ በተናገረው የተከፋው የወቅቱ የአሜሪካ ፕሬዚዳንት የነበረው ሩዝቬሌት በቁጭት፣ ኢትዮጵያ ከአለም ገጽ ጨርሶ አትጠፋም ማለቱ ተዘግቧል፡፡ ይኼ ባልከፋ!

ሞሶሊኒ የማኅበሩን ሕግና ደንብ ጥሶ ዕርቅ አልቀበልም ብሎ በጦርነቱ የገፋው፣ በአየርና በምድር በሚያሽከረክራቸው በርካታ አውሮፕላኖች፣ መኪኖችና ታንኮች ተማምኖ ስለነበር ነው፡፡ በገፍ ከገበያ እየሸመተ በሚያገኘው ነዳጅ ላይ የመንግሥታቱ ማኅበር ማዕቀብ እንዲጥል ጥያቄ የቀረበለት ቢሆንም፣ ማኅበሩ በወቅቱ አልተቀበለውም ነበር፡፡ ወራሪው ጦር አገር ውስጥ ከገባ በኋላ ግን ማኅበሩ ለኢትዮጵያም ጭምር ነዳጅ እንዳይሸጥ ማዕቀብ ጣለ፡፡ ሞሶሊኒም የሰሜንና የደቡብ አንዳንድ ግዛቶች ይሰጡኝና ጦርነቱን አቆማለሁ የሚል የሰላም ምልክት ለመጀመሪያ ጊዜ በማዕቀቡ ተስፋ በመቁረጥ አሳየ፡፡ ታዲያ ምን ይሆናል! አሜሪካኖች ቤንዚን እንሸጥልሃለን ብለው ቀረቡ፡፡ ፕሬዚዳንቱም ተው ለማለት ጉልበትም ፈቃደኛነትም አጣ፣ በመሆኑም በለሆሳስ ደገፋቸው፡፡ ሞሶሎኒም በጦርነቱ ቀጥሎበት የሆነው ሆነ፡፡

ኢትዮጵያ በጀግኖች አርበኞቿና ተጋዳይ ልጆቿ በፖለቲካ መስኩም ጭምር ታግላ፣ ፈጣሪም የሃይማኖተኛ ሕዝቦቿን ጸሎትና ልቅሶ ሰምቶ፣ የተጋዳይ አርበኞቿ ትግል ሰምሮ ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ በእኛ የደረሰው በእናንተም ላይ ይደርሳል የሚል አንድምታ ባለው የተናገሩት ትንቢታዊ ንግግር ዕውን ሆኖ በአምስት ዓመት ውስጥ ነፃነቷን አስመለሰች፡፡

ብዙም ሳይቆይ በአሜሪካ አጋፋሪነት በመንግሥታቱ ማኅበር ውሳኔ የኮሪያ ጦርነት ተጀመረ፡፡ ከዚያ ሁሉ ፍጅትና ክህደት በኋላ ኢትዮጵያ ራስዋን አደራጅታ የጋራ ፀጥታና ደኅንነት (Collective Security) አጋር እንድትሆን ተጠየቀች፡፡ አንድ ባታሊዮን በቁጥር 3,518 በደንብ የሠለጠነ ጦር (ቃኘው) አቀረበች፡፡ ወታደሮቻችንም ግዳጃቸውን በአምስት ዙሮች በሚገባ ተወጥተው፣ ብዙ ማርከውና ከሚገባ በላይ ግዳጃቸውን አከናውነው፣ አንድም ሳይማረክባቸው በከፍተኛ ጀብዱ ተመልሰዋል፡፡ ከ122 ያላነሱ ተሰውተዋል፡፡ ጀግኖቹ የሟች ጓደኞቻቸውን አስከሬን ጭምር ይዘው ተመልሰዋል፡፡ መታሰቢያቸው ዛሬም በናጄሪያ ኤምባሲ ግቢ ጎን ተሠርቶ ጀብዱአቸውን እየመሰከረ ይገኛል፡፡

