Skip to main content
x

ማማጥስ አሁን ነው!

ሰላም! ሰላም! ያው እንደ ወትሮዬ ለጎጆዬ መሞቅ ላይ ታች እላለሁ። ታዲያ ሚዛን ካልጠበቃችሁ ላይ ታች ማለቱም እንደ ሎተሪ ዕጣ ብርቅ ነው። ማለቴ በ‘ትራንስፎርሜሽን’ ዕቅዱ ውጤት፣ በራሳችን ስንፍና አልያም በአስፈጻሚዎች ቸልታ ተቋዳሽ መሆን ካልቻልን ለማለት ነው። መቼም በአደባባይ ሚስጥራችን ልንቆዝም መሰለኝ ሳምንት ተቀጣጥረን የምንገናኘው። አይደል እንዴ? ምን ይታወቃል? ሁሉን እያወቅነው ጓሮ ለጓሮ መንሾካሾክ እንጂ በግልጽ መወያየት እንፈራለን ብዬ ነው።

ታዲያ ለዚህም ሳይውል ሳያድር የ‘ትራንስፎርሜሽን’ ዕቅድ ያስፈልገዋል በሉልኝ። ምነው ብቻዬን የምታስለፈልፉኝ? “ሼሪንግ ኢዝ ሃፒነስ” አላሉም ፈረጆች? ሐበሻ ቢለው ኖሮ የሰው ለመብላትና ሰውን ተገን አድርጎ ለመጠቀም ነው ብለን አጣጥለን እናልፈው ነበር። ደግሞ ራሳችንን ለማጣጣል። ፈረንጆች ግን  ያልጠቀሱት አለ? ያልተስማማቸውን አጠበደላቸው ብለን እየቀዳን እዚህች ላይ ለምን ኪሳችንም አፋችንም እንደተቆለፈ አልገባኝም። አቤት! ስንቱን የተቆለፈ በር  የመክፈት የቤት ሥራ እንዳለብን አስባችሁታል? ራስ አያምም?

ለነገሩ ራሳችን የሚያዞረው ነገር በዛ መሰለኝ ራስ ምታት እንዴት እንደነበር የሚያስታውሰን ሳያስፈልገን አይቀርም። እያደር የምንሰማውና የምናየው፣ ውርደት እንደ ክብር፣ ሽንፈት እንደ ጀብድ የሚቆጠረው ነገር የአዕምሮን ሚዛን አቃውሶታል። የቱ ትክክል የቱ ስህተት እንደሆነ መለየት እየተቸገርን ነው። እና ከዚህ በላይ ጨርቃችንን ጥለን መሮጥ አለብን ትላላችሁ? አንድ ወዳጄ እንዲያውም “‘ፒፕሉ እኮ ኖርማል’ አይደለም። አብዛኛው የኅብረተሰብ ክፍል የአንጎሉ ባትሪ ስለደከመ በ‘ጃንፐር’ ነው ከተቀመጠበት ተነስቶ የሚጓዘው፤” ሲለኝ ነበር።

ኋላ ለባሻዬ ልጅ ስነግረው፣ “ተመሥገን በል። ባትሪው እንደ ሞተ መኪና በ‘ጃንፐር’ ተነስተን ከተጓዝንም እንደ ሰው ሳይሆን እንደ ‘ማሽን’ ለሚዘውረን የ‘ትራንስፎርሜሽን’ እና የልማት ዕቅድ ክፍተት ማሳያ ሆኖናል ማለት ነው። ብቻ እንዲሁ ከቀጠልንና ልማቱን ካሳካን እውነትም ታሪክ ሠሪ ትውልድ ነን” ብሎ አሾፈ። ወይ ታሪክና እኛ ብዬ እኔም ዝም! ካበዛሁት ማን ያስጥለኛል ብዬ ነዋ!

