Skip to main content
x

የከተማ ፕላንና የአዲስ አበባ የወንዝ ዳርቻዎች ልማት ህልምና ቅዠቶች

‹‹ዘ ማስተር ቢልደር›› ይሉታል በቅፅል ስሙ ሲጠሩት፡፡ በሚገባ የሚስማማው መጠሪያ ይመስላል፡፡ በ20ኛው ክፍለ ዘመን ዓለማችን ካየቻቸው እጅግ ተፅዕኗቸው ጎልቶ ከሚታይ የከተማ ፕላነሮችና የሥራ መሪዎች ዋነኛው ነው፡፡

“የላሊበላ ውቅር ቤተ ክርስቲያናት”

ላሊበላን ሄደው ሲጎበኙ የተለያዩ ስሜቶች ይፈራረቃሉ። የመጀመሪያ ጊዜ ከሆነ “እንዴት እስከዛሬ ሳላየው ቀረሁ?” የሚል የቁጭት ስሜት፣ ከዚህ በፊት አይተውት ከሆነ ደግሞ “እንዴትስ ድጋሚ እያየሁት እንደ አዲስ ያስደንቀኛል?!” የሚል የመደመም ስሜት። እኔም በየተራ ሁለቱ ስሜቶች በተለያየ ጊዜ ተሰምተውኛል።

የማኅበራዊና የኅብረተሰብዓዊ ጥያቄ ወይስ የብሔር ብሔረሰብ ጥያቄ?

አሁን ያለንበት ዘመን 21ኛው ክፍለ ዘመን ነው። ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት በኋላ፣ ብዙ የምዕራብ አውሮፓ አገሮችና አሜሪካንም ጨምሮ፣ እንዲሁም ጃፓንና ደቡብ ኮሪያ፣ ዛሬ ደግሞ ቻይና በሳይንስ አማካይነት የቴክኖሎጂን ምጥቀት በማግኘት አነሰም በዛም የተረጋጋ ኅብረተሰብ ለመገንባት ችለዋል።

አዲስ አበባ ከአቡጃና ከብራስልስ ልትማር የሚገባት ተሞክሮ

በኢትዮጵያ ውስጥ ለተከሰተው ለውጥ የአዲስ አበባ ጉዳይ እንደ አንድ የለውጡ አቀጣጣይ ነዳጅ ቢሆንም ከተማዋ የለውጡን ትግል በመምራትም ሆነ በመሳተፍ የጎላ ሚና አልነበራትም። በዚህ ምክንያት አዲስ አበባ መቼ ነው ከእንቅልፏ የምትነቃው እየተባለች ስትወቀስ ቆይታለች። በእኔ ዕይታ አዲስ አበባ ለለውጡ ጉልህ ሚና ያልተጫወተችው አንቀላፍታ ሳይሆን ለዘመናት መፍትሔ ባላገኘው የማኅበራዊ፣ ምጣኔ ሀብታዊና ፖለቲካዊ ችግር የተነሳ በሥጋት ደመና ስለተከበበች ነው።

መጋቢት 24 በኢትዮጵያ የኦቲዝም ቀን ጎልቶ የሚከበርበት ይሆን?

ኦስትሪያዊው ሐኪም ሊዮ ካነር አሜሪካ ለሕክምና የመጡለትን ልጆች ባህሪ መመሳሰሉን (ከሌሎች ጋር አለመቀላቀል፣ የቋንቋና ማኅበራዊ ተግባቦት ችሎታ አለመኖርና እንግዳ የሆኑ ተደጋጋሚ እንቅስቃሴዎችን ማሳየት) ካስተዋለ በኋላ  እ.ኤ.አ. በ1943 ባሳተመው የጥናት ጽሑፍ ላይ በልጆቹ ላይ ያየውን ባህሪ “ኦቲዝም” የሚል የግሪክ ቃል ሰጥቶታል፡፡

ቡና የአገራችን መለያ (ብራንድ) መሆን አለበት

ዓለም በምርትና በገበያ በጥብቅ በተሳሰረችበት በዘመነ ግሎባላይዜሽን አገሮች ሁሉ አንፃራዊ ብልጫቸውን በመለየትና በማስተዋወቅ ይወዳደራሉ፡፡ አገሮች ራሳቸውን ለመሸጥ ከባድ ውድድር ያደርጋሉ፡፡ በውድድሩ አሸናፊ በመሆን ልዩ መለያቸውን (ብራንድ) በመለየት በቅንጅት ይንቀሳቀሳሉ፡፡