እንዲህ እንዲህ እያለ ከአሜሪካ ጋር የነበረን ወዳጅነት ቀጠለ፡፡ በመሀሉ ከ47 ዓመት በፊት በአገራችን የመንግሥት ለውጥ ተከሰተ፡፡ የመከላከያ ኃይላችን በድርጅትም፣ በዝግጅትም፣ በሰው ኃይልም ሳሳ፡፡ ከጎረቤት ያሉ በረቱ፣ ጎለበቱ፡፡ ኢትዮጵያም የነገሩን ኣዝማሚያ ዓይታ እንደተለመደው የደጋፊዋን አሜሪካን ዕርዳታና ቢያንስ የከፈለችበትን መሣሪያ እንድታቀርብላት ጠየቀች፡፡ አሜሪካ ጆሮ ዳባ ልበስ አለች፡፡ እንዲያውም ማዕቀብ ለመጣል ላይ ታች ማለት ጀመረች፡፡ የወቅቱ ፕሬዚዳንት ጂሚ ካርተር አፍሪካ መጥተው የናይጄሪያ ፕሬዚዳንት የነበሩትን ጄኔራል ኦባሳንጆን እንዴት ዝም ትላላችሁ በሚል ዓይነት ሲያግባቡ እንደነበር ትዝ ይለኛል፡፡ እኝሁ ኦባሳንጆ ዛሬም ቢሆን ለሁለተኛ ዙር ተመመሳሳይ ጥሪ በአሜሪካ በኩል እየቀረበላቸው እንደሆነ ሰምቻለሁ፡፡ በመሀሉ ድንበራችን ጫፍ የማይደርሰው ወራሪ በገፍ ባገኘው መሣሪያ ተበረታትቶ 700 ኪሎ ሜትር ወደ አገራችን ዘልቆ ገብቶ በዜጎቻችንና በሠራዊታችን ላይ ይህ ነው የማይባል ግፍ ፈጸመ፡፡ ይህን ሁሉ አሜሪካ ከመጤፍ ባለመቁጠር ጥቃታችንን ከዚያም አልፎ በአገራችን ነፃነትና አንድነት ላይ የሚያስከትለውን አደገኛ ሁኔታ እንዳላየ በማየት ዝምታን መምረጧ እንድንርቃት እንጂ እንድንቀርባት፣ እንድንጠረጥራት እንጂ እንድንተማመንባት የሚያደርገን አይደለም፡፡ ከዚያ ሁሉ ጭንቅና አሥጊ ሁኔታ ገንዘባቸውንና ሕይወታቸውን ከፍለው ለመውጣት ያስቻሉን/የረዱን ምንም ያላደረግንላቸው ይልቁንም ከአሜሪካ ጋር ወግነን በጎሪጥ ስናያቸው የነበሩ ወገኖች ናቸው፡፡ ዛሬም ታሪክ ራሱን ሲደግም እያየን ነው፡፡

ትልቁ ቡሽ ፕሬዚዳንት በነበሩበት ጊዜም ተመሳሳይ ሁኔታ ተፈጥሮ ነበር፡፡ ሶማሊያ ከኢትዮጵያ መልሶ ማጥቃት በኋላ ተረጋግታ በመንግሥትነት መቀጠል አልሆነላትም፡፡ እዚያ የመሸጉ የባህር ወንበዴዎች መተላለፊያውን ለንግድ መርከቦች አደገኛ አድርገውትም ነበር፡፡ አሜሪካ በጦር አውሮፕላን ከምታደርገው አሰሳ በተጨማሪ፣ ግሪን ቤሬትስ የሚባሉትን ብላክ ሃውክ በሚባሉ ልዩ የጦር ሔሊኮፕተሮች የሚታገዙትን ልዩ ወታደሮቿን ሞቃዲሾ ልካ ነበር፡፡ ፕሬዚዳንት ቡሽ በወታደሮቹ ብቃት ተማምነው ሁኔታውን ለማየት ሞቃዲሾ ሄደው ነበር፡፡ የአንድ አገር መሪ በሚጎበኘው አገር መሪ ሳይጋበዝ በራሱ ወታደሮች ግብዣ ሌላ አገር ሄዶ እንደ ወና ቤት ገብቶ ሲወጣ በሕይወቴ ያየሁት ያን ጊዜ ብቻ ነው፡፡ በወቅቱ እዚህ አዲስ አበባ የነበሩ አንድ ሽማግሌ ሶማሌ ሲያጫውቱኝ፣ እነዚህ የሶማሌ ወጣት ባላገሮች በዚህ የአሜሪካ ሠራዊት ላይ የሚደርሱትን ቅሌት ታያለህ ብለውኝ ነበር፡፡ እንዳሉትም ባላገሮቹ ወጣት ሱማሌዎች ከተማ ውስጥ ጦርነት ከፍተው፣ ወታደሮቹ እንዳይወጡ አድርገው ብላክ ሃውክ የተባሉት አይነኬ ሔሊኮፕተሮቹ ላይ ተንጠላጥለው መሬት ላይ ከስክሰው፣ ወታደሮቹን አውጥተው በመንገድ ላይ አስከሬናቸውን ሲጎትቱ ለዓለም ታይቷል፡፡ ሽማግሌው ያሉኝ ያኔ በትክክል ገባኝ፡፡ ደግነቱ ድርጊቱ የተፈጸመው ፕሬዚዳንት ቡሽ ከሄዱ በኋላ መሆኑ ነው፡፡ ከዚያ በኋላ በተፈጠሩ ክፍተቶች አይሲስ ሶማሊያን እንደ ምሽጉ አድርጎ በመስፋፋቱ አሁንም በአሜሪካ ተማፅኖ ጭምር የኢትዮጵያ ሠራዊት በታሪኩ ለመጀመሪያ ጊዜ እስከ ኪሲማዮ ዘልቆ ገብቶ፣ የአይሲስን ተፅዕኖ አጥፍቶ/አዳክሞ ከሶማሊያ ወጥቶ ወደ አገሩ ተመልሷል፡፡ ሶማሊያ ብትከፋፈልም ቀስ በቀስ ግን መንግሥት ለማቋቋም በቅተዋል፡፡ የኢትዮጵያ አስተዋጽኦ የሚዘነጋ አይመስለኝም፡፡

