Skip to main content
x

የአዲስ አበባው ዳግማዊ ፅዳት

አዲስ አበባን ፅዱ ለማድረግ የወሩ የመጨረሻዋ ቅዳሜ ኅብረተሰቡ በነቂስ ወጥቶ እንዲያፀዳ በተወሰነው መሠረት ቀዳሚው ፅዳት በወርኃ ኅዳር በጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለ ማርያም ደሳለኝ ቀዳሽነት በካዛንቺስ አካባቢ መከናወኑ ይታወሳል፡፡

የአዲስ አበባው ድባብ

የዘንድሮውን የልደት በዓል ለማክበር በአዲስ አበባ ከዋዜማ ቀናት ጀምሮ ከነበሩት ሽርጉዶች መካከል በቦሌ አካባቢ የሚገኙ መደብሮች የበዓሉን ገጽታ በልዩ ልዩ መገለጫዎች ሲያስተዋውቁ ቆይተዋል፡፡

የአራት ኪሎው ‹‹ምርኮኛ›› ወንበር

ቢጫማ መልክ ያለው ይህ ወንበር፣ የዛሬን አያድርገውና በመጨረሻው የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት መንግሥት (1923-1967) የሕግ መወሰኛ ምክር ቤት (ፓርላማ) የእንደራሴ መቀመጫ ነበረ፡፡ በወንበሩ መደገፊያ ላይ የንጉሣዊው ሥርዓት ምልክት ዘውድና የቀዳማዊ አፄ ኃይለ ሥላሴ ስም በምሕፃር ‹‹ቀኃሥ›› ተጽፎበት ነበር፡፡

የዕድገት በኅብረት 43ኛ ዓመት

የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት መንግሥት የመጨረሻው ንጉሠ ነገሥት ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ (1923- 1967) መስከረም 2 ቀን 1967 ዓ.ም. ከሥልጣን ከወረዱ በኋላ መንበሩን የተቆጣጠረው ጊዜያዊ ወታደራዊ አስተዳደር ደርግ፣ በአራተኛው ወሩ ታኅሣሥ 11 ቀን ‹‹የኢትዮጵያን ሶሻሊዝም›› - ኅብረተሰብአዊት ኢትዮጵያ በማለት አወጀ፤ በርሱም ሳይወሰን መንግሥታዊ መጠርያውንም ‹‹የኅብረተሰብአዊት ኢትዮጵያ ጊዜያዊ ወታደራዊ አስተዳደር መንግሥት›› በማለት ሰይሞ የኢትዮጵያ ሕዝባዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ (ኢሕዲሪ) እስከተመሠረተበት እስከ መስከረም 1 ቀን 1980 ዓ.ም. ድረስ ይጠራበት ነበር፡፡

ሐሩር አስጣዩ የራስ ጃንጥላ

በአፋር መዲና ሰመራ በኅዳር መገባደጃ የተከበረው 12ኛው የብሔር ብሔረሰቦች ቀንን ልዩ ካደረጉት አንዱ፣ በስታዲየሙ ለተገኙት ታዳሚዎች የቀኑን ሐሩር ለመቋቋም የሚያስችላቸው ጃንጥላ መታደሉና የበዓሉ ማድመቂያ መሆኑ ነው፡፡ በራስ ላይ የሚጠለቀው ኮፍያ መሳይ ጃንጥላ በኢትዮጵያና በአፋር ሰንደቅ ዓላማ ቀለማት ተጊጧል፡፡ ፎቶዎቹ የስታዲሙን ታዳሚ ባንድ በኩል፣ በአፋር ባህላዊ ልብስ የተዋበችው ታዳጊዋን በሌላ በኩል ያሳያሉ፡፡

  • ፎቶ በታምራት ጌታቸው

***

ማንባት ነው ያሰኘኝ

ማንባት ነው ያሰኘኝ
ማልቀስ ነው ያማረኝ

ከቁጭቴ ጋራ፤ ወትሮ ከመታገል
የንባ ማድጋዬን፤ ሰብሮ መገላገል
ማልቀስ ነው ያማረኝ፡፡

ያደራ ሳንዱቄ፤ ሲሰበር ክዳኑ
የባልንጀርነት፤ ሲጣስ ቃልኪዳኑ
መጋኛ ሲመታው
ዝምድና ሲከፋ
ፍቅር መሬት ከድታው
ባፍጢሙ ሲደፋ
የዳመነ ፊቴን፤ መዳፌ ውስጥ ልቅበር
የንባ ጋኔን ልስበር፡፡

‹‹ተውበሻል አሉ ተውበሻል. . .››

በደቡብ ኢትዮጵያ በቤንች ማጂ ዞን ከሚገኙ ብሔረሰቦች መካከል አንዱ የሆነው ሱርማ ከልዩ ልዩ መገለጫዎቹ አንዱ የተለየ የአለባበስ ባህል ያለው መሆኑ ነው፡፡ ልጃገረዶች አለባበሳቸው ከፊል ዕርቃንነትን ያጀበ ነው፡፡ ስለሱርማ የባህል እሴቶች የጻፈችው ለምለም መንግሥቱ እንደገለጸችው፣ ብትኑን ጨርቅ ከአንድ ወገን ቋጥረው በአንደኛው እጃቸው መካከል በማስገባት ቋጠሮው በትከሻቸው ላይ እንዲውል ያደርጉታል፡፡ ጨርቁ ሙሉ ለሙሉ አካላቸውን አይሸፍነውም፡፡ ከውስጥ ምንም አይነት ልብስ አይጠቀሙም፡፡

የ1950ዎቹ ኢትዮጵያውያን ጄኔራሎች

በመጨረሻው የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት መንግሥት (1923 - 1967) የጦር ኃይሎች ከፍተኛ ጄኔራል መኰንኖች መካከል ግንባር ቀደምቱ በፎቶው የሚታዩ ናቸው፡፡ ፎቶው ከ1953 ዓ.ም. የታኅሣሥ ግርግር በፊት የተነሳ መሆኑ ይታወቃል፡፡

የአፋር ባህላዊ ቤቶች

በኅዳር ወር መጨረሻ በአፋር ክልል የሚከበረው 12ኛው የብሔር ብሔረሰቦች ቀን ለእንግዶች ማረፊያ እንዲሆኑ የአፋርን ሕዝብ አኗኗርና ባህል እንዲያሳዩ ተደርገው የተሠሩት ባህላዊ ቤቶች 480 ናቸው፡፡