በዴር ሡልጣን ገዳም ላጋጠመን ችግር መፍትሔው ብሔራዊ አጀንዳ አድርጎ ማየት ነው 

በግዕዝ ቋንቋ ደብረ ሥልጣን፣ በጥንቱ ዓረብኛ ዴር ሡልጣን ማለት ትርጓሜው የንጉሥ ርስት ማለት ነው። በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሊቃውንት ትርጓሜ መሠረት ይህ ሥፍራ ሥያሜውን ያገኘው ጥንቱንም ንጉሥ ሰሎሞን ለንግሥት ማክዳ (የሳባ ንግሥት ወይም ንግሥተ አዜብ) እና ተከታዮቿ በየዓመቱ ኢየሩሳሌምን ለመሳለም ሲመጡ ማረፊያ እንዲሆናቸው በማሰብ ስለሰጣቸው ነው ይላሉ።

ለማደግ ሰዓት ያለማከበር ጎጂ ልማዳችንን እናስወግድ

ዳግማዊ አፄ ምኒልክ ለዓድዋ ጦርነት የኢትዮጵያ ሕዝብን ‹‹እስከ ጥቅምት እኩሌታ ድረስ ወረኢሉ ከተህ ላግኝህ፡፡ ወስልተህ የቀረህ ግን፣ ትጣላኛለህ፣ አልተውህም፣ ማርያምን ለዚህ አማላጅ የለኝም›› ብለው አዋጅ አስነገሩ፡፡ ይኼ ቀጭን ትዕዛዝ የታዘዘው ምናልባትም 600 ኪሎ ሜትር ተጉዞ እንዲመጣ ሊሆን ይችላል፡፡ መቼ መነሳት እንዳለበት ምኒልክ ግድ የላቸውም፡፡

በአገሪቱ የሚጠበቀው ለውጥ የፖለቲካ ብቻ ሳይሆን የኢኮኖሚም ዕድገት እንዲያመጣ በተጓዳኝ መሠራት አለበት

በዘመናችን አንድ አገር ራሱን ችሎ ሊጓዝ የሚችለው ፖለቲካው፣ ኢኮኖሚው፣ የመከላከያና የደኅንነት ተቋሙ ጠንካራ ሲሆኑ ነው፡፡ ኢትዮጵያ ለዘመናት የተሻገረና ጊዜውን የጠበቀ የመከላከያ ኃይል ስላላትና ካስፈለገም ሁሉም ሕዝብ ለአገሩ ሟች ስለሚሆን፣ የአገራችንን ድንበር አላስደፈርንም፡፡ እዚህ ላይ የአገሪቱ የደኅንነትና የመረጃ ተቋምም ጠንካራ መሆኑ አገሪቱ እንዳትደፈር ትልቅ አስተዋጽኦ አድርጓል፡፡

በፋና ቲቪ የምሥረታ አንደኛ ዓመት ሻማ ፀዳል...!?

በ1970ዎቹ መጀመሪያ የቼክ ድንበርተኛ በነበረችው የዚያን ጊዜዋ ሶሻሊስት ፖላንድ ስዊድኒክ ከተማ ነዋሪዎች ሰርክ ምሽት 1:30 ላይ የመንግሥቱ ቴሌቪዥን የሚያሠራጨውን እጅ እጅ የሚል ፕሮፓጋንዳ ላለማየት በመሀል ከተማዋ ወደ ምትገኝ አነስተኛ መናፈሻ ውሾቻቸውን አስከትለው አየር በመቀበል ያሳልፉት ነበር፤ እንዲሁም በሌላዋ የፖላንድ ከተማ ጋዳነስክ ደግሞ ነዋሪዎቿ የቴሌቪዥን ጣቢያውን የመንግሥት አራጋቢ መሆን በመቃወም፣ የቴሌቪዥናቸውን እስክሪን ወደ ውጪ አድርገው መስኮታቸው ላይ በማስቀመጥ አናይህም አንሰማህም በማለት ተቃውሟቸውን ይገልጹ ነበር፡፡