ትሕነግ ሽምቅ ተዋጊነት ስትደማም ሆነ ሥልጣኑን ከያዘ በኋላ ለ27 ዓመታት አገሪቱን በከፋፍለህ ግዛ ሥልት ሲመራ መቆየቱ አንሶ፣ ከ20 ዓመታት በላይ በክልሉ ተመድበው ግዴታቸውን ሲወጡ የነበሩትን ወታደሮች አድብቶና አዘናግቶ መጨፍጨፉ፣ ከዚያም አልፎ ይህን የክህደት ሥራ እንደ ጀብድ ቆጥሮ በአደባባይ ማረጋገጡ እየታወቀ የአሜሪካ መንግሥት ይህን በተመለከተ የሰጠው አንድ መግለጫ የለም፡፡ የሚገርመው የአሜሪካ የእርስ በርስ ጦርነት መቀስቀስም ሆነ በሂሮሺማና በናጋሳኪ ላይ አቶሚክ ቦምብ የመጣሉ ዞግ የመጣው፣ በወታደሮች ላይ ከተፈጸመ ጥቃት ጋር ተያይዞ ነው፡፡ ጥቃቱን ጥፋት ለማድረግም ሆነ ተገቢውን አፀፋ ለመውሰድ ተጠቂዎቹ ወታደሮች የግድ የአሜሪካ ወታደሮች መሆን አያስፈልጋቸውም፡፡

