Skip to main content
x

በስምንት ዓመታት የተጓተተው የጊዳቦ ግድብና መስኖ ልማት ፕሮጀክት ወጪው በ645 በመቶ አድጎ ተጠናቀቀ

በሁለት ዓመታት ውስጥ ግንባታው እንደሚጠናቀቅ ታቅዶና በ258 ሚሊዮን ብር በጀት የተጀመረው የጊዳቦ መስኖ ልማትና ግድብ ግንባታ ፕሮጀክት፣ ከስምንት ዓመታት መጓተት በኋላ በ1.66 ቢሊዮን ብር መጠናቀቁ ተገለጸ፡፡

በ2002 ዓ.ም. ግንባታው የተጀመረው የጊዳቦ ግድብና መስኖ ልማት ፕሮጀክት፣ እንዲጓተት ካስገደዱት ምክንያቶች መካከል መሠረታዊ የዲዛይን ለውጦች መደረጋቸው ሲሆን፣ የፕሮጀክቱ ግንባታ ከፈረመ በኋላ ለሁለት ዓመታት ግንባታው ሳይጀመር መጓተቱም ለዋጋ ንረት እንደፈጠረ የኢትዮጵያ ኮንስትራክሽን ሥራዎች ኮርፖሬሽን ይፋ አድርጓል፡፡

ኮርፖሬሽኑ ሦስት ተቋማትን በመጠቅለል ከተቋቋመ ከሦስት ዓመታት ወዲህ ከተረከባቸው ፕሮጀክቶች አንዱ የሆነው የጊዳቦ መስኖ ልማትና ግድብ ሥራ ፕሮጀክት፣ በግንባታ ጥሬ ዕቃዎች እጥረት፣ በተቋማት ቅንጅታዊ አሠራር መጓደል፣ በካሳ ክፍያዎችና በሌሎችም ምክንያቶች በሁለት ዓመታት እንዲጠናቀቅ የተቀመጠለት ጊዜ ከመጓተቱም ባሻገር ወጪውም በ645 በመቶ ገደማ ጨምሮ ሊጠናቀቅ ችሏል፡፡

ፕሮጀክቱ ከመነሻው ከታቀደው የ16 ሜትር የግድብ ከፍታ ወደ 22.5 ሜትር ተሻሽሎ እንዲሠራ መደረጉን ኮርፖሬሽኑ አስታውቆ፣ ከሰባት ኪሎ ሜትር በላይ የሚዘረጋ የውኃ መተኛ ቦታ በ315 ሜትር ርዝማኔ ኖሮት እንዲገነባ መደረጉንም የኮርፖሬሽኑ መረጃ ይጠቁማል፡፡ በግድቡ ከ63 ሚሊዮን ኪዩቢክ ሜትር በላይ ውኃ የመያዝ አቅም እንዲኖረው ተደርጎ በመገንባቱ 13.5 ሺሕ ሔክታር መሬት በመስኖ ለማልማት እንደሚያስችል ታውቋል፡፡ ይሁንና በኮርፖሬሽኑ ይፋ የተደረጉ ቆየት ያሉ መረጃዎች መሠረት፣ ግድቡ ከ115 ሚሊዮን ኪዩቢክ ሜትር ውኃ የመያዝ አቅም እንዲኖረው ታቅዶ እንደነበር ያመላክታሉ፡፡ በግድቡ ግራና ቀኝ ዋና ዋና የውኃ ቦዮች መገንባታቸውና በአሁኑ ወቅትም ከ1000 ሔክታር መሬት በላይ ያካለለ ውኃ በግድቡ መጠራቀሙንም ኮርፖሬሽኑ ይፋ አድርጓል፡፡

ከአዲስ አበባ በ365 ኪሎ ሜትር ርቀት፣ ከዲላ ከተማ አቅራቢያ ጊዳቦ በተሰኘ የደቡብና የኦሮሚያ ክልሎች አዋሳኝ ቦታ ላይ የተገነባው ይህ ግድብ ሥራው ሙሉ በሙሉ በመጠናቀቁ፣ በጥር ወር እንደሚመረቅ ይጠበቃል፡፡

ምንም እንኳ የጊዳቦ ግድብና መስኖ ልማት ፕሮጀክት ከስምንት ዓመታት በኋላ ቢጠናቀቅም፣ በአሁኑ ወቅት በግንባታ ሒደት ላይ የሚገኙ ሌሎችም ከአሥር ዓመታትና ከዚያም በላይ የተጓተቱ የግድብና የመስኖ ፕሮጀክቶች ይገኛሉ፡፡ የርብና የመገጭ ግድብ ግንባታ ፕሮጀክቶች፣ የተንዳሆና የከሰም ግድብና መስኖ ልማት ፕሮጀክቶች ከተጓተቱት ውስጥ ይጠቀሳሉ፡፡ 

ለአብነት ያህል በ2000 ዓ.ም. ግንባታው እንደተጀመረ የሚነገርለትና በአማራ ክልል ደቡብ ጎንደር ዞን ውስጥ 20 ሺሕ ሔክታር መሬት የሚያለማ ከ230 ሚሊዮን ኪዩቢክ ሜትር በላይ ውኃ የመያዝ አቅም ያለው የርብ ግድብ ሥራና የመስኖ ልማት ፕሮጀክት ከተጓተቱት ውስጥ አንዱ ነው፡፡ በ1997 ዓ.ም. የተጀመረው የከሰም ግድብና መስኖ ልማት ፕሮጀክትም በ2.6 ቢሊዮን ብር ወጪ ተገንብቶ ከብዙ መጓተት በኋላ መጠናቀቁ የሚታወቅ ሌላኛው  ፕሮጀክት ነው፡፡

የአብዛኞቹን የግድብና የመስኖ ፕሮጀክቶችን የዲዛይንና የቁጥጥር ሥራ የኢትዮጵያ ኮንስትራክሽን ዲዛይንና ቁጥጥር ኮርፖሬሽን ሲያከናውንግንባታቸውን ደግሞ የኢትዮጵያ ኮንስትራክሽን ሥራዎች ኮርፖሬሽን እንዳከናወነ መረጃዎች ያመለክታሉ፡፡

የኢትዮጵያ ኮንስትራክሽን ሥራዎች ኮርፖሬሽን ከሦስት ዓመታት በፊት በተፈቀደ 20.3 ቢሊዮን ብርና በተከፈለ 7.7 ቢሊዮን ብር ካፒታል ሥራ ሲጀምር፣ የቀድሞዎቹን የኢትዮጵያ መንገድ ኮንስትራክሽን ኮርፖሬሽንና የኢትዮጵያ ውኃ ሥራዎች ኮንስትራክሽን ድርጅትን በማዋሃድ ቆይቶም የቀድሞውን የኢትዮጵያ ተገጣጣሚ ሕንፃ አካላት ማምረቻ ድርጅትን ወደ ራሱ በመቀላቀል የተቋቋመ መንግሥታዊ የልማት ድርጅት ነው፡፡ በአሁኑ ወቅት ከግድብና መስኖ ሥራዎች ባሻገር በመንገድና፣ በኤርፖርቶች ግንባታ እየተሳተፈ የሚገኘው ኮርፖሬሽኑ ከዚህ ቀደም በሩዋንዳም በመስኖ ልማት ሥራ ለመሳተፍ እንቅስቃሴ ጀምሮ እንደነበር ይታወሳል፡፡