        ያለ ነገር ስለወሬና ወሬኞች ጎነታትዬ እንዳልጀመርኳችሁ ይገባችኋል። አጉል በአሉባልታ አጥብቀን ያላሰርነው ዘቅዝቀን እየተሸከምን የምንደፋው እህል፣ የምንዘጋው ዕድል እያደር ብሷል። እኔም ክፉኛ እያዘንኩ ነው። እና ሰሞኑን ስሜ በሚያውቀኝ ሁሉ በሐሰት ሲብጠለጠል፣ ሲነሳ ሲጣል ሰነበተ። ካለ እናንተ ለማን ይነገራል ብዬ እኮ ነው? ምን ተባልኩላችሁ መሰላችሁ? አንድ ‘ሲኖትራክ’ እዚህ ጫንጮ ተበላሽቶ በቆመበት በተገመተው ይሸጥልኝ የሚል ደንበኛ አላስቆም አላስቀምጥ አለኝና ወጣ ወጣ አበዛሁ።

እንደ ወትሮው መልኬ የሚመታባቸው ሥፍራዎች ‘አንበርብር የት ደረሰ?’ በሚሉ ጥያቂዎች ደመቁ። ኋላ አንዱ የወሬ ፈላስፋ፣ “አልሰማችሁም እስካሁን? አንበርብር እኮ የሰብዓዊ መብት አያያዝና አጠባበቅ በሌለበት፣ ፍትሐዊ የሀብት ክፍፍል በማላይበት አገር መኖር በቃኝ’ ብሎ ወደ ጎረቤት አገር ተሰደደ፤” ብሎ ነዛው። ዘር እንደ ወሬ ብንዘራ ይህች ድንግል መሬት ለሰባት ትውልድ የሚበቃ እህል አታስወቃንም ነበር ግን? ይገርማል እኮ።

        ወዲያው ትናንሽና ጥቃቅን ወሬኞች (አንዴ ለኳሽ ያግኙ እንጂ አይቻሉም) ‘እውነት ነው ካንደበቱ ሰምተናል። ከዕለት ወደ ዕለት ቅሬታዬ እየበረታ ሄዷል። ልማት ያለ ዲሞክራሲ በአፍንጫዬ ይውጣ ሲል በጆሮዬ ሰምቻለሁ፣ እኔም ሰምቻለው፣ እኔም የሰማሁ መስሎኛል. . .’ እየተባባሉ ጫንጮ ተቀምጬ የፖለቲካ ጥገኝነት ፈቃድ በወሬ አስጠይቀው በወሬ አሰጡኝ። ወዳጅ፣ ዘመድ፣ ጓደኛና ደንበኛ የሰማ ሁሉ ጉድ አለ። አምኖ ያበደረ ክስ መሠረተ። የተበደረ ውስኪ አወረደ። እውነትም ‘ጦር ከፈታው ወሬ . . .’!

     “አኖርሽ ነበረ በሬዬንም ሸጬ፣ አበላሽ ነበረ ወይፈኔን አርጄ፣ በምኔ ልቻልሽ ባንገቴ ተይዤ” አልኩ የሰማሁትን ስሰማ። ማንጠግቦሽ፣ “እንኳን አንተ ዝም ያለው ፈጣሪም ዝም አለ ተብሎ ይወነጀላል። በአሉባልታ ይወገራል። ያለ ነው ብላ. . .” እያለች ልታፅናናኝ ጣረች። ላያስችል አይሰጥ ሆነና ደግሞ ስመለስ ቀንቶኝ ኮሚሽኔን ተቀብያለሁ። እንዳልኳችሁ አስችሎኝ ጭራሽ የሥራ ሞራሌ ተነሳስቶ አንዳንድ ቦታ ልደውል ትኩረቴን ሰበሰብኩ። ማስታወሻዬን ገላለጥኩ።

በእንጥልጥል የያዝኩትን ድለላ ካቆምኩበት ልቀጠል ስልኬን አንስቼ ልክ ልደውል ስል ይደወላል። “ሃሎ?” ስል እምነት የጎደለው ድምፅ “አንበርብር!” ብሎ ይጮሃል። “አዎ ነኝ!” ከማለቴ፣ “ምንድነው የምሰማው?” ብሎ አንድ የሚያውቀኝ ያናዝዘኛል። አስተባብዬና አስረድቼ ወሬኛውን የእርግማን ናዳ አሸክሜ ስዘጋ ሌላ ስልክ መጣ። “ሃሎ” ስል አገላብጬ እመልሳለሁ ብዬ የተበደርኩት ሰው እሳት ጎርሶ እሳት ለብሶ ይጮህብኛል።