ይኼም ብቻ አይደለም፣ ኢትዮጵያ ጥንታዊት መሆኗ ብቻ ሳይሆን በርካታ የልማት ችግሮች አሉባት፡፡ የኤሌክትሪክ፣ የግብርና፣ የመንገድ፣ የውኃና የመሳሰሉት ችገሮቿ በፍጥነት እያደገ ከሚሄደው የሕዝቧ ቁጥር ጋር የተመዛዘነ አይደለም፡፡ አሜሪካኖቹ ከግማሽ ምዕት ዓመት በፊት ባደረጉልን ጥናት መሠረት ዓባይን ማልማት ትልቅ ችግር ለመቅረፍ የሚያስችለን ነው፡፡ አሁን ዓባይን ለመብራትና ለኃይል ብቻ ለማልማት ስንነሳ የዓለም ባንክ የእኛን ልማት በማይፈልጉ ወገኖች ሴራ ብድር ከለከለን፡፡ አሜሪካም ዓይኗንም አፏንም ዘጋች፡፡ ደሃውና ቆራጡ የኢትዮጵያ ሕዝብ ግን “ምንም ብቀጥን ማር ነኝ” ብሎ ተነሳ፡፡ ተነስቶም ሁለተኛውን ሙሌት ለማከናውን ቻለ፡፡ ካራቸውን ስለው የተነሱብን፣ በሮኬት እናፈራርሰዋለን ብለው የዛቱብን ሰይፍህን ወደ አፎቱ መልሰው ተብሎ እንደታዘዘ ወታደር መሣሪያቸውም ምላሳቸውም ባለበት ተለጉሞ ቀረ፡፡ የሚገርመው ጦርነትን ማበረታታት በዓለም አቀፍ ሕግ የተወገዘ መሆኑን በግንባር ቀደምትነት ሊያበረታታ የሚገባው የነፃነትና የሕግ የበላይነት መመህር ነኝ ይል የነበረው የአሜሪካ መሪው ትራምፕ ለግብፅ  ወግኖ፣ ግድቡ ሲጀመር ለምን በቦምብ አላፈራረስከውም ብሎ በድፍረት ሲናገር የአሜሪካ  ትልቁ ኮንግረስ እንኳን ለምን እንደዚህ አልክ ብሎ አልጠየቀውም፡፡ እንዲያውም ፕሬዚዳንቱ ራሱን ሰብሳቢ አድርጎ ባካኼደውና የኢትዮጵያ ወኪል ባልተገኘበት ስብሳባ የግብፅን ፍላጎትና ውትወታ በመቀበል፣ የግድቡ ሙሌት እንዳይከናወን ውሳኔ አሳልፏል፡፡ ሌላ ለጦርነት የሚጋብዝ በር ከፍቷል፡፡ ደሃው ገበሬ ራሱን እያስራበ የገነባው ግድብ ዋጋ ቢስ የድንጋይ ካብ እንዲሆን ፈርዷል፡፡ የኢትዮጵያንም ሉዓላዊ መብት ደፍሯል፡፡ የትራምፕ ዕብሪት የአሜሪካና የአጫፋሪዎቿ ትዕቢት ከኢትዮጵያ አልፎ ለአፍሪካ በሙሉ፣ ለአፍሪካ ኅብረት፣ ለተባበሩት መንግሥታት ድርጅትም ስድብና ቅሌትም ነበር፡፡ ነገር ግን አንዳቸውም የተቃውሞ ድምፅ አላሰሙም፡፡ የኢትዮጵያ ሕዝብና መንግሥት ግን በታሪክ እንደተለመደው ብቻውን ተጋፍጦታል፣ መብቱንና ነፃነቱን አረጋግጦበታል፣ አስከብሮበታል፡፡

ይኼ ሁሉ ታልፎ ነገር ተረጋጋ ሲባል በፕሬዚዳንት ባይደን የሚመራው ተተኪው የአሜሪካ መንግሥት የውጭ ጉዳይ አመራሮች በአገር የውስጥ ጉዳይ ዘልቀው በመግባት ተፅዕኖአቸውን አዥጎደጎዱት፡፡ ጨርሶ ታይቶ ባልታወቀና በፖለቲካ ዓለም ጠያፍ የሚባል ተግባር ጭምር ፈጸሙ፡፡ በዚህ መሠረት በአካባቢው ለመጀመሪያ ጊዜ ደም ሳይፈስ በተዋጣና በተሳካ አኳኋን የኢትዮጵያ ሕዝብ ላካሄደው ዴሞክራሲያዊ ምርጫ በሚገባው መጠን ከበሬታ ሳይሰጡ ቀሩ፡፡ የሚገርመው ትልቁን አፍሪካው ታዛቢ ቡድን የመሩትና ሕጋዊነቱን ያረጋገጡት ጄኔራል ኦሉሴጉን ኦባሳንጆ ናቸው፡፡ እኝህኑ ሰው አሁን በአሸማጋይነት እንዲገቡ  የአሜሪካ ዋና ነገር ሠሪዎች ጭምር ሳይቀሩ ሰሞኑን ደፋ ቀና ሲሉ እንደነበር ልብ ይሏል፡፡ ሌላም አለ፣ በዚያ ሁከት መሀል ምርጫ አካሂዶ በተሳካ ሁኔታ ያከናወነውንና በሕዝቡም በተቃዋሚ ፓርቲዎችም ጭምር ዕውቅና እና ከበሬታ ያልተነፈገውን በከፍተኛ ድምፅ ያሸነፈውን ተወዳዳሪ እስከ ዛሬ ድረስ በተለመደው የፖለቲካ አካሄድ ሥርዓቱን በጠበቀ ሁኔታ እንኳን ደስ አለህ አላሉትም፡፡ ይህም በጨዋ አነጋገር ጠያፍ ይመስለኛል፡፡ ሆኖም ክብሩን አይቀንስም፣ እውነታውንም አያስቀርም፡፡ ግን ያስተዛዝባል፣ ለታሪክ ጠባሳ ትቶ ያልፋል፡፡ ምርጫውን በብርቱ ጥንቃቄና ዝግጅት፣ እንዲሁም በሙሉ ነፃነት የመራውና ያስፈጸመው ቡድን የጣለው መሠረትም ለአፍሪካ ትልቅ ምሳሌና ኩራት ነው፡ ይኼ ሁሉ ችላ ተብሎ የተመረጠው ኢትዮጵያን በፀጥታው ምክር ቤት ጥፋተኛ ለማድረግ እየተመካከሩ መክሰስና መወንጀል ነው፡፡ ሀብታም አዋቂም የተትረፈረፈባቸው አገሮች ደሃይቱንና በማደግ ላይ ያለችውን ለሕዝቦቿ እህል፣ መብራት፣ ትምህርት፣ መድኃኒት ለማቅረብ በምትደክመው ኢትዮጵያ ላይ አድመው ሦስት ጊዜ በዓለም ከፍተኛው ማዕከል ላይ ከሰዋታል፡፡ የታላላቆቹ መንግሥታት የአቶሚክ ኃላፊዎች ባልቀረቡበት መድረክ ላይ የኢትዮጵያ የውኃ ሚኒስትር እንደ ጥፋተኛ ቀርቦ ምስክርነቱን ሰጥቷል፡፡ በዚህ ጭንቅ ጊዜ ኢትዮጵያን የታደጓት የጎንዮሽ ዓላማም ሆነ ውለታ ሳይጠብቁ ለእኩልነትና ለዓለም ሰላም የተለሠፉ አገሮች ናቸው፡፡ እነዚህ ወዳጅ የነበሩ አገሮች እንዲህ ከጊዜው ጋር እየተለዋወጡ ይህን ሁሉ ለማድረግ ምን አስፈለጋቸው ተብሎ ሲጠየቅ፣ ሰሞኑን በየማኅበራዊ ድረ ገጾች ላይ በሚወጡ ዘገባዎች ፍንጮች ይገኛሉ፡፡ የአገራችንን ሁኔታም በሶሪያ እተደረገ ካለው ፍጥጫና ጣልቃ ገብነት ጋርም የሚያመሳስሉት አሉ፡፡ በቅርብ የወጣ አንድ ጥናት ምክንያቶቹን በአራት ከፍሎ ድርሻቸውን ከ100 ሲመዝነው እንደሚከተለው አስቀምጦታል፡፡ “60 በመቶ የአልሲሲን መንግሥት ማረጋጋት፣ 20 በመቶ የቻይና ሥጋት፣ 15 በመቶ  የሰብዓዊ መብትና ተያያዥ ጉዳዮች፣ እንዲሁም 5 በመቶ ወያኔን ለመታደግ” ነው፡፡

እነዚህን ባጭር ባጭሩ እናያቸዋለን፡፡ ጥናቱ ባጭሩ የሚያስረዳን ኢትዮጵያ ምንም ቦታ እንደሌለችና ትኩረቱ በሙሉ ይህንን ሐሳብ የሚያራምዱት አገሮች የየራሳቸውን ጥቅም በኢትዮጵያ ኪሳራ ለማስከበርና ለመጠበቅ ባላቸው ፍላጎት ላይ ብቻ የተመሠረተ መሆኑን ነው፡፡ የመጀመርያውና ትልቁ የሥጋት ምንጭ ግድቡ አሁን ባለው የግብፅ መንግሥት ፕሬዚዳንት ላይ ሊፈጥር የሚችለውን ተፅዕኖ ማስወገድ ነው፡፡ የግብፅ ሕዝብ በሐሰት ትርክትና ፕሮፓጋንዳ ናይል የግብፅ ንብረት እንደሆነ ተደርጎ ሲነገረው ኖሯል፡፡ በሁለት ተከታታይ የግብፅ ሕገ መንግሥታት ላይ ተቃራኒ ሐሳቦች ሰፍረዋል፡፡ እ.ኤ.አ. በ2012 በወጣው  ሕገ መንግሥት አንቀጽ 19 ላይ ወንዙና ውኃው ብሔራዊ ሀብቶች ናቸው በማለት አለሳልሶ ሲያልፈው፣ የአክራሪው ወገን ተከታይ የነበረው ሙርሲ ሥልጣን ሲይዝ አዲስ ሕገ መንግሥት እ.ኤአ. በ2014 ሲያወጣ የቀድሞውን ሕገ መንግሥት ሽሮ፣ በአንቀጽ 44 ላይ ግብፅ ዓባይን የመጠበቅና ታሪካዊ መብቷን የማስከበር መብት አላት በማለት ደንግጓል፡፡ የዚህ ዞግ ሕዝቡን ለአመፅ ቀስቅሶት የአልሲሲን መንግሥት ለችግር/ለውድቀት ያጋልጠዋል፡፡ ስለዚህ የግድቡን ግንባታ ማቆም/ማስተጓጎል የአልሲሲን መንግሥት መታደግ ስለሆነ በአሜሪካም ጭምር የተደገፈ ነው፡፡ ይህ እንግዲህ ዋናውና ከሁሉም በላይ አሳሳቢው ጉዳይ መሆኑ ነው፡፡