“አሁን ከዚህ ወዲያ ለእኛ ገንዘብ እንጂ ፖለቲካ ምናችን ነው? ሰው መቼስ ጫፍ ሳይዝ አይቀጥልም፤” ሲል መዓት ወረደብኝ። እሱንም እንዲሁ አባብዬ ወሬውን ሳስተባብል ሰዓቴ ነጎደ። በልቤ ግልጽነትና ተጠያቂነት ፍፁም ይንገስ ቢባል መንግሥታት በጀታቸውን በሚቀጥሯቸው ቃል አቀባዩችና ማስተባባያ መድረኮች ሊጨርሱት ይችላሉ ማለት ነው? እላለሁ። በትዝብት በመገረም እተክዛለሁ።

ከሁሉ ከሁሉ የፖለቲካ ጥገኝነት ጠየቀ መባሌ ትዝ ሲለኝ ልቤ የቂመኛዬን ማንነት ዕወቅ፣ ማንነቱንም ድረስበት እያለኝ እረበሻለሁ። እንዲያረጋጋኝ ወደ ባሻዬ ልጅ ስደውል ደግሞ እሱ ያው የምታውቁት ነው ቀለል አድርጎ፣ “እንኳን የኢኮኖሚ ጥገኝነት ጠየቀ አላሉህ። እንዲያ ቢሉህ ኖሮ ሠርተህ እየኖርክ የምትበላው ሳታጣ ምን ልትሆን ነበር? ይልቅ የስም ኪራይ ጀምር። ሰው በእጅ አዙር በሰው መታወቂያ የልቡን መዘክዘክ የሚፈልግበት ጊዜ ሆኗል፤” ይለኛል። እስኪ አሁን ካልጠፋ ‘ቢዝነስ’ ስሜን አጥፉ ብዬ ለብሶት መተንፈሻ ላከራይ? ይህ ነበር የቀረኝ!

እጄ ላይ ምን የመሰለ የሚሸጥ ቪላ ስለነበረ የማስተባበል ሥራዬንና ቀጣናዬን የማራጋጋት ተግባሬን ለጊዜው አቆይቼ ለመጨረሻ ውሳኔ ቤቱን አሳየን ወዳሉኝ ገዥ ደንበኞቼ ከነፍኩ። ቤቱን ዓይተው ጥቂት እርስ በእርሳቸው ከተነጋገሩ በኋላ (በዕድሜ ጠና ጠና ያሉ ወይዘሮዎች ናቸው) ቤቱን ተደራድረው እንደሚገዙት አበሰሩን። ገዥውም እኔም ፈንድቀን ‘እንኳን ለውሳኔ አበቃችሁ’ ብለን ሳናበቃ በማናውቀው ምክንያት፣ “ምን መሆንሽ ነው? ምን መሆንሽ ነው?” እየተባባሉ ፊታችን ቡጢ ቀረሽ ንትርክ ጀመሩ። የማላየው ነገር የለም መቼም! ቆየት ብዬ እንደተረዳሁት በአንድ ዓመት የሚበላለጡ እህትማማቾች ኖረዋል። የንትርኩ መንስዔ ታዲያ ምን ቢሆን ጥሩ ነው? ‘እኔ ነኝ መነጋገር ያለብኝ አንቺ አርፈሽ አዳምጪ! የለም አንቺ ምን ስለሆንሽ ነው እኔ ነኝ መናገር ያለብኝ’ በሚል ግብግብ የተጀመረ መሆኑ ነው።