ሁለተኛው “R2P/Responsibility to Protect” ወይም የመጠበቅ ኃላፊነት ተብሎ የተሰየመው ነው፡፡ ይህ ኃላፊነት በተባበሩት መንግሥታት ድርጅት እ.ኤ.አ. በ2005 የወቅቱን አሳሳቢ ጉዳዮች አስመልክቶ የተላለፈ ነበር፡፡ ከዚያ በኋላ ነገሮች በመረጋጋታቸው ተዘንግቶ ሲኖር፣ አሁን ከማኅደር ተፈልጎ የወጣው ኢትዮጵያን ለማጥቂያ ነው፡፡ ውሳኔው የሚመለከተውም ቀጥሎ የተዘረዘሩትን አራት ከባድ ወንጀሎች መከላከል ነው፡፡ አንደኛ የሰው ዘር ማጥፋት (Genocide)፣ ሁለተኛ የጦርነት ወንጀል መፈጸም (War Crimes)፣ ሦስተኛ ጎሳ ተኮር ወንጀል መፈጸም (Ethnic Cleansing) እና በሰው ዘር ላይ ወንጀል መፈጸም (Crimes Against Humanity) ናቸው፡፡

አገራችን ከ1928-1933 ዓ.ም. በተፈጸመባት የግፍ ወረራ የነዚህ ወንጀሎች ተጠቂ ነበረች፡፡ ግፉ ሲፈጸምብንም ዓለም እያየ በዝምታ አልፎታል፡፡ ወንጀሎቹን ከብዙ አገሮች ቀድማ በ1949 ዓ.ም. ባወጣችው የወንጀለኛ መቅጫ ሕግ ውስጥ ያወጣችበት ምክንያት፣ የጥቃቱን አስከፊነት በተግባር ጭምር ስለምታውቀው ነው፡፡ እነዚህ ወንጀሎች በዓለም አቀፍ ሕግ ጭምር ተነቅፈው “Jus Cogenes” (በሁሉም ላይ ተፈጻሚ)፣ “Erga Omnes” (ለሁሉም የሚሠራ) ተብለው የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት አባል አገሮች ለያከብሯቸውና ሊያስከብሩዋቸው የሚገቡ ሕጎች/መሠረታዊ ሐሳቦች ሆነው ተመዝግበዋል፡፡ ስለዚህ “R2P” በሌላ መልክ ተጠቅሶ ኢትዮጵያን ለማጥቃት የሕግ ሽፋን ሰጥቶ ማቅረብ የተለመደውን ክህደት፣ ትምክህትና ግፍ ለመድገም ያለውን ቁርጠኝነትና ዕቅድ ከማሳየት በቀር ሌላ ፋይዳ የለውም፡፡ በኢትዮጵያ ላይ የተፈጸመው ተቃራኒው መሆኑን ከብዙ በትንሹ ማይካድራ፣ ጋሊኮማ፣ በቅርቡ ደግሞ በትግራይ አጎራባች ባሉ መንደሮችና ቀበሌዎች የተፈጸሙት ምዝበራዎችና አስፀያፊ ፍጅቶችና ግፎች ጉልህ ምስክሮች ናቸው፡፡ የኢትዮጵያ ሕዝብ ይህን ግፍ ለፍትሕ ከቆሙ አጋሮችና ከጀግናው ልጆቹ ጋር ሆኖ ይፋለመዋል፡፡ ሆኖም ኃላፊነት የማይሰማቸው ጥቂት ቡድኖች የፈጸሙትን በደልና ጥፋት በትግራይ ሕዝብ ላይ ማላከክም ስህተት ነው፡፡

የመንግሥታቱ ቻርተር በአገር ውስጥ ጉዳይ ጣልቃ መግባትን የሚከለክለውን መርህ ችላ በማለት፣ የአገሮችን እኩልነትና ሉዓላዊ መብት ከመጤፍ ባለመቁጠር “ትንሽ ቆሎ ይዞ ወደ አሻሮ ጠጋ” እንዲሉ፣ ሰበብ እየቧጠጡ በዚህና በዚያ ነፃና ሉዓላዊ አገርን ማስጨነቅ ዓይን ያወጣ ሕገወጥነትና ማናለብኝነት ከመሆን ያለፈ ፋይዳ የለውም፡፡ ዕብሪትም ትዕቢትም የጊዜ ጉዳይ ነው እንጂ ይጋለጣል፡፡ ነገሩ የፋሲካ ዶሮ በጥምቀት ዶሮ ይስቃል እንዳይሆን፣ ሌሎችም በኢትዮጵያ የተቃጣው ጥቃት በእኛም ላይ ይደርሳል ብለው ቢያስቡበት መልካም ነው እላለሁ፡፡

የመጨረሻው ለሕወሓት መቆርቆር መሆኑ ተገልጦ መጠኑ ሲሰላ ከመቶ አምስት ብቻ እንደሆነ ተገልጦ ቀርቧል፡፡ የትግራይ ሕዝብ የታሪካችን ቁንጮ የባህላችን ማዕከል ነው፡፡ ክብሩንና ታሪኩን ማንም የማይሰጠው ማንም የማይገፈውም ነው፡፡ ከሌላው የኢትዮጵያ ሕዝብ የማይለይም የማይነጠልም የጥንታዊቷ አገራችን አንጋፋ ልጅ ነው፡፡ ወቅታዊ ችግሩ ያለው ፅንፈኛና ሴረኛ ከሆነው የአገሩን ክብርና ጥቅም የቅኝ ገዥነት አዝማሚያ ለተጠናወታቸው የውጭ ባለጊዜዎች አሳልፎ ለመስጠት ወስኖ ከተሠለፈው የሕወሓት ቅጥረኛ ቡድን ጋር እንጂ፣ ከሰፊው የትግራይ  ሕዝብ ጋር አይደለም፡፤ ሕወሓት ግድቡ እንዳይሠራ መሰናክል ሲፈጥር የኖረ መሆኑ ሳያንስ፣ አሁን በቅርቡ ውኃ ለማጠራቀም ሲዘጋጅ ግድቡ ተሸጧል ብሎ በቀድሞ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ ሥዩም መስፍን አማካይነት በገሃድ ሲለፍፍ ነበር፡፡ ከዚያ በፊትም ሆነ በኋላ ኢትዮጵያ ሥራዋን ሠርታለች፣ የውኃ ሙሌቱንም በተያዘለት ፕሮግራም አጠናቃለች፡፡ ግድቡ ለትግራይ ሕዝብ ጭምር ጠቃሚ መሆኑ ተዘንግቶ/ችላ ተብሎ፣ እንዴት ሆኖ ነው የግደቡን ሥራ ቀን ከሌት ከማጀት እስከ አደባባይ እያወኩ እንዲፈርስ ጭምር እየመከሩና እያግባቡ ለትግራይ ሕዝብ ጥቅም ቆሜያለሁ የሚባለው? የኢትዮጵያ ጥያቄ ባትረዱኝ በራሴ ጥረት በራሴ ሀብት ልማት እንዳካሂድ ተውኝ ብቻ ነው፡፡ ጥያቄው የኢትዮጵያ ነው ሲባል የትግራይም ጭምር ነው ማለት ነው፡፡ ምክንያቱም ችግሩ ከሕወሓት ጋር እንጂ ከሕዝቡ ጋር ስላልሆነ ነው፡፡