ለታዛቢ ቀላል ይምሰል እንጂ ለባለቤቶቹ ግን የልጅነት ትውስታን እያስመዘዘ ስንት መስማት የማይገባንን ገመና ያዘካዘከ ግጭት ነበር። ሁለቱንም አረጋግተን ጥቂት በሊቀመንበርነት ቦታው ማን ይቀመጥ የሚለውን እንዲነጋገሩ ፈቀቅ አልንላቸው። “’ትልቅ ሰው ሲበላሽ ቅራሪ የለውም’ የሚባለው ለካ እውነት ነው?” ስል እንደ ቀልድ የቤቱ ባለቤት፣ “ድሮስ የዚህች አገር የዘመናት ጥያቄ ይባስ ሲተበተብና ሲከር የኖረው በአዋቂው አይደል እንዴ?” ብሎ ‹ማኖ› አስነካኝ። ቀይ ወይ ቢጫ በማላይበት ‹ማኖ› ብነካ ‘ኮሚሽኔን’ ሳልቀበል ንቅንቅ እላለሁ እንዴ? ነገር እሸሽ ብለን የምንጎትተው ነገር ብሷል ስላችሁ! እንዲያው ምን ይሆን አንተ ቅደም እኔ ልከተል መባባልን የነሳን? በታላቅና በታናሽ ባሰ እኮ ጎበዝ!

በሉ እንሰነባበት። ያሻሻጥኩትን ቪላ ‘ኮሚሽን’ በተቀበልኩ አመሻሽ ባሻዬ ደወሉልኝ። የማርያም አራስ ሊጠይቁ ያለ እኔ አልሆንላቸው ብሎ ነበር የደወሉልኝ። ተያይዘን አራስ ጥየቃ። ሳያት የት እንደማውቃት ጠፋኝ እንጂ መልኳ አዲስ አልሆነብኝም። ባሻዬን ጠጋ ብዬ፣ “መቼ አገባች? አልሰማሁም ማግባቷን?” አልኳቸው። ባሻዬ ደንግጠው፣ “ኧረ እባክህ ስለፈጠረህ ዝም በል። እኔ የወለደ እንጠይቅ አልኩህ እንጂ ስለጋብቻ እንመስክር ብዬ አመጣውህ?” ብለው ሲቆጡኝ ነገሩ ገባኝ። የገባኝ መስዬ ባሻዬን ለመካስ፣ “እንዴት ነበር ታዲያ ምጡ? ጠናብሽ?” ብዬ መጠየቅ። አፌ አያርፍም እኮ አንዳንዴ። “ማማጥ ድሮ ቀረ። ዕድሜ ለቀዶ ጥገና፤” አለችኛ። ባሻዬን ቀና ብዬ አላየሁም። ግድ ካልሆነ ባሻዬ በምንም ተዓምር በቀዶ ጥገና መገላገልን አይደግፉም። ስንቀለቀል መስማት የማይፈልጉትን ስላሰማኋቸው እንደሚቆጡኝ ገብቶኛል። ምኔ ሞኝ ነው ታዲያ?

አውቄ ስልክ ተደወለልኝ አልኩና ‘ማርያም ጭንሽን ታሙቀው’ ብዬ ላጥ። ወዲያው ለልጃቸው ደወልኩለት። የተለመደችዋ ግሮሰሪ እንድንገናኝ ተነጋገርን። ስንገናኝ የሆነውን ለልጃቸው ነገርኩት። እንደ ወትሮው በአባቱ ወግ አጥባቂነት ዘና እያለ ያጫውተኛል ስል ኮስተር ብሎ “በቃ አምጦ መውለድ ተረት ሊሆን ተቃረበ ማለት ነው?” አለኝ።  ሕመም ፈርተን፣ ላብ ተፀይፈን፣ ሥራ ንቀን፣ ጎንበስ ማለት ጠልተን፣ በአጠቃላይ ምጥ ገሸሽ ብለን ያዋጣናል? ማን ነበር ኑ አገሬን እናዋልዳት ያለው? አንዴ እስኪወልዱ እንጂ ከተገላገሉ ወዲያ እኮ ምጥ ትዝ አይልም ጎበዝ። ለዚህ ይሆን ወይ ማማጥስ አሁን ነው ማለት ያለብን? መልካም ሰንበት!