በመጨረሻም የጥቅም ማሳደድ እንዴት ከፅንፍ ፅንፍ እንደሚያላጋ ሁለት አስተዛዛቢ ታሪኮችን ጠቅሼ ልለፍ፡፡ እ.ኤ.አ. በ1999 ኦቸላን የተባለውን የኩርድ አብዮተኛ ከናይሮቢ በስለላ ጠልፋ ለቱርክ ያስረከበች አሜሪካ መሆኗን ዓለም ያወቀው ፀሐይ የሞቀው ሀቅ ነው፡፡ ኦቸላንን መደገፍ ወይም መቃወም የእኔ ጉዳይ አይደለም፡፡ ነገር ግን ከአገር ውጭ ጭምር ሰው እያደነ ለመንግሥት የሚያስረክብ መንግሥት ዛሬ ደግሞ ሰው አገር ገብቶ ፅንፈኛን መንከባከብ አለባችሁ፣ መውጫ መግቢያ መስጠት ይኖርባችኋል እያለን ነው፡፡ ይህ አልበቃ ብሎ ፅንፈኛው አድብቶና አስቦ በሰላም ጊዜ አዘናግቶ የፈጃቸው የአገራችን ወታደሮች ደም መና ፈስሶ እንዲቀርም ሊያሳምነንም/ሊያስገድደንም እይሞከረ ይገኛል፡፡

ሌላው ባለፈው የአሜሪካ ፕሬዚዳንት ዘመን በኢትዮጵያ የአሜሪካ አምባሳደር የነበሩት ሰው ስለኢትዮጵያ በእንግሊዝኛው ሪፖርተር ላይ ደጋግመው ይጽፉ ነበር፡፡ በአንዱ ጽሑፋቸው ላይ በአሜሪካ ዕይታ ኢትዮጵያ በአፍሪካ ያላትን ሥፍራ “Ethiopia is a Country of Consequence” በማለት ገልጸው፣ ኢትዮጵያን ለመጠበቅ አሜሪካ ልትሄድ የምትችልበትን ርቀት ጭምር አመልክተዋል፡፡ የዛሬዋ አምባሳደር ደግም በትዊተር ገጻቸው የሚነግሩን ሌላ ነው፡፡ ስለዚህ ወይ ሁለቱም ተለያየተዋል፣ ወይም ድጋፋቸው በእውነት ለኢትዮጵያ ሳይሆን ለሕወሓት ነበር ማለት ነው፡፡ ሲጠቃለል የአሜሪካ ጭንቀትና ትኩረት ጥቅሟን ማስከበር ላይ መሆኑን በኢትዮጵያ ላይ የፈጸመችው በደልና ተፅዕኖ ጉልህ ማስረጃ ነው፡፡ አንድ ዋና ነገር ግን ዘመነኞቹ የአሜሪካ መሪዎች የሚጨነቁት ለጥቅማቸው ይሁን እንጂ፣ የጥቅሙን ዘላቂነት ከግምት አያስገቡም፡፡ በዚህ መጠንም  ተዓማኒነታቸውን በብዥታ ጋርደውታል፡፡

ከአዘጋጁ፡- ጸሐፊው ጠበቃና የሕግ አማካሪ ሲሆኑ፣ ጽሑፉ የእሳቸውን አመለካከት ብቻ የሚያንፀባርቅ መሆኑን እየገለጽን፣ በኢሜይል አድራሻቸው [email protected] ማግኘት ይቻላል፡፡

 

spot_img
- Advertisement -

ይመዝገቡ

spot_img

ተዛማጅ ጽሑፎች
ተዛማጅ

አስጨናቂው የኑሮ ውድነት ወዴት እያመራ ነው?

ከቅርብ ጊዜያት ወዲህ የኑሮ ውድነት እንደ አገር ከባድ ፈተና...

‹‹ወላድ ላማቸውን አርደው ከደኸዩት ወንድማማቾች›› ሁሉም ይማር

በንጉሥ ወዳጅነው   የዕለቱን ጽሑፍ በአንድ አንጋፋ አባት ወግ ልጀምር፡፡ ‹‹የአንድ...

የመጋቢቱ ለውጥና ፈተናዎቹ

በታደሰ ሻንቆ ሀ) ችኩሎችና ገታሮች፣ መፈናቀልና ሞትን ያነገሡበት ጊዜ እላይ ...

ጥራት ያለው አገልግሎት መስጠት የሚያስችል ሥርዓት ሳይዘረጉ አገልግሎት ለመስጠት መነሳት ስህተት ነው!

በተለያዩ የመንግሥትና የግል ተቋማት ውስጥ ተገልጋዮች በከፈሉት ልክ የሚፈልጉትን...